Vliegbasis De Peel

Vliegbasis De Peel
IATA: geen ICAO: EHDP
Algemene informatie
Type	Militair
Plaats	Venray,  Nederland
Hoogte	30 m
Coördinaten	51°31′25″N 005°51′45″E
Locatie in Nederland
Startbanen
Baan      Lengte   Materiaal 06/24 2.988 m Beton/asfalt
Lijst van luchthavens
Portaal    Luchtvaart

Patriot PAC2-lancering

Vliegbasis De Peel is een 'slapende' Nederlandse vliegbasis met een reserve-status gelegen in de Peelregio op de grens van Oost-Brabant en Limburg, in de gemeente Venray. In WOII is hier veel gevochten; er wordt nu nog geregeld onontplofte munitie aangetroffen bij oude linies.

Tegenwoordig huisvest het de Groep Geleide Wapens van het CLSK, de Joint Air Defense School en het Commando Luchtdoelartillerie (CoLuA) van het CLAS. De basis is hiermee werkgever voor circa 1600 militairen.

Geschiedenis

De vliegbasis is in 1954 aangelegd met 1 startbaan en 1 parallelbaan. Vanaf het begin kreeg de basis de status mee van reserve of ‘slapende’ vliegbasis. Incidenteel werd het veld gebruikt door het op de vliegbasis Volkel gelegerde 306 fotoverkenningssquadron.

Vanaf 1973 werden ook op vliegbasis de Peel vliegtuigshelters en bijbehorende infrastructuur gebouwd. Het geld hiervoor kwam uit NAVO fondsen. Oorspronkelijk zou op de Peel ook een aantal grote vliegtuigbunkers voor toestellen van de USAF worden gebouwd maar vanwege de afgelegen ligging van het vliegveld ging dit niet door. De Peel heeft tot 1985 gediend als uitwijkhaven voor het 306 squadron. Voor deze operaties werd een speciaal versterkte bunker gebouwd waarin de ontwikkelapparatuur van 2 mobiele foto processing units werd ondergebracht.

In 1993 werd de basis als vliegveld buiten gebruik gesteld. In die tijd werden vanwege het einde van de koude oorlog de in voormalig West-Duitsland gelegerde luchtmachteenheden opgeheven en naar Nederland teruggehaald.

Deze eenheden bestonden uit 2 met de Hawk en Patriot luchtdoelraketten uitgeruste voormalige geleide wapen groepen (3GGW en 5GGW) die in 1994 en 1995 werden samengevoegd tot de Groep Geleide Wapens De Peel. De groep werd gestationeerd op de voormalige vliegbasis De Peel. Later werd de groep omgedoopt tot Groep Geleide Wapens gestationeerd op Luchtmachtbasis De Peel.

Inzet

De CLSK eenheden van de GGW zijn regelmatig deelnemer aan grote internationale oefeningen als Roving Sands, Joint Project Optic Windmill, Red Flag en Fighter Weapon Instruction Training. Hiervoor worden zij vaak wekenlang op uiteenlopende locaties binnen en buiten Europa gedetacheerd.

Ook werden de Patriot-eenheden van de GGW daadwerkelijk voor luchtverdediging ingezet in Israël en Turkije tijdens de Golfoorlog.

Patriot Launcher

Phased Array Radar

Heden

De Groep Geleide Wapens (GGW) bestaat uit 2 operationele luchtverdedigingssquadrons (sqn), geleid door een Groeps Operatie Centrum (GOC). Deze eenheden opereren volgens het Patriot (Phased Array TRacking to Intercept On Target) concept en behoren tot de NATO Response Force. Zij kunnen snel en overal ter wereld worden ingezet.

De GGW van het CLSK kan met de nieuwe PAC-3 Patriot naast (onbemande) vliegtuigen en helikopters ook ballistische raketten bestrijden. Commando Luchtdoelartillerie eenheden van het CLAS realiseren luchtverdediging tegen (onbemande) vliegtuigen, helikopters en cruise missiles.

Daar waar de FIM-92 Stinger vanaf 2008 bij de GGW uitgefaseerd, gebruikt CoLua dit wapensysteem nog steeds.

