Vastenavond is de dinsdag voor Aswoensdag en traditioneel het einde van de carnavalsperiode. Tot dinsdagnacht 24.00 uur mag nog Carnaval worden gevierd en is het toegelaten zich als vastenavondgek te verkleden. In de katholieke traditie is klokslag middernacht Carnaval voorbij en begint de veertigdaagse vastentijd tot het paasfeest.
Vooral in Noord-Holland wordt vastenavond dikke dinsdag genoemd.
In Limburg staat het gehele Carnaval bekend als vastelaovend, dat Limburgs is voor vastenavond. Een letterlijk vertaling van carnaval bestaat in deze streektaal niet.
