Zandtijgerhaai

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Zandtijgerhaai
IUCN-status: Kwetsbaar[1] (2000)
Zandtijgerhaai
Taxonomische indeling
Rijk: Animalia (Dieren)
Stam: Chordata (Chordadieren)
Klasse: Elasmobranchii (Haaien en roggen)
Orde: Lamniformes (Makreelhaaien)
Familie: Odontaspididae (Tijgerhaaien)
Geslacht: Carcharias
Soort
Carcharias taurus
Rafinesque, 1810
Verspreiding zandtijgerhaai
Verspreiding zandtijgerhaai
Afbeeldingen Zandtijgerhaai op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Zandtijgerhaai op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie

De zandtijgerhaai of zandhaai (Carcharias taurus) is een vis uit de familie van tijgerhaaien (Odontaspididae) en behoort tot de orde van makreelhaaien (Lamniformes). De Engels/Australische bijnaam voor deze haai is grey nurse shark.[2] Soms wordt dit vertaald met grijze verpleegsterhaai. Een zeer ongelukkige en onjuiste naam want deze haai behoort helemaal niet tot de verpleegsterhaaien (familie Ginglymostomatidae).

Kenmerken[bewerken]

Deze grote, logge haai is lichtbruin of beige met verspreide donkerbruine vlekken op romp en vinnen. Hij heeft een enorme muil met een vreemd, rafelig uitziend gebit. De twee rugvinnen zijn meer naar achteren geplaatst. De vis wordt geslachtsrijp bij een lengte tussen de 2,2 en 2,3 meter en kan een lengte bereiken van ruim drie meter en een gewicht van ruim 150 kg.

Leefwijze[bewerken]

Dit dier is in staat om zijn drijfvermogen te reguleren door ingeslikte lucht te bewaren in zijn maag. Hij is geen snelle, maar wel een krachtige zwemmer, die leeft van allerlei vissen, pijlinktvissen en kreeftachtigen.

Voortplanting[bewerken]

De voortplanting van de tijgerhaai is uniek door zijn ovovivipariteit. De embryo's zijn kannibalistisch. Bij de zandtijgerhaai zijn dan ook nog eens twee verschillende baarmoeders waar eicellen in bevrucht worden. In elke van deze baarmoeders groeien embryo's uit en voeden zich door de aanwezige voedingsstoffen en door de andere eicellen en embryo's op te eten. Dit fenomeen wordt oöfagie of adelfofagie genoemd. Uiteindelijk wordt na een draagtijd van ongeveer 9 maand een jonge haai geboren.[3]

Verspreiding en leefgebied[bewerken]

De zandtijgerhaai is een zoutwatervis. In brakwater is de soort nog nooit aangetroffen. De vis prefereert een subtropisch klimaat en heeft zich verspreid over de drie belangrijkste oceanen van de wereld (Grote, Atlantische en Indische Oceaan). Bovendien komt de zandtijgerhaai voor in de Middellandse Zee. De diepteverspreiding is 1 tot 191 meter onder het wateroppervlak.

Bedreigingen[bewerken]

Deze haai is een uitgesproken draagkrachtstrateeg en krijgt per worp slechts twee jongen die volwassen worden. Daardoor stijgt de populatie heel langzaam en is de zandtijgerhaai zeer gevoelig voor overbevissing. Daardoor zijn op diverse plaatsen de populaties van deze haai afgenomen door beroepsvisserij en sportvisserij met harpoen. Deze haai moet beter beschermd worden en staat daarom als kwetsbaar op de internationale rode lijst van de IUCN.[1]

Relatie tot de mens[bewerken]

De zandtijgerhaai is voor de beroepsvisserij van aanzienlijk belang. In de hengelsport wordt er weinig op de vis gejaagd. De zandtijgerhaai kan met de beet wonden veroorzaken. Deze haai staat nummer vijf op de lijst van het ISAF, met 32 niet uitgelokte aanvallen op mensen (statistieken van 1580 tot 2008), waarvan drie met dodelijke afloop.[4]

In grote aquaria van dierentuinen is deze haai vaak te zien omdat het een van de gemakkelijkst te houden grote haaien is.[5]

Externe link[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  • David Burnie (2001) - Animals, Dorling Kindersley Limited, London. ISBN 90-18-01564-4 (naar het Nederlands vertaald door Jaap Bouwman en Henk J. Nieuwenkamp).