Verkeers Ongevallen Analyse
De Verkeers Ongevallen Analyse of VOA is een afdeling van de Nederlandse politie, en onderzoekt de oorzaak en toedracht van ernstige verkeersongevallen. Dit zijn ongevallen met zwaar letsel en of dodelijke afloop. Voor ongevallenanalyse hebben de VOA-teams gecertificeerde specialisten die forensisch ongevallenonderzoek uitvoeren. Zij beschikken daarvoor over specifieke middelen om het ongeval te onderzoeken. Om later goed onderzoek te kunnen doen naar de oorzaak en toedracht wordt op de plaats ongeval relevante informatie vastgelegd. Het gaat hierbij onder andere om remsporen, krassporen, voertuig- en slachtofferposities. Deze worden gemarkeerd met spuitverf of krijt. De ongevalsplaats wordt daarna fotogrammetrisch vastgelegd en of ingemeten. Bij fotogrammetrie worden overzichtsfoto's van hun perspectief ontdaan (de foto wordt onthoekt) waardoor ze bemeetbaar, controleerbaar en reproduceerbaar zijn. Van de betrokken voertuigen wordt de technische staat onderzocht, de schade vastgelegd en bijvoorbeeld EOBD (Europe On-Board Diagnostics)-informatie ingewonnen. Andere relevante zaken zijn bijvoorbeeld de stand van de versnellingspook, hoogte van de hoofdsteunen en stoelstanden. De ICT-ontwikkelingen zijn ook niet aan de VOA voorbijgegaan met als gevolg dat technieken als fotogrammetrie in combinatie met CAD, het gebruik van tachymeters en simulatieprogramma's de kwaliteit van het onderzoek verhogen. Er zijn innovatieve ontwikkelingen om de onderzoekstijd ter plaatse te verkorten zodat wegen sneller vrijgegeven kunnen worden en verkeershinder en economische schade door files beperkt wordt. Door enkele VOA-afdelingen worden proeven met stereofotografie gedaan in samenwerking met Rijkswaterstaat en TNO.
[bewerken] Structuur
Ieder van de 25 politieregio's heeft zijn eigen VOA-team en veel teams werken onderling samen. Naast de 25 politieregio's heeft ook de Koninklijke Marechaussee haar eigen VOA-team. Het Lvbt van het Korps landelijke politiediensten heeft specialistische kennis en kan assisteren bij bijzondere incidenten en ongevallen.
[bewerken] Geschiedenis
Gesteld kan worden dat het mistongeluk op 6 november 1990 op de A16 bij Breda heeft bijgedragen tot de VOA zoals die nu is. Door de complexiteit van het ongeluk - waarbij grote hoeveelheden voertuigen betrokken waren - en het gemis aan een juiste methodiek was het juridisch niet mogelijk schuldigen aan te wijzen, hetgeen voor verzekeraars juist wel nodig was. Voor de slachtoffers had dit ernstige gevolgen. Bij de politie groeide het besef dat er een methodiek ontwikkeld moest worden om ook dit soort grootschalige ongevallen op een goede manier te kunnen onderzoeken. Daarmee zag het Landelijk Verkeers Bijstands Team (LVBT) van het KLPD het licht. Er werd geïnvesteerd in methodieken die toegesneden zijn op dit soort specifieke ongevallen. De vuurdoop van het Lvbt kwam in januari 1997 toen op de A9 bij Badhoevedorp 144 voertuigen op elkaar inreden. Het werk (een stapel van anderhalve meter met processen verbaal) werd succesvol afgerond voor de Officier van justitie. De inzet van automatisering middels databases, tachymeters en CAD droegen hieraan bij - daarvoor werd gebruikgemaakt van schaalmodellen van auto's (letterlijk Dinky Toys) die op een getekende weg geplaatst werden. Ook bij de regionale politiediensten worden deze ontwikkelingen steeds vaker toegepast. Er wordt nationaal samengewerkt via de Adviesgroep verkeersongevallenanalyse (AVOA) waarbij ontwikkelingen worden afgestemd en wordt gewerkt aan de verbetering van de kwaliteit van het ongevallenonderzoek.
