Autonoom zenuwstelsel

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf Vegetatieve zenuwstelsel)
Ga naar: navigatie, zoeken

Het autonome zenuwstelsel, ook vegetatieve of viscerale zenuwstelsel geheten, is het deel van het perifere zenuwstelsel dat een groot aantal onbewust plaatsvindende functies reguleert.

Bij gewervelde dieren is naast het autonome het zogenaamde animale zenuwstelsel ontstaan, dat behalve het centrale zenuwstelsel (hersenen en ruggenmerg), ook het somatische deel van het perifere stelsel omvat.

Het autonome zenuwstelsel regelt vooral de werking van inwendige organen. Het regelt onder andere de ademhaling, de spijsvertering en het verwijden en vernauwen van bloedvaten en het beïnvloedt ook de hartslag.

Het autonome zenuwstelsel wordt onderverdeeld in het orthosympathische, het parasympathische en het enterische zenuwstelsel. De meeste organen worden zowel door de orthosympathicus als parasympathicus geinnerveerd. Het orthosympathische zenuwstelsel bevordert een toestand van het lichaam waarin activiteiten zoals lichamelijke inspanning mogelijk zijn. Het heeft vergeleken met het parasympathische zenuwstelsel een meer diffuse werking. Het parasympathische zenuwstelsel zorgt voor een toestand van rust in het lichaam, waarbij omstandigheden gecreëerd worden die opbouw van weefsel en herstelmechanismen van het lichaam bevorderen. De gezamenlijke werking op de eindorganen kan tegenwerkend zijn (antagonistisch, zoals bij het hart) of bijna gelijkwerkend (zoals bij de speekselklieren). Het enterische zenuwstelsel regelt de functies van het maag-darmstelsel.