Groningen Airport Eelde

Groningen Airport Eelde Vliegveld Eelde IATA: GRQ ICAO: EHGG Algemene informatie Opgericht mei 1931 Type Publiek Eigenaar Groningen Airport Eelde NV Plaats Eelde Hoogte 5 m Coördinaten 53°07′30″N 6°35′0″E Website http://www.gae.nl/ Locatie in Nederland Startbanen    Baan      Lengte   Materiaal 05-23 1800 m Asfalt 01-19 1500 m Asfalt Lijst van luchthavens Portaal    Luchtvaart

Airport Eelde, vanaf de Burgemeester J.G. Legroweg

Embraer op Airport Eelde in 2010

Groningen Airport Eelde, ook bekend als vliegveld Eelde, is een vliegveld voor de burgerluchtvaart, gelegen nabij Eelde (provincie Drenthe), even ten zuiden van de stad Groningen.

Geschiedenis

Oeverzwaluw op vliegveld Eelde

Het vliegveld werd officieel geopend op 23 mei 1931 door burgemeester Jan Gerard Legro. De aanleg ervan was een initiatief van vliegenier en oud-wethouder Hayo Hindriks van Eelde. Tijdens zijn openingstoespraak voorspelde Legro dat het 'een vlieghaven voor heel het Noorden' zou worden. De opening werd opgeluisterd met een vliegshow die werd bijgewoond door zo'n 40 000 mensen.

Op 15 augustus 1931 werd een lijndienst tussen Eelde en Schiphol geopend, maar die zou niet levensvatbaar blijken. In 1933 werd de naam gewijzigd in 'NV Luchthaven Eelde', met als aandeelhouders de provincies Groningen en Drenthe, de gemeenten Groningen, Tynaarlo en Assen en de Kamers van Koophandel van Groningen, Drenthe en de Veenkoloniën.

Sinds 2001 heeft de Nederlandse staat haar aandelen overgedaan aan de provincie Drenthe (30%), de Provincie Groningen (30%), de Gemeente Assen (10%), De Gemeente Tynaarlo (4%) en de Gemeente Groningen (26%). Bij deze overdracht heeft de staat 18,5 miljoen euro verstrekt voor de eventuele baanverlenging. Verder neemt de staat de kosten van de luchtverkeersleiding voor haar rekening evenals de kosten van de brandweer. De nieuwe aandeelhouders hebben zich toen verplicht de luchthaven open te houden tot 2014 en ieder jaar tot 1 miljoen euro bij te dragen voor exploitatietekorten. Tot nu toe is Eelde altijd verliesgevend geweest. Voor 2009 verwacht de directie een verlies van 700.000 euro.

Banen

Groningen Airport Eelde beschikt over de volgende start- en landingsbanen:

• 05-23 Lengte: 1800 meter. Breedte: 45 meter. Verharding: asfalt
• 01-19 Lengte: 1500 meter. Breedte: 45 meter. Verharding: asfalt

Bestemmingen

Luchtvaartmaatschappijen lijndiensten	Bestemmingen	vluchtdagen	vertrek
BMI Regional	Aberdeen	Maandag t/m vrijdag	17:15 uur of 17:30 uur
BMI Regional	Norwich	Maandag t/m vrijdag	vanaf Aberdeen
BMI Regional	Manchester	Maandag t/m vrijdag	vanaf Aberdeen
GLM Groninger luchtvaart maatschappij	London-Southend	2x per dag start waarschijnlijk vanaf voorjaar 2012
Transavia	Salzburg	Elke zaterdag winter	19:00 uur
Transavia	Innsbruck	Elke zondag winter	12:05 uur
Vueling Airlines	Barcelona (vanaf 28 april)	Elke dinsdag en zaterdag. vanaf 22 juni ook op donderdag	28-4 t/m 19-6 en 22-9 t/m 27-10 om 15:15 uur dinsdag 26-6 t/m 18-9 om 14:00 uur donderdag 28-6 t/m 13-9 om 14:25 uur zaterdag 30-6 t/m 22-9 om 18:15 uur

