Winschoten

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ga naar: navigatie, zoeken
Gemeente Winschoten
Vlag van de gemeente Winschoten    Wapen van de gemeente Winschoten
Locatie van de gemeente Winschoten
Provincie Provincievlag Groningen Groningen
Hoofdplaats Winschoten
Oppervlakte
 - Land
 - Water		 22,24 km²
21,66 km²
0,58 km²
Inwoners
Bevolkingsdichtheid		 18.367 (1 februari 2008)?
848 inw./km²
Geografische ligging 53°8' NB 7°2' OL
Belangrijke verkeersaders A7; spoorlijn Groningen-Nieuweschans
Netnummer 0597
Postcodes 9670-9676
Officiële website www.winschoten.nl
Politiek
Burgemeester (lijst) Janny Vlietstra (PvdA)
Bevolkingspiramide

Winschoten (Sound uitspraak (info·uitleg)) (Gronings: Winschoot) is een stad en gemeente in de provincie Groningen in Nederland. De gemeente heeft per 1 juli 2006 18.472 inwoners (bron: CBS) en beslaat een oppervlakte van 22,24 km² (waarvan 0,37 km² water).

De stad heeft als bijnaam de Molenstad. De stad wordt ook wel Sodom genoemd, de inwoners dientengevolge Sodommers, maar ook wel gekscherend Tellerlikkers. De bijnaam Sodom is overgenomen uit de joodse gemeenschap die voor de Tweede Wereldoorlog in Winschoten woonde en die vond dat de overige bevolking er losse zeden met seks en gokken op nahield. In Genesis 13 vers 13 staat ‘en mannen van sodom waren zeer slecht en zondig tegenover de Heer’ waarbij het Hebreeuwse woord (w)‘anshey in het Nederlands (en) mannen betekent.

In het wapen van Winschoten staat de H.Vitus afgebeeld. In de Middeleeuwen ressorteerde Winschoten en omgeving onder de abdij van Corvey. In deze abdij worden de relieken van deze Siciliaanse heilige bewaard. Samen met Modestus en Crecentia werd hij om zijn christelijk geloof vermoord (in de 4e eeuw na Chr.) Veel herinnert nog aan deze heilige, o.a. de St. Vitusstraat, de buurtschap 'Sint Vitusholt', Scouting St. Vitus, R.K.Basisschool St. Vitus en de R.K.Parochiekerk van de H.Vitus.

Inhoud

[bewerk] Trivia

  • Winschoten heeft het grootste rosarium van Nederland.

[bewerk] Geschiedenis

[bewerk] Middeleeuwen

Winschoten behoort samen met Wedde, Ulsda, Onstwedde, Vlagtwedde en Bunde tot de oudste plaatsen in de omgeving. Alle genoemde plaatsen hebben de suffix -wida in hun oudst bekende benamingen, hetgeen hun ouderdom bepaalt in vergelijking tot de jongere plaatsen met suffices als -wolde en loo. Winschoten maakte samen met onder meer Westerlee en Heiligerlee, Ulsda, Blijham en Bellingwolde deel uit van het middeleeuwse landschap Reiderland. Ook maakte het deel uit van het bisdom Osnabrück. Winschoten vormde met de genoemde kerspelen het gericht van Winschoten, dat ook bekend staat als de voogdij van Winschoten.

Het bestuur van dit Reiderlandse gebied stond onder toezicht van de abdij van Corvey. Vanwege de grote afstand tussen Corvey en het gebied van het gericht was het bestuur overgedragen aan de familie Addinga. In 1474 wist deze familie te bewijzen dat ze dit bestuur al ruim honderd jaar in handen hadden. Vanwege dit feit hadden de Addinga's een rol van betekenis in Reiderland ondanks dat ze hun stamslot later in het Westerwoldse Wedde hadden. Het landschap Westerwolde viel desondanks ook onder het bisdom Osnabrück en voor het grootste deel onder abdij van Corvey.

In de periode van strijd tussen de Schieringers en Vetkopers wist de stad Groningen behalve het Oldambt in 1435 ook het Reiderlandse Winschoten aan zich te binden. De Addinga's werden verjaagd en ten zuiden van Winschoten werd de Pekelborg gebouwd. In 1474 probeerden de Addinga's nog het bestuur over het gericht van Winschoten terug te krijgen, maar dit mocht niet baten. De Groningse bezetting werd gelegitimeerd en er werd nadien zelfs beweerd dat het gebied altijd al deel had uitgemaakt van het Oldambt, hetgeen historisch onjuist is. Aan het begin van de zestiende eeuw is er wederom een onroerige tijd, waarbij Karel van Gelre in 1530 heer van Groningen werd, om in 1536 afgelost te worden door Karel V.

[bewerk] Nieuwe tijd

Winschoten maakte na de slag bij Heiligerlee (1568) tot aan 1580 weinig bijzonderheden mee. In 1580 ging de stadhouder van Groningen, Rennenberg, over tot de Spaanse zijde en tot aan 1594 vonden herhaaldelijk schermutselingen plaats in en rondom Winschoten. In 1593 werd de plaats door graaf Willem Lodewijk van Nassau op de Spanjaarden veroverd, maar werd in hetzelfde jaar heroverd door Spaanse troepen onder graaf Frederik van den Berg. Bij die gelegenheid werd de kerk te Winschoten tegen de Spanjaarden verdedigd door een sergeant Joan Moda. In 1594 viel de gehele provincie in handen van Staatse troepen. In 1624 werd Winschoten nogmaals door Spaanse troepen veroverd en verbrand.

Winschoten werd in het rampjaar 1672 door de troepen van Bernhard van Galen, de bisschop van Münster, veroverd zonder tegenstand. Later in dat jaar werd een veldslag geleverd doordat Groningse troepen Winschoten heroverden. De Groningse troepen onder kolonel Jorman wonnen de slag, veroverden de schans in Winschoterzijl en ook de Wedderborg. De Groningers waren nog niet van de Munsterse troepen af: in maart 1674 werden Winschoten en omringende plaatsen nogmaals geplunderd. Economisch stelde Winschoten in de zeventiende eeuw nog niet zoveel voor. Met het doortrekken van het Schuitendiep (Winschoterdiep) in 1653 werd Winschoten al enigszins ontsloten. De Rensel werd gekanaliseerd en er werden betere wegen aangelegd. Pas in de achttiende eeuw begon de bloei en welvaart wat toe te nemen, om een voorlopig hoogtepunt te bereiken in de negentiende eeuw.

[bewerk] Moderne tijd

Winschoten werd in de negentiende en het begin van de twintigste eeuw een echte handelsstad, mede door de aanwezigheid van vele Joden. Ook speelde de aanleg van een spoorweg naar Groningen in 1867 een grote rol. De geschiedenis van Winschoten kent een zeer zwarte bladzijde door het afvoeren van de Joden in de Tweede Wereldoorlog, die nagenoeg alle werden vermoord in concentratiekampen. Winschoten werd in 1945 bevrijd door Canadese en Poolse troepen.

Op 12 mei 2004 is er een start gemaakt met de Blauwestad. De Blauwestad verbindt de gemeenten Winschoten, Scheemda en Reiderland. Het meer van de Blauwestad wordt Oldambtmeer genoemd. Kenmerkend voor de Blauwe Stad is "de Rups", die als informatiepunt dient voor geïnteresseerden voor het gebied, en die vanaf de autosnelweg A7 is te zien.

Sinds 1968 wordt in Winschoten in de maand november de zogenaamde Adrillenkermis gehouden. "Adrillen" is de Groningse uitdrukking voor Allerheiligen. De kermis hiervan vindt plaats op het terrein bij De Klinker. Na de geplande herbouw van de Klinker zal hiervoor een nieuwe plaats worden gezocht. De gemeente zegde in 2007 toe dat dit geen beletsel zal zijn voor het doorgaan van "de Adrillen".

[bewerk] Openbaar Vervoer

Winschoten ligt aan de spoorlijn Groningen-Winschoten-Nieuweschans-Leer. Daarnaast kent de stad de volgende busverbindingen:

  • lijn 10 met Pekela-Veendam-Assen
  • lijn 11 met Assen
  • lijn 12 met Bellingwolde
  • lijn 13 met Veendam
  • lijn 14 met Vlagtwedde(-Stadskanaal)
  • lijn 17 met Finsterwolde-Scheemda
  • lijn 75 met Pekela-Stadskanaal
  • lijn 119 met Scheemda-Delfzijl (sneldienst)
  • lijn 179 met Scheemda-Groningen

Het overdekte autobusstation in Winschoten

Door de uitbreiding van het lijnennet en de groei van het wagenpark van het streekvervoerbedrijf GADO, blijken het busstation en de stalling in Winschoten in 1960 te klein. Gezocht wordt naar een oplossing die beide problemen in een keer uit de wereld helpen, gekozen wordt voor een overdekt, afsluitbaar autobusstation. Overdag gaat het nieuwe autobusstation open en zijn er 15 perrons beschikbaar, s`nachts kunnen er bussen parkeren, de stalling is dan afgesloten en verwarmd.

In 1962 worden de 1e plannen voor uitbreiding en overkapping van het station besproken met de NV Gado en het Ministerie van Volkshuisvesting en Bouwnijverheid. Op 25-8-1965 verleent het Ministerie toestemming voor de bouw. Op 5-5-1966 verleent de gemeente een bouwvergunning voor de bouw van een autobusstalling met dienstgebouw aan de Stationsweg.

De geraamde bouwkosten bedragen dan fl. 624.700,-- Op 27-4-1966 neemt de gemeenteraad een besluit voor de aanleg van een "zwaaiplaats" bij het te bouwen busstation en het straatwerk rondom het busstation.

[bewerk] Zetelverdeling gemeenteraad

[bewerk] Geboren in Winschoten

[bewerk] Bekende Winschoter sporters

[bewerk] Gebouwen

[bewerk] Verenigingen

[bewerk] Sportclubs

[bewerk] Muziekverenigingen

  • Nieuw Leven Winschoten
  • Harmonie

[bewerk] Speeltuinvereniging

[bewerk] Scholen

[bewerk] Basisonderwijs

  • De Beukenlaanschool
  • De Tweemaster
  • De Kleine Dollard
  • De Waterlelie
  • St. Vitusschool
  • De Vossenburcht
  • De Maranatha
  • De Leilinde
  • Delta
  • de Meent

[bewerk] Peuterspeelzalen

  • Hermelijntje
  • Waterratjes
  • Beukenootje

[bewerk] Voortgezetonderwijs

[bewerk] Externe links

53°8'N, 7°2'O

Provincie Groningen

Appingedam · Bedum · Bellingwedde · Delfzijl · Eemsmond · Groningen · Grootegast · Haren · Hoogezand-Sappemeer · Leek · Loppersum · De Marne · Marum · Menterwolde · Pekela · Reiderland · Scheemda · Slochteren · Stadskanaal · Ten Boer · Veendam · Vlagtwedde · Winschoten · Winsum · Zuidhorn

Nederland · Provincies · Gemeenten
 
Persoonlijke instellingen