Warmte-krachtkoppeling

Warmte-krachtkoppeling (kortweg WKK) is de gecombineerde opwekking in één proces, op basis van een brandstof, van warmte en elektriciteit (of mechanische energie), waarbij de warmte nuttig wordt gebruikt.

Elektriciteitscentrales hebben een elektrisch rendement van ca 58,5%, de rest van de energie uit de gebruikte brandstoffen komt vrij als warmte. Deze warmte kan nuttig gebruikt worden (verwarming, droging e.d.). Op deze manier wordt brandstof bespaard ten opzichte van de afzonderlijke, gescheiden productie van de door de warmtekrachtinstallatie geproduceerde elektriciteit en warmte.

Stadsverwarming [bewerken]

De afvalwarmte van grote centrales wordt soms gebruikt voor stadsverwarming. In de zomer is er geen warmtevraag, dan wordt de warmte op de normale manier geloosd via koeltorens of directe lozing op het oppervlakte water. Het is echter ook mogelijk de in de zomer geproduceerde warmte op te slaan in watervoerende lagen in de bodem, en in de winter alsnog te gebruiken voor gebouwverwarming. Dit werd onder andere toegepast door twee kleine WKK-centrales op de campus van de Universiteit Utrecht. De restwarmte wordt heden gebruikt om adsorptiekoelmachines aan te sturen. Restwarmte wordt omgezet in koude.

België [bewerken]

In Gent ligt ook stadsverwarming.^[1] Onder meer enkele gebouwen van de UGent zijn hierop aangesloten.

Een historische vorm van deze voorzieningen was tot voor enkele jaren terug te vinden in de gemeente Zwevegem, waar de afvalwarmte in de vorm van stoom over alle gemeentelijke faciliteiten werd verdeeld. Deze centrale is momenteel volledig buiten dienst gesteld en wordt omgebouwd tot een museum.

Decentrale warmte-krachtkoppeling [bewerken]

Een WKK bij een glastuinbouwbedrijf in De Lier

Bij decentrale warmte-krachtkoppeling is de productie meestal aangepast aan de warmtevraag. De elektriciteit die zelf niet gebruikt wordt , wordt dan aan het elektriciteitsnet geleverd. Decentrale WKK wordt onder andere toegepast in de glastuinbouw. Daarbij wordt naast warmte ook CO₂ uit de centrale gebruikt.

Micro-warmte-krachtkoppeling [bewerken]

In Vlaanderen worden, in navolging van de Europese richtlijn inzake de bevordering van warmtekrachtkoppeling, installaties tot 50 kW elektrisch vermogen als micro-warmte-krachtkoppelingseenheden beschouwd.

Overheidsbeleid in Nederland [bewerken]

In Nederland werd decentrale warmtekracht gestimuleerd met de MEP-regeling. De ministeriële regeling Milieukwaliteit Elektriciteitsproductie, kortweg MEP-regeling, was een regeling van het Nederlandse Ministerie van Economische Zaken. De regeling is in 2006 stopgezet. In 2009 is er binnen de stimuleringsregeling duurzame energieproductie subsidie beschikbaar gekomen voor de micro- en mini-WKKs. Voor het bedrijfsleven is de EIA, Energie Investerings Aftrek.

Overheidsbeleid in Vlaanderen [bewerken]

In Vlaanderen wordt het overheidsbeleid uitgetekend door het Vlaams Energie Agentschap (VEA), en bevestigd door de minister van energie. Er worden warmtekrachtcertificaten uitgereikt voor de primaire energie die werd bespaard. Het Besluit van de Vlaamse Regering ter bevordering van warmte-krachtkoppeling van 7 juli 2006 is van toepassing.

COGEN Vlaanderen vzw is de belangvereniging en het expertisecentrum dat instaat voor de ontwikkeling van kwaliteitsvolle WKK in Vlaanderen.