Luchtvaartmaatschappijen charters	Bestemmingen	Opmerkingen	Vluchtdagen	vertrek
Corendon Airlines	Antalya	Via Eindhoven	Donderdag	15:30 uur
Transavia	Corfu	Via Eindhoven	Maandag	12:20 uur
Transavia	Heraklion	Via Maastricht	Maandag en vrijdag	14:00 uur en 15:40 uur
Transavia	Kos	Via Eindhoven	Donderdag en zondag	15:25 uur en 14:45 uur
Transavia	Rhodos	Via Maastricht	Dinsdag	15:05 uur
Transavia	Antalya	Via Maastricht	Dinsdag	15:10 uur
Transavia	Dalaman	Via Eindhoven	Woensdag	15:25 uur
Transavia	Las Palmas	Woensdag Via Rotterdam Zaterdag via Eindhoven (in winterseizoen op woensdag via Eindhoven)	Woensdag en zaterdag	16:05 uur
Transavia	Málaga	Via Eindhoven	Donderdag	14:55 uur
Transavia	Tenerife	Via Eindhoven	Vrijdag	16:10 uur
Transavia	Mallorca	Rechtstreekse vlucht. ( woensdag 25 april 2012 en zondag 7 oktober 2012 via Rotterdam)	Woensdag en zondag	13:15 uur en 13:20 uur (juli en augustus op zondag vertrek om: 20:30 uur)
Transavia	Faro	Rechtstreekse vlucht. ( van 23 maart 2012 t/m 23 april 2012 via Rotterdam (vertrek: 13:40 uur)	Maandag en vrijdag	12:40 uur

Voor 2012 staat een lijndienst naar London-Southend gepland die uitgevoerd zal worden door GLM Groninger luchtvaart maatschappij

Bijzonderheden

Baan 05-23 van luchthaven Eelde staat op de nominatie om verlengd te worden. Het doel van de baanverlenging is om met een gelijkblijvend aantal vliegtuigbewegingen toch een aanzienlijke groei van passagiers en vrachtverkeer te realiseren. Dit kan door een optimale benutting van de capaciteit van de vliegtuigen die op dit moment al op GAE vliegen.

Alle noodzakelijke procedures hiervoor zijn inmiddels (voor 2003) doorlopen en de werkzaamheden kunnen ieder moment een aanvang nemen. Eind 2010 lopen er echter nog enkele bezwarenprocedures bij de Raad van State en de rechtbank te Assen. Verder buigt de Europese Commissie zich nog over de geoorloofdheid van de jaarlijkse staatssteun van 1 miljoen euro aan GAE. Sinds 2003 is staatssteun alleen nog maar onder voorwaarden toegestaan. De EC beoordeelt de steun om concurrentievervalsing met andere luchthavens tegen te gaan.

Er is een uitgebreide protest-lobby van tegenstanders ontstaan die zich hebben verenigd in de Vereniging Omwonenden Luchthaven Eelde (VOLE). De leden hiervan storen zich met name aan de verstoring van de rust van het zeer landelijke gebied rondom Eelde en de aantasting van de natuur door de baanverlenging. Zij betogen dat nu al de grote Boeings 737-800 op Eelde kunnen landen en opstijgen met voldoende passagiers. Directe vluchten worden nu al met deze machines gerealiseerd naar Antalya, Faro en Mallorca. Baanverlenging zou dus eigenlijk helemaal niet nodig zijn. VOLE vindt dat de baanverlenging op slechte onderbouwing door de luchthavendirectie berust, en dat de baanverlenging slechts zal leiden tot aantasting van de natuur en de rust in het gebied en niet zal leiden tot meer passagiers noch tot enige economische vooruitgang. De verliezen van de luchthaven zullen waarschijnlijk alleen maar toenemen volgens VOLE door de hogere rentelasten en afschrijvingen.

Als tegenpool is een vereniging Vrienden van luchthaven Eelde ontstaan. Het bestuur van luchthaven Eelde en 'de politiek' probeert (met redelijk succes) de dialoog tussen de diverse belangengroepen op gang te houden, onder andere door het maken van sluitende afspraken over het luchtverkeer en het onderhouden van een telefonische klachtenlijn. Eind 2010 heeft de bemiddelaar in dit proces echter haar opdracht teruggegeven aan het provinciebestuur van Drenthe. Breekpunt was de wens van VOLE dat ook de provincie partij zou zijn in een op te stellen convenant, waar verder GAE, de Natuur en Milieu Federatie en VOLE, deel van uitmaakten. De provincie weigerde dit tot nu toe echter.

Financiële steun

Op donderdag 19 november 2009 is de Europese Commissie akkoord gegaan met financiële steun van de Nederlandse overheid voor de verlenging van de landingsbaan op de luchthaven Groningen Airport Eelde. Volgens het dagelijks bestuur van de EU is de bijdrage van circa 18 miljoen euro, die verstrekt werd in 2003 en 2004, niet in strijd met de EU-regels voor staatssteun. De Europese Commissie betreurt het wel dat de Nederlandse overheid de steun heeft verleend zonder de commissie eerst op de hoogte te brengen, zoals de EU-regels voorschrijven. De EC onderzoekt nog wel de overheidsbijdrage van 1 miljoen euro per jaar aan GAE. De minister moet nu een Besluit Op Bezwaar nemen waartegen VOLE zeker in beroep zal gaan. Daardoor kan een definitieve beslissing nog zeker een jaar op zich laten wachten. De Raad van State zal naar verwachting de bezwaren begin 2011 in behandeling nemen.

Baanverlenging definitief

Het verlengen van de baan van 1800 naar 2500 meter is al decennia lang een twistpunt. De luchthaven hoopt met een langere baan grotere vliegtuigen te kunnen verwelkomen. Ook kunnen vliegtuigen dankzij een langere baan meer brandstof vervoeren en daardoor grotere afstanden afleggen zonder bij te hoeven tanken.

Op 15 februari 2012 verwierp de Raad van State het laatste beroep tegen de baanverlenging. Hoger beroep is niet meer mogelijk. Na 35 jaar komt daarmee een einde aan de procedure voor uitbreiding van ‘vliegveld Eelde’. De baanverlenging moet april 2013 klaar zijn en kost de overheid ruim twintig miljoen euro. Naast de baanverlenging, van 1.800 naar 2.500 meter, mag het vliegveld ook vanaf 06.30 uur open zijn.

Komst Boeing 777

Vliegveld Eelde kreeg op 5 September 2011 voor het eerst bezoek van een Boeing 777. Het toestel van KLM voerde een testvlucht uit kort nadat het een onderhoudsbeurt had ondergaan op Schiphol. Het vliegtuig naderde de landingsbaan in Eelde om vervolgens, net voordat het de grond raakte, weer op te stijgen.

Gebruikers

Het vliegveld wordt voornamelijk gebruikt door vakantiegangers en zakelijke reizigers. In het verleden zijn verschillende pogingen gedaan om een vaste lijnverbinding met Schiphol of Londen te onderhouden. In 1985 heeft Netherlines het drie jaar geprobeerd naar Schiphol en later zijn drie andere pogingen na een korte periode door gebrek aan klanten ook gestopt. Ook de lijnen op Londen zijn drie keer zonder succes gebleven evenals een poging Eelde - Stavanger. Alleen BMI Regional onderhoudt een vaste lijn met Aberdeen voor Shell medewerkers en andere zakelijke reizigers. In 2007 vonden er 172 400 passagiersbewegingen plaats, in 2008 werden dit er 190 000. In 2009 is het passagiersaantal gedaald naar 167 000. Voor 2010 daalde het passagiersaantal in de eerste 8 maanden verder met 9%. In de huidige plannen van de luchthaven directie zet men in op een bijna verdubbeling van het aantal vakantie charters naar 220 000. Nieuw zijn geplande low cost lijnvluchten die over 7 jaar, 178 000 passagiers moeten trekken. En dan nog de vaste lijnvluchten (point to point) die van ruim 5.000 naar ca. 80.000 moeten groeien in 7 jaar. Ambitieuze plannen tegen de achtergrond van de eerder genoemde slechte ervaringen. Luchtvaarteconomen die de business case Eelde meermalen hebben onderzocht beschouwen deze plannen als volkomen onrealistisch. Door het dunbevolkte achterland van Eelde zal deze luchthaven vrijwel zeker altijd een bescheiden omvang houden. Om die reden zijn er gerede twijfels of de investeringen in een baanverlenging uit een oogpunt van rendement van overheidsgeld wel verstandig zijn.

De luchthaven wordt aangedaan door verschillende luchtvaartmaatschappijen. In de zomer verzorgen deze een dertiental bestemmingen en in de winter slechts vijf. Ook landen er privétoestellen, militaire toestellen, medische vluchten, lestoestellen en pretvluchten. Les- en pretvluchten nemen de meeste vliegbewegingen voor hun rekening.

