Unie van Zuid-Amerikaanse Naties

Unie van Zuid-Amerikaanse Naties Unión de Naciones Suramericanas União de Nações Sul-Americanas Union of South American Nations
██ Unie van Zuid-Amerikaanse Naties ██ UZAN-waarnemers
Bestuurscentrum	Quito Cochabamba
Oprichting	23 mei 2008
Werktaal	Engels, Nederlands, Portugees, Spaans
Lidmaatschap	Argentinië  Bolivia  Brazilië  Chili  Colombia  Ecuador  Guyana  Paraguay  Peru  Suriname  Uruguay  Venezuela Waarnemers:  Mexico  Panama
Oppervlakte	17.715.335 km²
Inwoners	384.381.000
Dichtheid	21,7 inw/km²
BNP  - Per hoofd	$2.879 triljoen $7,421
Tijdzone	(UTC-2 - UTC-5)
Munteenheid	Argentijnse peso Boliviaanse Boliviano Braziliaanse Real Chileense peso Colombiaanse peso Guyaanse dollar Paraguyaanse Guaraní Peruviaanse Sol Surinaamse dollar Amerikaanse dollar (in Ecuador) Uruguayaanse peso Venezolaanse bolivar
Secretaris-generaal	María Emma Mejía
President Pro Tempore	Fernando Lugo
Website	UNASUR (es)

De Unie van Zuid-Amerikaanse Naties (UZAN) is een politieke en economische unie van de 12 onafhankelijke staten in Zuid-Amerika. De intergouvernementele organisatie integreert de twee bestaande douane-unies —Mercosur en de Andesgemeenschap— alsook Chili, Guyana en Suriname. De Verklaring van Cusco van 8 december 2004 kondigde de stichting aan van de Zuid-Amerikaanse Statengemeenschap, waarna op 23 mei 2008 het oprichtingsverdrag werd ondertekend en de unie formeel haar huidige naam kreeg.

Het Algemeen Secretariaat zal zijn permanente zetel hebben in Quito, de hoofdstad van Ecuador, de Bank van het Zuiden in Caracas, de hoofdstad van Venezuela, en het Zuid-Amerikaanse Parlement in Cochabamba, in Bolivia. De samenstelling, bevoegdheden en het functioneren van het Parlement zullen echter verder bepaald worden door een Additioneel Protocol.

De doelstellingen van de UZAN zijn politieke, sociale en economische integratie alsook samenwerking op het vlak van onderwijs, milieu, infrastructuur, culturele diversiteit, veiligheid en sociale ontwikkeling. Ook werden door enkele landen een gemeenschappelijke munteenheid en een gemeenschappelijk paspoort voorgesteld. Een volledige overgang naar een EU-achtige unie zou ongeveer tot 2019 duren.

Deelnemende landen

• Leden van de Mercosur:

 Argentinië
 Brazilië
 Paraguay
 Uruguay
 Venezuela

• Leden van de Andesgemeenschap:

 Bolivia
 Colombia
 Ecuador
 Peru

• Overige leden:

 Chili
 Guyana¹
 Suriname¹

• Waarnemers:

 Mexico
 Panama

¹ Guyana en Suriname zijn al lid van de Caricom. Hun integratie in de UZAN zal trager verlopen.

Voorgeschiedenis

Zie ook Panamerikanisme.

Simón Bolívar, die verantwoordelijk was voor de onafhankelijkheid van Venezuela, Colombia, Ecuador, Peru, en Bolivia (nu de Andesgemeenschap), droomde van een federatie van Spaans-sprekende Zuid-Amerikaanse naties om de welvaart en veiligheid van de naties na hun onafhankelijkheid te verzekeren. Bolívar kon dit doel nooit verwezenlijken, en stierf als een onpopulaire figuur omwille van zijn pogingen om een sterk centraal bestuur op te richten. Groot-Colombia was een staat die door Bolívar werd opgericht met het doel een Latijns-Amerikaanse federatie te verwezenlijken, maar deze staat ging aan interne verdeeldheid ten onder. De Verenigde Staten van Centraal-Amerika was eenzelfde lot beschoren. De Confederatie van Peru en Bolivia was een andere kortstondige poging tot een confederatie, die Bolívar zag als concurrentie voor zijn eigen plannen en die ook door Chili met argwaan bekeken werd. Door militair ingrijpen van Chili kwam ook deze poging tot een einde.

