Wouw (plaats)
|
|
|||
|
|
|||
|
|
|||
| Provincie | |||
| Gemeente | |||
| Coördinaten | 51°31'N 4°23'E | ||
|
|
|||
| Inwoners (2006) | 4900 | ||
|
|||
Wouw (Brabants: Wów) is een dorp in de gemeente Roosendaal, provincie Noord-Brabant. Het dorp ligt tussen de plaatsen Roosendaal en Bergen op Zoom. Tot 1997 was Wouw het voornaamste kerkdorp van de voormalige gelijknamige gemeente. Hieronder vielen ook de kerkdorpen Heerle, Moerstraten en Wouwse Plantage.
Inhoud |
Etymologie [bewerken]
Wouw werd vroeger ook wel als Wou of Wouwe geschreven en heeft vele varianten gekend, zoals: Wouda, Woude of Woide, de oorspronkelijke betekenis is die van een (gerooide) vlakte, te midden van een bosrijke omgeving.
De eerstbekende vermelding van Wouw dateert van 6 december 1232, wanneer een verzoeningsverdrag tussen Hertog Hendrik van Brabant en een van diens broers voor het eerst spreekt van “Woide”.
Geschiedenis [bewerken]
Wouw is vermoedelijk rond het jaar 1200 ontstaan, toen er begonnen werd met de ontginning van het plaatselijke bos. De ontwikkeling van Wouw geschiedt relatief snel gedurende het einde van de Hoge Middeleeuwen en reeds in 1277 wordt het bestaan van een kerk vermeld, in 1304 gevolgd door de oprichting van een zelfstandige parochie en in 1342 wordt voor het eerst gesproken over het kasteel van Wouw; een waterburcht gebouwd in opdracht van de Heren van Bergen op Zoom.
De inwoners van de heerlijkheid Wouw bezaten, op de tolvrijheid na, weinig privileges. Wel was er sprake van een grote kerkgemeenschap, wat er voor zorgde dat er aan het einde van 15e eeuw begonnen werd met de bouw van een groot gotisch kerkgebouw; de huidige Sint Lambertuskerk.
Hoewel er tot ruwweg 1570 sprake was van een bloeiperiode, werd Wouw gedurende het begin van de Tachtigjarige Oorlog vrijwel geheel verwoest, een lot dat wel meer steden en dorpen in het destijds grotendeels ontvolkte West-Brabant trof. Het dorp, de kerk en de kasteelvesting, werden verwoest en een decennium lang was Wouw onbewoond.
Wouw werd in de loop van de 17e en 18e eeuw niet versterkt, maar was wel omringd door de vestingen van Bergen op Zoom, Steenbergen en Breda. Het gevolg hiervan was, dat bij vijandelijke invallen (zoals die van de Fransen tijdens de Frans-Nederlandse Oorlog) het tussenliggende gebied (waaronder Wouw) veelvuldig werd geplunderd. Het herstel van het dorp geschiedde dan ook zeer traag, pas weer in 1811 konden de inwoners van Wouw, dankzij de bouw van De Arend, het graan in hun eigen dorp laten malen.
In 1863 kreeg Wouw een aansluiting op het spoorwegnet, maar de industrialisatie kwam, in tegenstelling tot het naburige Roosendaal, niet echt van de grond, waarschijnlijk is dit te wijten aan het ontbreken van een haven. Het dorp bleef voornamelijk agrarisch en krijgt pas op het einde van de 19e eeuw enige industriële ontwikkeling in de vorm van een melkfabriek (1894) en een boterfabriek nabij de markt, begin 20ste eeuw gevolgd door een aantal steenfabrieken, een zeepfabriek, een strohulzenfabriek en drie bierbrouwerijen.
Na de Tweede Wereldoorlog verhuizen de meeste fabrieken echter naar omliggende steden, waardoor Wouw zich ontwikkelde tot een overwegend forensendorp.
Bezienswaardigheden [bewerken]
Wouw is een groene gemeente. Dat heeft de gemeente Wouw onder andere te danken aan het bosrijke gelegen plaatsje Wouwse Plantage en de traditie van 'Geraniumdorp'. Sinds 1986 kan elke dorpsbewoner vijf hanggeraniums van de gemeente krijgen voor het opsieren van de eigen huisgevel en hiermee het dorpsaanzicht.
- De Sint-Lambertuskerk, een gotische kerk uit eind 15e eeuw
- Klooster van de Franciscanessen van Roosendaal, aan de Kloosterstraat 13, is een gebouw uit 1850, met één verdieping verhoogd in 1875. In 1901 werd een kapel bijgebouwd, ontworpen door P.J. Soffers
- Voormalig Kasteel van Wouw
- Beltmolen De Arend, een ronde stenen molen uit 1825
- Twee hardstenen dorpspompen uit 1768, op de Markt, vervaardigd door F. Somers
- Enkele woonhuizen, waaronder:
- Bergstraat 45, uit de 16e of 17e eeuw, heeft twee tuitgevels, een hardstenen deuromlijsting uit 1727 en een bovenlicht uit 1740. Het is voorzien van een koetshuis en omringd door een landschapstuin.
- Huis "De Zwaan" aan Markt 25 is een 19e-eeuws herenhuis in eclectische stijl. De ernaast gelegen poort wordt bekroond met een zwaan en twee siervazen. Ze gaf toegang tot de achterliggende brouwerij "De Ster".
- De smederij aan Markt 2 heeft nog een travalje.
- Het Catharinapark in het centrum van Wouw.
Zie ook [bewerken]
- Zie ook: Lijst van rijksmonumenten in Wouw
Natuur en landschap [bewerken]
Wouw wordt omgeven door landbouwgronden. Ten westen van het dorp loopt de Smalle Beek in noordelijke richting. Nabijgelegen natuurgebieden zijn het Spuitendonkse Bos ten zuidoosten van de kom, en het Landgoed Altena ten noorden van het nabijgelegen Heerle.
Ten noorden van Wouw ligt het natuurgebied Zure Maden.
Zie ook [bewerken]
Voorzieningen [bewerken]
- Mijn Keuken is een restaurant met een Michelinster
Geboren [bewerken]
- Hendricus Johannes Petrus Vos (Henk) , 5 juni 1968; ex-speler van o.a. Feyenoord
- Gijs Cales, 3 juli 1977; voormalig voetballer van amateurvereniging Cluzona, en voetbalt nu bij AGOVV Apeldoorn
- Rachel Traets, 16 augustus 1998; zangeres en winnares Junior Songfestival 2011 & 2e op Eurovisiejuniorsongfestival 2011
Nabijgelegen kernen [bewerken]
Heerle, Wouwse Plantage, Roosendaal, Kruisland
Externe links [bewerken]
- Heemkundekring "De Vierschaer"; houdt zich bezig met de geschiedenis van de voormalige gemeente Wouw
- Wouw in beeld
- Portaalsite Wouw
- Hobbysite over Wouw / History of Wouw
- Bestemmingsplan Wouw
- Bestemmingsplan buitengebied Wouw
| Zie de categorie Wouw van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
| Plaatsen in de gemeente Roosendaal | ||
|---|---|---|
|
Stad: Roosendaal Dorpen: Heerle · Moerstraten · Nispen · Wouw · Wouwse Plantage |
||