Op de GGW zijn de volgende squadrons gelegerd:

650 Squadron , verantwoordelijk voor de volgende platformfuncties op de Groep Geleide Wapens (GGW) De Peel.

• Beveiliging, speciaal opgeleid Luchtmacht Beveiligings personeel van 650 sqn verzorgt de beveiliging van de GGW. Er is ook een hondensectie inzetbaar waarvan speciaal opgeleide militairen en hun honden in vredestijd en tijdens uitzendingen beschikbaar zijn om explosieven op te sporen.
• Sport, de sportinstructie en trainingsvoorzieningen.
• Geneeskundige dienst, dit is het gezondheidscentrum met faciliteiten voor arts, tandarts en fysiotherapeut.
• Facilitaire dienst, het contact voor het bedrijfsrestaurant en de defensiecateraar Paresto. Tevens regelt deze dienst de legering, de welzijnszorg en de geestelijke verzorging.

800 Squadron, het grootste squadron van Groep Geleide Wapens. Het bestaat uit een operationele afdeling en ondersteunende afdelingen.

• Groeps Operatie Centrum (GOC), de operationele afdeling van het 800 Squadron. Het zenuw en commandocentrum van de Patriot-squadrons. Thuis, maar ook tijdens oefeningen en bij missies in daadwerkelijk inzetgebied het aanstuurpunt Het GOC wijst de doelen aan een Patriot-eenheid toe. Zo worden de wapensystemen van een of meer Patriot-eenheden zo effectief en efficiënt mogelijk ingezet. Tevens wordt zo voorkomen dat meerdere raketten op hetzelfde doel worden afgevuurd.

De ondersteunende afdelingen zijn:

• Opleidingsafdeling; deze verzorgt bijna alle initiële en enkele voortgezette opleidingen voor het Patriot-luchtverdedigingssysteem en alle rijopleidingen voor de GGW.
• Communicatie Informatie Systemen (CIS); deze verzorgt alle verbindings- en computerfaciliteiten.
• Logistieke vlucht; verantwoordelijk voor alle activiteiten op gebied van onderhoud en materieelbeheer.
• Stafbureaus; alle verschillende afdelingen die ervoor zorgen dat de eenheid haar primaire taak kan verrichten zijn ondergebracht in stafbureaus. Zo is de staf Personeel en Organisatie verantwoordelijk voor ondersteuning op personeelsgebied. Ook beschikt de GGW over een staf Operatiën, staf Ondersteunende Diensten, staf Controller, staf Kwaliteit Arbeid en Milieu en een staf Voorlichting.

802 Squadron. Motto: “Doelbewust en vastberaden”. Bestaande uit een staf, een logistieke vlucht en 2 Patriot-systemen (zgn. batteries).

Een van de twee Patriot-squadrons van de GGW met als hoofdtaak het op afroep wereldwijd leveren van hoogwaardige luchtverdediging met het Patriot-systeem. Hierover beschikt het, behalve over het Patriot-wapensysteem, over een logistieke zelfstandigheid, met eigen onderhoudswerkplaatsen, reservemateriaal en magazijnen, brandstoftanks, slaap- en verblijfstenten, camouflagefaciliteiten en ander materieel. De uitgebreide ondersteuning die 802 Sqn nodig heeft om zelfstandig te kunnen optreden, zoals gecompliceerd onderhoud, voeding en medische voorzieningen.wordt geleverd door 951 en 650 Sqn.

803 Squadron . Motto: “Met gevleugeld zwaard de vijand tegemoet”. Organieke structuur gelijk aan 802 sqn.

Een van de twee Patriot-squadrons van de GGW met als hoofdtaak het leveren van hoogwaardige luchtverdediging met het Patriot-systeem. Ook dit squadron beschikt hiervoor over de identieke faciliteiten als 802 Sqn en wordt in voorkomend geval ondersteund door 951 en 650 Sqn.

951 logistiek en onderhoudssquadron. Dit verzorgt de logistieke instandhouding van het GGW materieel de materieelvoorziening en opslag en het transport.

Vanwege de beperkte onderhoud- en magazijncapaciteit van de Patriot-squadrons worden het incidentele en gecompliceerde onderhoud door de specialisten van dit sqn uitgevoerd. Verder is het sqn verantwoordelijk voor het centrale materieelmagazijn, waar de dure en schaarse reservedelen zijn opgeslagen en voor distributie van deze middelen. Tenslotte is het sqn verantwoordelijk voor de organisatie van het lucht- weg- of zeetransport van de eenheden naar het inzetgebied.

