Vena azygos

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Ongepaarde ader
Vena azygos
Ader
vena cava superior, vena cava inferior, vena azygos en de vertakkingen daarvan. (Vena azygos wordt aangeduid in het midden.)
vena cava superior, vena cava inferior, vena azygos en de vertakkingen daarvan. (Vena azygos wordt aangeduid in het midden.)
  Vertakkingen Vena cava superior
Gray's Anatomy 172,667
MeSH A07.231.908.106
Portaal  Portaalicoon   Biologie

De vena azygos,[1] vena azyga,[2] vena azyges,[3] vena sine pari[4] of ongepaarde ader[5] is een ader die omhoog loopt langs de rechter voorzijde van de thoracale wervelkolom.

De naam van dit bloedvat is afgeleid van het Griekse 'ζυξ' (zyx), dat 'gepaard' betekent. Met het voorvoegsel 'a-' is de betekenis 'ongepaard'. Deze ader loopt namelijk alleen aan de rechter zijde van de wervelkolom, hoewel dat maar ten dele klopt aangezien aan de linker zijde de vena hemiazygos loopt, die embryologisch gezien kan worden beschouwd als het linker exemplaar. Deze vena hemiazygos komt echter niet uit in de vena cava superior maar in de vena azygos.

Dit is overigens alleen van toepassing bij enkele diersoorten, zoals de mens, hond en kat. Veel andere dieren zoals herkauwers hebben een gepaard, symmetrisch azygos-systeem.

Structuur[bewerken]

De vena azygos transporteert bloed van de rug naar de vena cava superior (bovenste holle ader). De anatomie kan per individu nogal verschillen. In zeldzame gevallen voert het zelfs bloed af van bronchusvaten of de geslachtsorganen.

Het azygossysteem (vena azygos en vena hemiazygos) wordt gevormd door een samenvoeging van de opstijgende aders die hun oorsprong hebben in de tussenribruimten. Hij stijgt op in het mediastinum, loopt met een boog ('arcus venae azygi') over de rechter hoofdbronchus heen en mondt daar uit in de vena cava superior.

Doordat het azygossysteem vaak collateralen heeft, kan het een alternatieve afvoer van bloed uit het onderlichaam geven als de vena cava inferior is geblokkeerd. Het komt zelfs voor dat bloed de omgekeerde route aflegt als er een verstopping in de vena cava superior zit: Bloed uit het hoofd kan dan via het azygossysteem naar de vena cava inferior worden afgevoerd.

Extra afbeeldingen[bewerken]

Zie ook[bewerken]

Literatuurverwijzingen[bewerken]

  1. His, W. (1895). Die anatomische Nomenclatur. Nomina Anatomica. Der von der Anatomischen Gesellschaft auf ihrer IX. Versammlung in Basel angenommenen Namen. Leipzig: Verlag von Veit & Comp.
  2. Siebenhaar, F.J. (1850). Terminologisches Wörterbuch der medicinischen Wissenschaften. (Zweite Auflage). Leipzig: Arnoldische Buchhandlung.
  3. Kraus, L.A. (1844). Kritisch-etymologisches medicinisches Lexikon (Dritte Auflage). Göttingen: Verlag der Deuerlich- und Dieterichschen Buchhandlung.
  4. Castelli, B. & Ravenstein, A. (1665). Lexicon medicum Graeco-Latinum. Rotterdam: Arnold Leers.
  5. Pinkhof, H. (1923). Vertalend en verklarend woordenboek van uitheemsche geneeskundige termen. Haarlem: De Erven F. Bohn.