De jonge Zuid-Amerikaanse Statengemeenschap kan worden gezien als een nieuwe poging om toch te komen tot meer samenwerking in de regio. Anders dan bij de eerdere pogingen die allen mislukten, blijft de soevereiniteit bij deze statengemeenschap uitdrukkelijk bij de verschillende staten.

Ontstaan

De basis voor de vorming van de unie werd gelegd na de militaire dictatuur in onder meer Brazilië en Argentinië. In 1986 tekenden de voormalige presidenten van deze landen, respectievelijk José Sarney en Raúl Alfonsín, te Buenos Aires een overeenkomst die op den duur moest leiden tot de totstandkoming van een douane-unie. Twee jaar later sloten Alfonsín en Sarney te Buenos Aires een akkoord ter creatie van een binationale munt. Vervolgens sloot Sarney te Acre een handelsverdrag met de Peruaanse president Alan García. In 1991 kwam de douane-unie Mercosur tot stand tussen Argentinië, Brazilië, Paraguay en Uruguay. Op een bijeenkomst van Zuid-Amerikaanse regeringsleiders die in 2004 in Cuzco plaatsvond kwam door middel van een verdrag een monetaire unie tot stand van Bolivia, Chili, Colombia, Ecuador, Peru, Suriname, Venezuela en de Mercosur-landen.

Vergelijking met andere organisaties/landen

Organisatie	Oppervlakte km²	Bevolking	NNP (PPP) miljoen $	NPG (PPP) per capita $US	Lid- staten
NAFTA	21.588.638	430.495.039	12.889.900	29.942	3
UZAN	17.715.335	366.669.975	2.635.349	7187	12
EU	3.977.487	497.198.740	18.164.752	36.484	27
AU	29.797.500	766.848.000	1.515.000	1896	53
ASEAN	4.400.000	553.900.000	2.172.000	4044	10
GOS	22.402.200	290.000.000	1.500.000	5000	12
Grote landen					Deelgebieden
India	3.287.590	1.065.070.607	3.033.000	2900	34
China	9.596.960	1.298.847.624	6.449.000	5000	33
VS1	9.631.418	293.027.571	10.990.000	37.800	50
Canada1	9.984.670	32.507.874	958.700	29.800	13
Rusland2	17.075.200	143.782.338	1.282.000	8900	89

Tijdens 2003. Blauw voor het grootste, groen voor het kleinste van de vergeleken blokken.
Bron: CIA World Factbook 2004, IMF WEO Database
¹Lid van NAFTA
²Lid van GOS

Zie ook

• Continentale unie

Bronnen, noten en/of referenties A transição: Tancredo e Collor (= De transitie: Tancredo en Collor. Manchete, 1 augustus 1998

Intergouvernementele organisaties

Intercontinentaal: VN · Arabische Liga · GOS · NAVO · OPEC · Gemenebest van Naties · APEC · OESO · OIC · BSEC · Unie voor het Middellandse Zeegebied · Unie van Rusland en Wit-Rusland · EurAsEC · Turkse Raad · CVVO · G7 · G8 · G8+5 · G20 · D-8 · Wereldhandelsorganisatie · Organisatie van Niet-gebonden Landen Afrika: AU · CEMAC · ECOWAS · IGAD · OAG · SADC · UEMOA · UAM Azië: ACD · ASEAN · CCASG · ECO · SAARC · SSO Europa: BLEU · Benelux · CEVA · EER · EU · EVA · GUAM · Noordse Raad · Raad van Europa · OVSE · Visegrádgroep Amerika: ALBA · Andesgemeenschap · CARICOM · Mercosur · NAFTA · Riogroep · OAS · OOCS · SICA · UZAN Oceanië: Pacific Islands Forum Voormalige: Volkenbond · Comecon · OAE · UAS · VAS · WEU

Mediabestanden

Zie de categorie Union of South American Nations van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden.