Zeehondencrèche Pieterburen

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Bioscoopjournaal uit 1972 over de zeehondencrèche Pieterburen van Lenie 't Hart en haar man.
Zeehondencreche in Pieterburen.

De Zeehondencrèche Pieterburen is de oudste exclusieve zeehondencrèche in Nederland. Men verzorgt er zeehonden die ziek, verzwakt of gestrand zijn. Daarnaast geeft men voorlichting.

Geschiedenis[bewerken]

De Zeehondencrèche is gelegen in Pieterburen, onderdeel van de Groningse gemeente De Marne. Op initiatief van Lenie 't Hart worden hier sinds 1971 zeehonden opgevangen, in navolging van het echtpaar Wentzel dat in Uithuizen al zeehonden opving. Vanaf 1952 ving het Texels museum ook zeehonden op, wat later overgenomen is door Ecomare.

De bij het woonhuis van 't Hart gelegen crèche is diverse malen uitgebreid. Het huidige gebouw werd officieel geopend op 7 september 1978. VARA-presentator Bert Garthoff, bekend van het programma "Weer of geen weer", legde de eerste steen. Hij werd gevraagd omdat hij één van de eersten in Nederland was die via de microfoon opriepen aandacht aan het milieu te schenken. In 2006 werd de crèche omgedoopt in 'Zeehondencrèche Lenie 't Hart', waarna in 2014 de oude naam weer werd aangenomen.

Activiteiten[bewerken]

De Zeehondencrèche beschikt over vrijwilligers die zeehonden snel van de gevonden plek kunnen ophalen. Vervolgens worden ze verzorgd door vrijwilligers en professionele krachten. Daarnaast geeft het centrum voorlichting over het milieu en bedreigingen van de zeehonden zoals netten en plastic.

Controverse[bewerken]

De opvang van zeehonden zoals dat onder het bewind van 't Hart gebeurde was niet onomstreden. Critici stelden dat de grootschalige manier waarop deze dieren opvangen, genezen en weer uitgezet worden vanuit Pieterburen de zeehondenpopulaties kan verzwakken. Vooral ecologen van Alterra (later Imares) als Peter Reijnders hadden diverse aanvaringen met 't Hart en haar medewerkers. Desondanks zette 't Hart de opvang zoals die jaren geleden nodig was lange tijd door, onder andere omdat het volgens haar tot de plicht van mensen behoort zieke dieren te helpen in een niet-natuurlijke situatie die de Waddenzee is. In verscheidene andere zeehondencrèches binnen en buiten Nederland deelt men deze laatste opvatting niet. In Denemarken bijvoorbeeld is het uitzetten van dieren verboden. Toch heeft de Zeehondencrèche in Pieterburen een vergunning om zeehonden op te vangen en weer uit te zetten. Later erkende ook Ab Osterhaus, lid van het Wetenschappelijk Platform Zeehonden Waddenzee en voorzitter van de wetenschappelijke commissie van zeehondencrèche in Pieterburen, dat opvang niet meer noodzakelijk is voor het voortbestaan van de zeehond in de Waddenzee. Na 2012 werd de invloed van 't Hart steeds minder, wat uiteindelijk resulteerde in een ander opvangbeleid.

Zeehondencrèche nieuwe stijl[bewerken]

In 2012 was 't Hart als directeur van de zeehondencrèche gestopt en opgevolgd door Jeanette Strating die later plaats maakte voor Niek Kuizenga. Lenie 't Hart bleef echter nog wel aan de crèche verbonden. De officiële reden voor haar verbondenheid was om zich te richten op internationale projecten en fondsenverwerving, echter bleef ze zich verzetten tegen een soepeler opvangbeleid.

In 2014 kwam de slepende controverse tot een uitbarsting. De directie en medewerkers wilde minder zeehonden opvangen en in ieder geval kortere opvang perioden voor de zeehonden en het gebruik van antibiotica bij de opgevangen dieren verminderen.[1] Een centraal punt in het conflict was de vraag of alle op het strand liggende zeehonden moesten worden opgevangen. Lenie 't Hart redeneerde dat een zeehond pup die op het strand ligt altijd hulpbehoevend is, echter de nieuwe directie en medewerkers kozen voor een lijn conform nieuw wetenschappelijke inzicht waaruit bleek dat zeehonden hun pups ook wel eens op het strand alleen laten, om voedsel te halen in zee.[2][3][4] De directie botste daarmee met de door 't Hart ingestelde raad van toezicht die het beleid van Lenie 't Hart wilde voorzetten. 't Hart dreigde dat het personeel moest doen waarvoor ze waren aangenomen: het opvangen van alle gestrande zeehonden.[5] De crisis kwam tot een hoogtepunt nadat 't Hart een vriend, TROS-coryfee Wibo van de Linde, had aangesteld als voorzitter van de raad van toezicht en zij via de media hadden laten weten dat het nieuwe opvangbeleid illegaal was.[6][7] Het personeel eiste hierop meer vrijheid in de vorming van het beleid en toen ze dat niet kreeg, ging het personeel in staking.[8]

Nadat in 2014 de raad van toezicht vervangen werd na een staking van het personeel,[9] verbrak 't Hart de banden met de zeehondencrèche. Een poging van 't Hart om een vertrekpremie van honderdvijftigduizend euro mee te krijgen, draaide op niets uit.[10] De naam van de crèche veranderde van Zeehondencrèche Lenie 't Hart in de oude naam, Zeehondencrèche Pieterburen.[11]

Externe links - Bronnen[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Personeel zeehondencrèche laat Lenie 't Hart zakken RTV Noord 24 januari 2014
  2. Fur Seals: Maternal Strategies on Land and at Sea. R.L. Gentry and G.L. Kooyman (2014). Princeton University Press
  3. The seal's life cycle Scottish National Heritage, geraadpleegd 3 mei 2015
  4. Huiler of geen huiler? Dat is de vraag RTV Noord 18 mei 2015
  5. Lenie 't Hart: Van de Linde is de baas in Pieterburen RTV Noord 29 januari 2014
  6. Tros-coryfee Van de Linde interim-manager zeehondencrèche 27 januari 2014
  7. 'Zeehondencrèche doet niets onwettigs' RTV Noord 30 januari 2014
  8. Staking bij Zeehondencrèche Pieterburen RTV Noord 15 februari 2014
  9. Raad van Toezicht zeehondencrèche stapt op RTV Noord 17 februari 2014
  10. Lenie en creche bereiken akkoord over vertrek RTV Noord 30 mei 2014
  11. 'Zeehondencrèche in Pieterburen ont-Leniet', RTL Nieuws 12 maart 2014.