Zorgvlied (begraafplaats)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Ingang Zorgvlied (kantoorvilla)
Gebroken Kolom, schrijversmonument
Moedermonument
Sterretjesveld
Gordel van Smaragd

Zorgvlied is een begraafplaats, gelegen aan de Amsteldijk 273, aan de linkeroever van de Amstel. De begraafplaats is op 1 november 1870 in gebruik genomen door de gemeente Nieuwer-Amstel (nu Amstelveen geheten). De begraafplaats is nog altijd eigendom van de gemeente Amstelveen, maar door de gemeentelijke herindeling van 1896 ligt Zorgvlied intussen binnen de grenzen van de gemeente Amsterdam.

Geschiedenis[bewerken]

Op deze locatie lag vroeger het buitenverblijf Zorgvliet. Het ontwerp in Engelse landschapsstijl is van tuinarchitect Jan David Zocher. In 1892 werd Zorgvlied uitgebreid naar het ontwerp van zijn zoon Louis Paul Zocher. Ook in 1900, 1919 en 1926 is de begraafplaats uitgebreid. In 1930 werd een aula gebouwd. Zorgvlied werd al snel een begraafplaats voor de elite. Waar voorheen veel vooraanstaande Amsterdammers kozen voor Begraafplaats Westerveld in Driehuis, kozen ze later veel vaker voor Zorgvlied. Er liggen veel bekende toneelspelers en schrijvers begraven.

Tegenwoordig bestaat Zorgvlied uit 25 zogenoemde sfeerwijken. Binnen een bepaalde sectie dient een grafsteen of monument aan te sluiten bij de sfeer die de overige graven oproepen. Op Zorgvlied bestaat ook de mogelijkheid voor een natuurlijke uitvaart in de ecologische grafwijk, ’t Varenveld.

In 2012 is aan de westzijde is 't Lalibellum geopend, een groot mausoleum met grafkelders die samen plaats bieden aan 2.270 kisten. Bezoekers kunnen er niet in, maar in de traptreden zullen de namen van de doden worden opgelicht en er is de mogelijkheid om een filmpje van overledenen te projecteren.

Bijzondere grafmonumenten[bewerken]

De opvattingen over dood en begraven zijn in de loop der jaren voortdurend veranderd. Na de begrafenis van Manfred Langer, voorzien van een monument van Langer met een bierglas in de hand in 1994, hebben begrafenissen vaak een uitbundiger en extraverter karakter gekregen. Op Zorgvlied heeft dat onder andere geresulteerd in opmerkelijke grafmonumenten, maar ook bijvoorbeeld in een steiger bij de waterkant, zodat begrafenisstoeten over het water nu bij de begraafplaats kunnen aanmeren.

Nadat er tussen de nabestaanden van beeldend kunstenaar Peter Giele en de beheerders van Zorgvlied een meningsverschil was ontstaan over het grafmonument van Giele, werd op de begraafplaats een speciale plaats, Paradiso, ingericht waar grafmonumenten met afwijkende formaten en monumenten kunnen worden geplaatst.

Op Zorgvlied zijn algemene verstrooigraven met monumenten zoals het 'Vadermonument' (gemaakt door M. Jelles-Scheppers), het 'Moedermonument' (gemaakt door Louis J. Vreugde) en het in december 2007 aangelegde monument de 'Gordel van Smaragd', voor mensen die zich verbonden weten met Nederlands-Indië en Indonesië. Dit verstrooiveld is ingewijd met uit Indonesië overgevlogen aarde uit de Puntjak bij Jakarta en van een sawa op Java. Een bronzen monument van de beeldhouwster Ella van de Ven is op het veld geplaatst. Het zogenaamde Indonesië-veld is geschonken door de Stichting Herdenking Gevallenen en Slachtoffers in Nederlands-Indië aan de gemeente Amstelveen. Men kan ook iets persoonlijks van de overledene bijzetten in de onder de monumenten liggende kelders of cilinders. Het 'Sterretjesveld' (ontworpen door Moniek van Munster) is bestemd voor de as van overleden ongeboren kinderen tot ongeveer 24 weken oud. Op het veldje is een lint aangebracht met de tekst: "Fonkel fonkel kleine ster, je bent zo dichtbij maar ook zo ver"

De 'Gebroken Kolom' is een gedenkteken voor alle op Zorgvlied liggende schrijvers en dichters, gemaakt door Zoungrana Jean-Marie.

Rijksmonumenten[bewerken]

Grafmonument van de familie Dorrepaal (Rijksmonument)
Graf van Elisabeth Otter-Knoll (Rijksmonument)

Op 10 maart 2008 heeft de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed onderstaande delen toegevoegd aan de monumentenlijst volgens de Monumentenwet van 1988.

Graven van bekende personen op Zorgvlied[bewerken]

  A · B · C · D · E · F · G · H · I · J · K · L · M · N · O · P · Q · R · S · T · U · V · W · X · Y · Z  

A[bewerken]

B[bewerken]

Graf van Anneke van Baalen
Graf van Gré Brouwenstijn

C[bewerken]

Interieur Mausoleum Carré

D[bewerken]

Graf van Joop Doderer
Graf van Andrea Domburg en Ferdi Posthuma de Boer

E[bewerken]

F[bewerken]

G[bewerken]

Graf van Jip Golsteijn

H[bewerken]

I[bewerken]

J[bewerken]

K[bewerken]

Graf van Hildo Krop

L[bewerken]

M[bewerken]

Graf Hans van Mierlo
Graf Harry Mulisch

N[bewerken]

O[bewerken]

P[bewerken]

Q[bewerken]

R[bewerken]

Graf van Jack de Rijk
Het Familiegraf van der Vegt, Nol van der Vegt (1940-1989), Herman van der Vegt (1967-1996), Diana Luycx (1966-1996) en Herman van der Vegt Sr (1911-1996)

S[bewerken]

Graf van Annie M.G. Schmidt
Graf van Ramses Shaffy

T[bewerken]

U[bewerken]

V[bewerken]

Graf van Hans Vonk
Graf van Coen van Vrijberghe de Coningh

W[bewerken]

Graf van Joop Willemsen

Z[bewerken]

Fotogalerij[bewerken]

Literatuur[bewerken]

  • Zorgvlied De geschiedenis van een begraafplaats. Red. Carel Berenschot en Paul Spies. D'Arts, Amsterdam. ISBN 90 400 9787 9
  • Begraafplaatsen van Amsterdam. M. de Roever & J. Bierenbroodspot. Bas Lubberhuizen, Amsterdam, 2004. ISBN 90-5937-014-7
  • Wandelen over Zorgvlied. Irma Clement en Marcel Bergen. Klapwijk en Keijsers Uitgevers. ISBN 978 94 90 21 707 5

Externe links[bewerken]