Op de luchthaven zijn onder andere de volgende bedrijven te vinden: Groundservice Groningen Airport, General Enterprises, Cirrus Europe, Stella Aviation Academy, de KLM Flight Academy, de Dutch Flight Academy, Aero Eelde, de Noord Nederlandse Aeroclub - Eelde (NNAC) en Vliegsport Avia Noord.

METEO

Actuele weergegevens voor EHGG zijn te vinden op de KNMI METAR-pagina (zie onder Externe link).

Weergemiddelden voor Groningen (luchthaven Eelde)
Maand	jan	feb	mrt	apr	mei	jun	jul	aug	sep	okt	nov	dec	Jaar
hoogste maximum (°C)	14,5	15,2	22,7	27,7	31,5	33,5	33,1	34,7	30,5	24,8	17,4	15,4	34,7
gemiddeld maximum (°C)	4,4	5	8,6	12,2	17,0	19,4	21,4	21,9	18,2	13,5	8,4	5,5	13
gemiddelde temperatuur (°C)	2	2,1	4,9	7,5	11,9	14,4	16,5	16,5	13,5	9,6	5,5	3,2	9
gemiddeld minimum (°C)	-0,8	-0,8	1,2	2,7	6,5	9,1	11,3	11,1	8,8	5,6	2,5	0,5	4,8
laagste minimum (°C)	-22	-16,5	-13,2	-6,5	-2,3	0,1	4,1	3,2	0,8	-6,4	-13,6	-15,4	-22
neerslag (mm)	69	44,9	61,3	44,1	57,5	72,6	73,0	56,6	71,8	69,8	78,1	75	773,7
bron: KNMI: gemiddelden en extremen (1971-2000)

Communicatie

Eelde ATIS

• 133,55 MHz

Approach

• VHF 120,3 MHz en 119,7 MHz
• UHF 316,175 MHz

Toren (ook voor Grond klaringen)

• VHF 118,7 en 119,7 MHz
• UHF 362,3 MHz

Afgifte klaringen

• VHF 121,7 MHz

Navigatiehulpmiddelen

Het VOR-DME radiobaken EEL (112,4 MHz CH71) staat 4,1 NM noordoostelijk van het veld.

Baan 23 heeft een Instrument Landing System (ILS). De localizerfrequentie is 109,9 MHz.

Twee radiobakens, de NDB's SO en GRO, zijn locators voor baan 23. VZ is locator voor baan 05. Nadere info over deze radiobakens op de pagina over NDB's.

• Sinds 18 januari 2007 is Eelde uitgerust met een ILS DME waardoor de markers vervallen.

Statistiek

Jaar	Reizigers	Vliegbewegingen
2000	112.367	69.052
2001	132.155	59.501
2002	148.291	67.771
2003	177.851	54.942
2004	155.534	45.205
2005	162.875	47.265
2006	166.240	54.844
2007	172.458	59.406
2008	190.034	61.338
2009	167.107	65.545
2010	153.637	64.066
2011	148.850	52.774

Trivia

• In 1998 kwam de luchthaven op negatieve wijze in het nieuws door optreden van de inmiddels geschorste Groningse vliegschoolhouder De Nijs. Deze liet de verkeersleider geregeld de herkenningsmelodie van de Flintstones horen en identificeerde zich als Jabadabadoe Airlines en Captain Flintstone. De Nijs kreeg een voorwaardelijke celstraf opgelegd en mocht vliegveld Eelde tot 2009 niet betreden, omdat verkeersleiders dreigden met een staking. De Nijs is met zijn vliegschool uitgeweken naar Maastricht.
• Op 17 juni 2003 schoot een McDonnell Douglas MD-88 van Onur Air, met vluchtnummer OHY 2263, over de startbaan nadat de start werd afgebroken. Alle 141 passagiers moesten via noodglijbanen het toestel verlaten.
• Op 18 mei 2007 raakt een Fokker 50 van de Vlaamse luchtvaartmaatschappij VLM bij de landing vanuit London City naar Amsterdam op Eelde naast de baan. Alle passagiers bleven ongedeerd. Uit onderzoek blijkt dat het een fout van de bemanning was.

Externe link

Mediabestanden

• Website Groningen Airport Eelde
• Website Stichting Vrienden van Groningen Airport Eelde
• Website Vereniging Omwonenden Luchthaven Eelde

Bronnen, noten en/of referenties

53° 7' NB, 6° 35' OL