Wi-Fi

Internet- en netwerkprotocollen
Toepassingslaag	DNS  FTP  Gopher  HTTP  HTTPS  IMAP  IRC  NNTP  POP3  RTP  SIP  SMTP  SNMP  SSH  SSL  Telnet  UUCP  XMPP
Transportlaag	DCCP  SCTP  TCP  UDP
Netwerklaag	ARP  ICMP  IGMP  IPv4  IPv6  RARP
Datalinklaag	ATM  Ethernet  FDDI  PPP  Token ring  Wi-Fi
volgens het TCP/IP-model

Wi-Fi is een certificatielabel ('logo') voor draadloze datanetwerkproducten, die werken volgens de internationale standaard IEEE 802.11 (draadloos Ethernet). Producten die volgens deze standaard werken maken gebruik van radiofrequenties in de 2,4 GHz- en/of 5,0 GHz-band die onder voorwaarden zonder licentie gebruikt mogen worden. De eisen voor dit logo worden vastgelegd door de Wi-Fi Alliance. Een product komt in aanmerking voor het Wi-Fi-logo als door een onafhankelijk certificatiebureau is aangetoond dat aan bepaalde functionaliteits-, prestatie- en interoperabiliteitseisen is voldaan. Met name het laatste is van belang voor de consument, omdat dit garandeert dat producten met het Wi-Fi-logo samenwerken met producten van andere fabrikanten.

Wi-Fi wordt oorspronkelijk uitgesproken als "waifai", doch in het Nederlandse taalgebied kan men ook de uitspraak "wiefie" horen. De naam Wi-Fi (ook geschreven als WiFi of wifi) is een duidelijke knipoog naar de uit de audiowereld bekende term Hi-Fi, hetgeen staat voor High Fidelity. De naam Wi-Fi staat, in tegenstelling tot wat velen denken, niet voor Wireless Fidelity.^[1] In het verleden gebruikte de Wi-Fi Alliance de term Wireless Fidelity zelf wel in de leuze "The Standard for Wireless Fidelity". Vanaf eind 2000 werd deze leuze niet meer gebruikt in marketingmateriaal. In online beschikbare documenten werd de term nog wel gebruikt, onder meer in een document uit februari 2004: "... wireless fidelity (Wi-Fi) network equipment."^[2] De Wi-Fi Alliance raadt tegenwoordig af deze term te gebruiken en noemt het gebruik ervan een te betreuren fout.

In de dagelijkse praktijk wordt Wi-Fi steeds vaker gebruikt als synoniem voor 'draadloos thuisnetwerk'.

Inhoud 1 Topologieën 2 Toegestaan 3 Versleuteling 4 Verstoring 5 Wi-Fi standaarden 6 Ontwikkeling in Nederland 7 Wi-Fi-netwerken in Nederland 8 Kritiek 9 Zie ook 10 Referenties 11 Externe link

[bewerken] Topologieën

Wi-Fi definieert twee verschillende topologieën: Ad-Hoc en Infrastructuur. In Ad-Hoc mode communiceert een 802.11-client direct met een andere client. De maximale afstand tussen deze stations is daarmee automatisch begrensd tot het bereik van de beide zenders/ontvangers (afhankelijk van vele factoren, echter meestal maximaal zo'n 30 meter). In infrastructuurmodus wordt gewerkt met basisstations, in 802.11-termen access points genoemd. De basisstations zijn onderling verbonden door een ethernet-infrastructuur. Mobiele stations kunnen overschakelen van het ene naar het andere access point ('roamen'), zonder de verbinding met het netwerk te verliezen (vergelijk GSM).

Veel publiek toegankelijke locaties zoals vliegvelden, hotels en bibliotheken installeren basisstations waardoor de mobiele computergebruiker op deze locaties over internettoegang beschikt en gebruik kan maken van informatiediensten van de betreffende organisatie. Dergelijke (semi-) openbare basisstations worden ook wel inbelpunt of hotspot genoemd. Er zijn zowel gratis inbelpunten, als inbelpunten waarvoor een abonnement of een toegangskaartje tegen betaling nodig is. Kleine ondernemers kunnen met een geringe investering lokaal een Wi-Fi-netwerk opzetten.

De bandbreedte en het bereik van Wi-Fi zijn groter dan die van Bluetooth. Om deze redenen is Wi-Fi een van de belangrijkste toegangsmethoden voor een alom aanwezig draadloos internet. Een keerzijde van Wi-Fi, met name vergeleken met Bluetooth, is het relatief hoge energieverbruik. Dit is bij kleine apparaten met een beperkte batterijcapaciteit, zoals PDA's, een probleem.

[bewerken] Toegestaan

De voorwaarden voor licentievrij gebruik stellen beperkingen aan het uitgezonden vermogen (2009: 100 mW/20 dBm over 50 Ohm) en de type antennes (rondstraalantennes/omnidirectioneel).

In sommige landen is 500 mW toegestaan. Er zijn daarom ook wifi-apparaatjes te koop van 500 mW, waarbij men soms een bereik claimt van 1000 meter. Die zijn in Nederland echter niet toegestaan. Met speciale richtantennes is met 100 mW een afstand van 500 meter te overbruggen, maar dergelijke richtantennes zijn ook niet toegestaan.

[bewerken] Versleuteling

Een belangrijk aandachtspunt bij WiFi netwerken is de beveiliging van de door de ether verzonden informatie. Een WiFi verbinding kan door middel van verschillende technieken worden versleuteld. De twee prominente standaarden zijn WEP en WPA. De WPA-standaard is in juni 2004 gestandaardiseerd als IEEE 802.11i, en WPA2, een verbetering op WPA, is sinds 2006 wijd in gebruik en vereist voor apparatuur met WiFi-certificatie. WEP beveiliging blijkt in de praktijk makkelijk te kraken; WPA of WPA2 worden daarom aanbevolen. WPA is slechts met zeer veel moeite te kraken, en WPA2 niet of nauwelijks.

[bewerken] Verstoring

De gebruikte licentievrijbanden van 2,4 GHz en 5 GHz worden gedeeld door verschillende gebruikers. De 2,4 GHz band is dezelfde band waarin ook magnetrons (t.b.v. verhitten van o.a. voedsel) werken, maar vele draadloze toepassingen maken gebruik van diezelfde band, zoals draadloze muizen en toetsenborden, video-overdracht (beveiligingscamera's en tweede TV-aansluitingen), draadloze deurbellen, garagedeuropeners, hoofdtelefoons en veel andere apparatuur. Bij in-gebruik-name van deze apparatuur wordt aangeraden om de verschillende kanalen binnen de 2,4GHz band te bekijken en het kanaal met de minste storing te kiezen. De 5GHz band kent (2009) minder concurrerende gebruikers, maar doordat het gebruik van deze band naar verwachting zal toenemen zal de onderlinge verstoring ook groter worden. De effecten die de gebruiker kan merken zijn: wegvallende data-verbindingen, beeldverstoring, niet-functionerende draadloze bediening. Het betreft hier onderliggende verstoring in dezelfde frequentieband die gebruikt mag worden en wordt daarom niet gezien als een schending van de EMC normen, die de onderlinge storing met andersoortige apparatuur beschrijft.