In 2004 werd het Joint Air Defense Centre (JADC)op de GGW opgericht, welke inmiddels ontmanteld is maar mogelijk na reorganisatie in 2012 opnieuw wordt ingericht. In 2006 volgde de oprichting van de Joint Air Defense School. Joint samenwerking, met andere woorden samenwerking tussen verschillende krijgsmachtdelen, levert veel voordelen op. De GGW en CoLua kunnen middels joint samenwerking een gesynchroniseerde inzet van hun middelen bereiken. Ook dragen de eenheden zodoende bij aan wederzijdse ondersteuning, waarbij bv zwaktes van bepaalde wapensystemen worden geminimaliseerd door capaciteiten van andere (aanvullende) wapensystemen. Dit creëert een robuust en flexibel luchtverdedigingsysteem.

Integratie luchtverdedigingssystemen

Het Commando Luchtdoelartillerie (CoLuA) van het CLAS is sinds 2007 ook op de De Peel gevestigd na een modernisering van de CLAS luchtverdedigingssystemen, toen bestaande uit de inmiddels uitgefaseerde (maar bij de Duitse landstrijdkrachten nog immer operationele) "Cheetah", een self-propelled, radargeleid dubbelloops 35mm kanon, en de FIM-92 Stinger (MAn Portable Air Defense, MANPAD). De moderne sensoren en wapensystemen, inmiddels AGBADS (Army Ground Based Air Defense System) genaamd, vormen een "highly mobile" en "netted" mix van sensoren, VSHORAD- en MRSAM-shooters, volledig integreerbaar in een JTIDS (Joint Tactical Information Distribution System), bijvoorbeeld Link-16 of Link-11B. Link-16 is de aanduiding voor het technologisch hoogwaardige netwerksysteem waarmee internationaal landmacht, luchtmacht en marine eenheden middels datacommunicatie tactische gegevens uitwisselen tussen o.a. vliegtuigen, control stations, GBAD-units en schepen. Hiermee kunnen bijvoorbeeld real-time gegevens van het radarbeeld van een AWACS toestel ook door schepen en GBAD-units worden gebruikt, of kan bv het Low Level Air Picture (LLAP) van een GBAD-unit bijdragen aan het Recognised Air Picture (RAP).

De luchtverdedigingstaak voor het CLSK met hun verouderde FIM-92 Stinger MANPAD's werd in 2008 volledig aan het CLAS overgedragen. De CLAS MANPAD's werden in FGBADS geïntegreerd en ook de Stinger Weapon Platforms deden hun intrede tussen 2008 en 2009. De SWP's zijn beschikbaar in twee varianten; SWP Fennek, een lichtgepantserd voertuig, met daarop gemonteerd een (eigenlijke) ATAL (Air To Air Launcher) met vier Stingers ready to fire, en een SWP MB, een Mercedes Benz terreinvoertuig, met daarop een Dual Mounted Stinger (DMS) op een tripod, met twee Stingers ready to fire. Beide VSHORAD-raketsystemen beschikken over geavanceerde optische doelopsporings- en herkenningsmiddelen. Door integratie van de SWP's in het (draadloos) AGBADS-netwerk, wat op zijn beurt weer JTIDS-capable is, kan het RAP tot op het niveau van SWP gebracht worden. Dit is een unieke capaciteit en een unieke, waardevolle aanvulling voor het NATINADS (NATO INtegrated Air Defense System).

Naast de SWP's beschikt CoLua sinds 2009 over 2 Fire Units (FU's) NASAMS II (Norwegian Advanced Surface to Air Missile System II), elk bestaande uit een SFC (SAM Fire Control Centre), een MPQ-64 "Sentinel" radar en 3 Launchers met elk 6 AIM-120B (SL)AMRAAM's ((Surface Launched)Advanced Medium Range Air to Air Missile). Ook zijn deze FU's volledig geïntegreerd in het AGBADS netwerk.

