Vlaamse immigratie naar Wallonië

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

De Vlaamse immigratie naar Wallonië was een omvangrijk fenomeen in de geschiedenis van België. De in Lauwe geboren Belgische sociolinguïst Kas Deprez (1945-2000) schreef: "De eerste industriële revolutie ging Vlaanderen bijna geheel voorbij. Vlamingen immigreerden naar Wallonië (en andere regio's) om aan de armoede thuis te ontsnappen."[1]

De cijfers van de volkstellingen van 1866 tot 1910 gepubliceerd door de Waalse historicus Yves Quairiaux maken de omvang van dit economisch verschijnsel zichtbaar.[2]

Volkstellingen 1866-1910 van Vlaamse immigratie naar Wallonië[bewerken]

Volkstelling Arrondissement (provincie) Aat (Henegouwen) Charleroi (Henegouwen) Bergen (Henegouwen) Zinnik (Henegouwen) Thuin (Henegouwen) Doornik (Henegouwen) Hoei (Luik) Luik (Luik) Verviers (Luik) Borgworm (Luik) Waals-Brabant Luxemburg Namen
1866 Totale bevolking:
Vlamingen:
88.811
1.877
2,11%
212.446
9.044
4,26%
189.168
1.575
0,83%
100.869
7.890
7,91%
96.283
485
0,50%
176.653
6.342
3,59%
80.874
433
0,54%
284.668
20.399
7,17%
128.041
6.300
4,92%
49.130
2.500
5,09%
150.162
2.960
5,09%
199.910
645
0,32%
302.778
2.100
0,69%
1880 Totale bevolking:
Vlamingen:
90.080
1.738
1,93%
212.466
9.044
4,26%
189.168
1.575
0,83%
118.227
8.905
7,51%
108.823
6.342
3,59%
184.177
9.380
5,09%
89.969
431
0,48%
351.860
23.984
6,79%
151.238
6.021
3,98%
55.444
2.338
4,21%
147.889
3.127
2,11%
209.118
916
0,44
322.654
2.606
0,81%
1890 Totale bevolking:
Vlamingen:
88.554
2.638
2,98%
347.179
15.912
4,58%
227.835
2.921
1,28%
129.323
11.526
8,91%
114.496
1.078
0,94%
183.751
17.901
9,74%
98.847
753
0,76%
419.163
39.537
9,43%
166.996
5.818
3,48%
57.361
3.359
5,86%
162.571
6.397
3,93%
211.711
842
0,40%
333.471
4.198
1,26%
1900 Totale bevolking:
Vlamingen:
88.658
3.556
4,01%
377.590
21.267
5,63%
245.244
3.968
1,62%
143.702
15.114
10,52%
125.298
1.806
1,44%
200.900
25.626
12,76%
100.387
876
0,87%
475.624
40.829
8,58%
169.780
4.976
2,93%
50.090
3.670
6,21%
169.219
7.243
4,28%
219.210
1.225
0,56%
346.512
4.035
1,16%
1910 Totale bevolking:
Vlamingen:
87.707
2.958
3,37%
421.024
26.986
6,41%
260.780
4.070
1,56%
156.484
15.044
9,61%
137.522
3.327
2,42%
215.860
33.455
15,50%
103.385
971
0,94%
528.728
41.848
7,91%
168.893
4.914
2,89%
63.842
4.441
6,96%
178.697
8.372
4,69%
231.215
1.546
0,67%
362.846
5.169
1,42%

Deze cijfers komen overeen met de gegevens in het boek (vertaald in het Frans) van de Vlaamse journalist Pascal Verbeken.[3] Beide auteurs zijn het erover eens dat dit verschijnsel heel belangrijk was voor de wording van België of in ieder geval voor de vorming van de identiteit van de grootste bevolkingsgroepen van België: de Walen en de Vlamingen. De industriële gebieden langs de Sillon industriel (het "industriële dal" tussen Bergen/Mons en Luik/Liège), de Borinage (in het westen van Wallonië) en de regio rond Verviers (in het oosten) waren minder betrokken bij dit verschijnsel. De belangrijkste gebieden van de Vlaamse immigratie waren de drie industriële gebieden Charleroi, Luik en het Centre rond La Louvière. In de censusperiode gepubliceerd door Quairiaux trokken ongeveer 500.000 Vlamingen naar Wallonië om in de industriële gebieden werk te zoeken.

Deze Belgische volkstellingen berekenden het aantal Franstalige, Vlaamstalige (nu Nederlandstalige) en Duitstalige Belgen. Quairiaux baseerde zich in zijn schatting van het aantal Vlamingen in Wallonië op het gegeven dat in deze periode alleen de Vlamingen Vlaams spraken of tweetalig (Vlaams-Frans) waren. Het duurde niet lang voordat zij zich de plaatselijke cultuur en taal eigen maakten (meer het Waals dan het Frans, zeker in het begin).

Effect van de immigratie op de Waalse literatuur[bewerken]

De Waalse literatuur (als regionale taal) beleefde haar gouden eeuw tijdens de piek van de Vlaamse immigratie: volgens Steven Kellman kwamen in die tijd de Waalse literatuur, toneelstukken en poëzie tot bloei en werden er veel theaters en tijdschriften opgericht.[4]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Simposi Pompeu Fabra: Jornades Científiques de l'Institut d'Estudis Catalans, Secció Filològica, Volum 19, Volum 7 de Sèrie Jornades científiquesSimposi Pompeu Fabra: Jornades Científiques de l'Institut d'Estudis Catalans, Secció Filològica, Joan A. Argenter, Institut d'Estudis Catalans, 2000, p. 304. ISBN 8472835243, ISBN 9788472835245
  2. Yves Quairiaux, L'image du Flamand en Wallonie, Essai d'analyse sociale et politique (1830-1914), Labor, Bruwxelles, 2006, p. 126. ISBN 2-8040-2174-2. Tabel
  3. La Terre promise; Flamands en Wallonie, Le Castor astral, Bruxelles, 2010, ISBN 978-2-85920-801-1, een vertaling van Arm Wallonië, een reis door het beloofde land, 2007, ISBN 978-90-8542-072-9
  4. Switching Languages Translingual schrijvers denken over hun ambacht, bewerkt door Steven G. Kellman Lincoln: University of Nebraska Press, 2003, p. 153. ISBN 978-0-8032-2747-7