[bewerken] Wi-Fi standaarden

Er zijn verschillende Wi-Fi standaarden:

• IEEE 802.11b werkt in de 2,4 GHz-band en de bandbreedte is maximaal 11 Mbps. Deze technologie is al geruime tijd (sinds medio 2005) niet meer in de handel en wordt als achterhaald beschouwd. Toch worden er nog veel laptops gemaakt die dit type Wi-Fi standaard ondersteunt.
• IEEE 802.11a werkt in de 5,8 GHz-band en de bandbreedte is maximaal tot 54 Mbps. Er zijn nog weinig laptops die deze Wi-Fi standaard ondersteunt.
• IEEE 802.11g is de opvolger van 802.11b en werkt in de 2,4 GHz-band, de bandbreedte is maximaal 54 Mbps. De producten die gebruikmaken van 802.11g kunnen ook met de 802.11b standaard overweg. Anno 2008 is 802.11g de meest voorkomende standaard.
• IEEE 802.11n werkt in de 2,4 en de 5,8 GHz-band en meerdere antenne's. De bandbreedte van de n versie is minimaal 100 Mbps, en kan oplopen tot 540 Mbps. Dit is 10 keer sneller dan de voorloper van de standaard (802.11g). In augustus 2009 werd de IEEE 802.11n een officiële standaard. Tot die tijd bestonden er al enkele jaren apparatuur die met de voorlopige standaard werkten (IEEE 802.11n draft 2.0). Het engelse woord 'draft' staat voor 'voorlopig'. Van 2006 tot 2009 was er allerlei apparatuur die voldeed aan de IEEE 802.11n draft.

[bewerken] Ontwikkeling in Nederland

Nederland heeft een belangrijke rol gespeeld in de standaardisatie van de initiële IEEE 802.11-standaard en de ontwikkeling van chipsets en producten:

• De NCR / AT&T / Lucent Technologies / Agere Systems vestiging te Nieuwegein, bekend onder de afkorting WCND (Wireless Communication Network Division), is actief betrokken geweest bij de standaardisatie, heeft specifieke geïntegreerde schakelingen (ICs) ontwikkeld en heeft geruime tijd kaartjes en Access Points ontwikkeld en (laten) produceren. Na meer dan 15 jaar actief te zijn geweest in deze technologie, is de vestiging in Nieuwegein in december 2004 gesloten en heeft Agere Systems zich vrijwel geheel teruggetrokken uit de Wi-Fi-technologie.
• De voormalige No Wires Needed / Intersil / GlobespanVirata / Conexant vestiging te Bilthoven heeft eveneens een belangrijke bijdrage geleverd aan verscheidene standaards en implementeerde voor de ARM-microprocessor een 802.11-MAC die wordt gebruikt in vele clients en access points. De vestiging in Bilthoven is opgeheven na outsourcing naar India. Vanuit de vestiging in Bilthoven zijn nieuwe bedrijven ontstaan welke zich bezighouden met Wi-Fi zoals Signalutions en Avinity.
• De Airgo Networks vestiging te Breukelen is actief betrokken bij de ontwikkeling van IEEE 802.11n (Pre-N) geïntegreerde schakelingen (ICs).

[bewerken] Wi-Fi-netwerken in Nederland

• Wireless Leiden
• Wireless Dokkum
• Wireless Alphen
• Wireless Jacobswoude
• Wireless Zoetermeer
• Amsterdam Wireless
• Wireless Utrecht
• Wireless Nijmegen
• Wireless Zierikzee
• Den Horn draadloos Online
• HotZone Eindhoven
• Wireless Haarlemmermeer
• Wireless Haarlem
• Wireless Betuwe
• Wireless Hattem
• Wireless Wezep
• HotSpot Texel
• Draadloos Groningen
• Lombox
• ManagedHotspot
• Rotterdam Draadloos
• Rondom diverse Fonera's^[3]

[bewerken] Kritiek

Door sommigen wordt vermoed dat WiFi-straling schadelijk is, maar wetenschappelijk onderzoek heeft dit niet kunnen bevestigen.^[4] Door de radiofrequentie van de 2,4 en/of 5,0 GHz-band valt deze straling onder niet-ioniserende straling.

[bewerken] Zie ook

• WiMAX
• ZigBee

[bewerken] Referenties

[bewerken] Externe link

• Wi-Fi Alliance