De sensorcapaciteit van AGBADS bestaat, naast de MPQ-64 en de LLAPI (Low Level Air Picture Interface) uit een vijftal TRML (Telefunken Radar Mobil Luftraumuberwachung) radars. Deze radars zijn uitermate geschikt voor het detecteren van doelen met kleine RCS (Radar Cross Section) zoals Cruise Missiles en U(C)AV's (Unmanned Aerial (Combat) Vehicle's), ook op zeer lage hoogtes.

CoLuA heeft als mission statement "het beschermen van eenheden, objecten en gebieden tegen luchtdreiging op zeer lage tot middelbare hoogte, mogelijk bestaande uit FW- (Fixed Wing) en RW- (Rotary Wing) vliegtuigen, U(C)AV's en Cruise Missiles, in elk gewenst coalitieverband. Het CoLua bestaat uit de staf, het kenniscentrum, de 11e Luchtverdedigingbatterij "Kaimana", de 13e Luchtverdedigingbatterij "Ypenburg" en de Opleiding- & Trainingbatterij. Waar de Opleiding- & Trainingbatterij verantwoordelijk is voor de initiële opleidingen van officieren, onderofficieren en manschappen en de opleiding en training van personeel van 11 Luchtmobiele Brigade en van het Korps Mariniers werkend met de FIM-92 Stinger, zijn de Luchtverdedigingbatterijen verantwoordelijk voor de daadwerkelijke luchtverdediging.

Hoewel het CoLua in het recente verleden voor luchtverdedigingtaken niet operationeel is ingezet, is het CoLua herhaaldelijk operationeel ingezet (in individueel, pelotons, en batterij/compagnies verband) voor diverse vredesoperaties, zoals UNFICYP, SFOR, EUFOR, ISAF en SFIR.

Natuur en Landschap

De terreinen van Vliegbasis de Peel staan ondanks het intensieve gebruik terecht bekend als zeer natuurrijk. Gesteld kan worden, dat de terreinbeheerders zich natuurbewust opstellen en hier en daar met beperkte middelen belangrijke kansen hebben weten te benutten.

Enkele belangrijke natuurelementen op de basis zijn:

• De voor de natuur strategische ligging tussen twee grote bosgordels en een keten van Peelrestanten (De Bult, Heidsche Peel). Daarbij past de aanwezigheid van enkele dassentunnels. Er bestaat een plan voor aanleg van een z.g. Robuuste Ecologische Verbindingszone van de Stippelberg naar de Mariapeel, echter in verband met de kosten is deze in de ijskast gezet.
• Het Startbanencomplex herbergt onder meer één van de laatste populaties van de Grutto van enige omvang in het zuiden van Nederland. Bepaalde graspercelen krijgen daarom op gezette tijd een dosis stalmest.
• Op meerdere plekken, met name op de zuidelijke helft van het Vliegbasisterrein, zijn heidevelden behouden gebleven of nieuw tot ontwikkeling gebracht op voormalige landbouwgronden. Deze zijn onder meer van belang voor de levendbarende Hagedis en zouden dat misschien kunnen worden voor Gladde slang wanneer deze soort zich vanuit de Mariapeel naar het noorden zou gaan verbreiden.
• Het Peel- of Defensiekanaal met oude bosbegroeiing is een oud structuurdragend landschapselement met veel oude kazematten. Een aantal daarvan is ingericht als overwinteringsverblijf voor vleermuizen.
• De waterbeheersing op het terrein is aangepast met het oog op verdrogingsbestrijding voor de natuurgebied in de omgeving, zoals de Stippelberg. Daartoe is een aantal nodeloos diepe watergangen ondieper gemaakt.

Hazenhut

Dwars door het vliegbasisterrein loopt een historisch belangrijke oude verbindingsroute tussen Brabant en Opper-Gelre ofwel van Helmond via Milheeze naar Venray. Op de grens lag “logement-tapperij De Hazenhut”. Deze herberg bestaat op deze plek al lang niet meer, maar ze werd begin 20e eeuw op enige afstand herbouwd, dit gebouw is nog op het vliegbasisterrein aan te treffen.

Externe links

• Patriot Missile System
• Website Groep Geleide Wapens
• Patriot features 1
• Patriot features 2
• COLUA

Bronnen, noten en/of referenties

Bronnen, noten en/of referenties:

• Basis Informatie Centrum
• Staf Voorlichting GGW

51° 31' NB, 5° 52' OL