Wymysöryś

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Wymysöryś (Wymysöryś)
Gesproken in Polen - in de stad Wilamowice
Sprekers ca. ~60
Rang  ?, niet in de top 100
Taalfamilie

Indo-Europees

Germaans
West-Germaans
Wymysöryś
Dialecten

 

Creoolse talen

-

Alfabet Latijns alfabet
Officiële status
Officieel in

-

Taalorganisatie -
Taalcodes
ISO 639-1 -
ISO 639-2 -
ISO 639-3 wym
Portaal  Portaalicoon   Taal

Wymysöryś (Pools: język wilamowski) is een West-Germaanse taal of een dialect van de Hoogduitse taal in de kleine stad Wilamowice (Wymysau, Wymysoj in het Wymysöryś), op de grens van Klein-Polen en Silezië in Polen. Wymysöryś is beïnvloed door het Platduits, Hoogduits, Nederlands, Fries en Pools.

Volgens een artikel in De Standaard[1], zijn er nog maar zestig sprekers die het Wymysöryś machtig zijn, van wie de meesten ouder dan tachtig. De taal staat dan ook op uitsterven. De UNESCO spant zich in voor uitstervende talen als onderdeel van het vluchtig cultureel erfgoed van de mensheid.

Alfabet[bewerken]

Het Wymysöryś wordt geschreven met het Latijnse alfabet. Het Wymysöryś alfabet telt 34 letters en luidt als volgt:

a ao b c ć d e f g h i j k ł l m n ń o ö p q r s ś t u ü v w y z ź ż
A AO B C Ć D E F G H I J K Ł L M N Ń O Ö P Q R S Ś T U Ü V W Y Z Ź Ż

Kort woordenboek[bewerken]

Een kort woordenboek van Wymysöryś met Duitse, Nederlandse, Friese en Engelse vertalingen. Net zoals in het Pools wordt de ł als een bilabilale (Zuid-Nederlandse of Engelse) w en de w als een v uitgesproken:

Wymysöryś Duits Nederlands Fries Engels
ałan allein alleen allinne alone
ana
an
und en en and
bryk Brücke brug brêge bridge
duł dumm dom dom dull
fuylgia hören [folgen] horen [volgen] heare [folgje] to hear [to follow]
ganc ganz gans gâns entirely
gyrycht Gericht gerecht gerjocht court
dyr hymół Himmel hemel himel heaven
muter Mutter moeder mem mother
myttółt Mittel middel middel middle
nimanda niemand niemand nimmen no-one
ny nein nee nee no
ödum Atem adem azem breath (maar Oudengels: ǽðm)
öwyt Abend avond jûn evening
śraeiwa schreiben schrijven skriuwe to write
syster Schwester zuster suster sister
śtaen Stein steen stien stone
trynkia trinken drinken drinke to drink
wełt Welt wereld wrâld world
wynter Winter winter winter winter
zyłwer Silber zilver sulver silver
zyjwa sieben zeven sân seven

Voorbeeld-wiegeliedje[bewerken]

Een wiegeliedje in Wymysöryś met Nederlandse vertaling:

Śłöf duy buwła fest!
Skumma frmdy gest,
Skumma muma ana fettyn,
Z' brennia nysła ana epułn,
Śłöf duy Jasiu fest!
Slaap, mijn jongen, vast!
Er komen vreemde gasten,
Er komen tantes en ooms,
Ze brengen noten en appels,
Slaap, mijn Jantje, vast!

Literatuur[bewerken]

Bronnen[bewerken]

  1. Restjes ‘Nederlands' in Polen