Zonnebloem

Zonnebloem
	; Zonnebloem
Taxonomische indeling
Rijk:	Plantae (Planten)
Stam:	Embryophyta (Landplanten)
Klasse:	Spermatopsida (Zaadplanten)
Clade:	Bedektzadigen
Clade:	'nieuwe' Tweezaadlobbigen
Clade:	Campanuliden
Orde:	Asterales
Familie:	Asteraceae (Composietenfamilie)
Onderfamilie:	Asteroideae
Geslachtengroep:	Heliantheae
Geslacht:	Helianthus (Zonnebloem)
Soort
	Helianthus annuus; L. (1753)
	Stuifmeel
Portaal	Biologie

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ga naar: navigatie, zoeken

De zonnebloem (Helianthus annuus) is een tot 3 meter hoge, eenjarige plant uit de composietenfamilie (Asteraceae).

Inhoud

1 Kenmerken
- 1.1 Bloem
- 1.2 Stengel en blad
2 Oorsprong
3 Gebruik
4 Afbeeldingen
5 Trivia
6 Zie ook
7 Externe link
8 Bronnen, noten en/of referenties

[bewerken] Kenmerken

De zonnebloem is een cultuurplant, die gemakkelijk wordt gekweekt uit een pit die in de tuin geplant kan worden. De zonnebloem groeit op elke goed gedraineerde grondsoort.

[bewerken] Bloem

Het bloemhoofd kan wel een diameter hebben tot 30 cm. De totale lengte van een zonnebloem kan variëren van enkele centimeters tot ruim 4 meter hoog. Ook kan een bloem meerdere bloemhoofden creëren. Onvolwassen zonnebloemen waarvan de bloemknop nog niet geopend is, vertonen heliotropisme: overdag draait de bloemknop op zonnige dagen mee met de zon van oost naar west. 's Nachts keert de bloemknop terug naar de oostelijke stand. Deze dagelijkse beweging wordt bewerkstelligd door een flexibel segment van de stengel onder de bloemknop, de pulvinus. Tegen de tijd dat de bloem begint te openen verstijft de pulvinus, in de oostelijke stand. Daardoor wijzen bloeiende zonnebloemen de hele dag naar het oosten, terwijl hun heliotropisme al voorbij is.

Tegenwoordig bestaat er een kweekvorm met een hangend hoofd (zie foto), die aantrekkelijk is voor boeren omdat de bloemen minder beschadigd worden door vogels en vuil vanuit de lucht.

De zonnebloem bloeit van juli tot oktober.

[bewerken] Stengel en blad

De stengel is dik en harig. Het merg heeft een grote cellulaire dichtheid.

De bladeren zijn groot, ruw en gekarteld. Ze zijn hartvormig en hebben opvallende nerven.^[1]

[bewerken] Oorsprong

Zonnebloemen komen oorspronkelijk uit Noord- en Zuid-Amerika en zijn gedomesticeerd rond 1000 v. Chr. De Inca's^[bron?] vereerden de zonnebloemen als beeld van hun zonnegod. In 1530 werd de zonnebloem door Spaanse zeelieden naar Europa gebracht.

[bewerken] Gebruik

Een boeket uit zonnebloemen.

[bewerken] Culinair

Zonnebloemen worden vooral gekweekt voor de zonnebloemolie, die veel gebruikt wordt in de keuken en als basis voor allerlei producten waarin plantaardige olie wordt verwerkt. De olie bevat veel onverzadigde vetzuren en kan omdat deze goed bestand is tegen hitte voor frituren gebruikt worden. Zonnebloemolie bevat linolzuur, hetgeen het cholesterolgehalte in het bloed verlaagt.

De zaden kunnen gepeld of ongepeld, rauw of geroosterd worden gegeten, bijvoorbeeld als tussendoortje. Ontkiemde zaden met een uitloop van maximaal 6 millimeter kunnen worden toegevoegd aan salades of sandwiches. Zaden met een langere uitloop smaken bitter.^[1]

Bloemknoppen kunnen rauw worden gegeten of worden gestoomd en gegeten zoals artisjokken.^[1]

[bewerken] Veevoer

Het na het uitpersen van de pitten resterende meel wordt als veevoer gebruikt.
Ook het loof wordt gebruikt als veevoer.
De zaden kunnen aan kippen worden gevoerd om de eierproductie te bevorderen en de dooier donkerder te laten kleuren.

[bewerken] Overig gebruik

In geraffineerde vorm wordt de olie ook voor industriële doeleinden gebruikt.
De bloem kan worden gekookt om gele verfstof te verkrijgen.
De plant kan ook gebruikt worden als kamer- of tuinplant en snijbloem.
Als de stengel wordt gedroogd, wordt deze hard en is te gebruiken als brandstof.

[bewerken] Afbeeldingen

Zonnebloemzaden
Zonnebloem drie dagen na het ontkiemen
Eerste stadium van de bloemvorming
De bloem blijft bedekt, maar richt zich naar de zon
De bloem is bijna volledig zichtbaar
De bloem is volledig zichtbaar
Hommel op zoek naar nectar
Een veld zonnebloemen in North Dakota, Verenigde Staten
Speciaal gekweekte hangende zonnebloem
Video van de opening van de bloem
Zonnebloemen in Zuid-Frankrijk
Close-up van een zonnebloem (Helianthus annus). In het midden van de bloem kleine ronde bloemetjes gevolgd door grotere gele straalbloemen, gedeeltelijk zichtbaar aan de rand. In het midden een rups.
Meerkoppige zonnebloem, van dezelfde stam afkomstig, deze specifieke zonnebloem heeft ruim 30 bloemhoofden
Twee verschillende soorten bloemhoofden op 1 stam
De zonnebloem haalt een hoogte tot ongeveer 4 meter
Meneer naast zonnebloem van ruim 3 meter
Zonnebloem bloemhoofd van 25 cm doorsnede