Zuiderkerk (Amsterdam)
| Zuiderkerk | ||||
 |
||||
| De Zuiderkerk in de 17e eeuw | ||||
| Plaats | Amsterdam | |||
| Gebouwd in | 1608-1614 | |||
| Gewijd aan | Sint Jan | |||
| Monumentnummer | 6498 | |||
| Architectuur | ||||
| Architect(en) | Hendrick de Keyser | |||
| Toren | Zuiderkerkstoren | |||
|
||||
De Zuiderkerk is de eerste voor de protestantse eredienst ontworpen kerk in Amsterdam. De kerk is gebouwd nabij de Sint Antoniesbreestraat in de Lastage, een buurt die eind 16e eeuw bij de stad werd gevoegd. Tegenwoordig is dit de Nieuwmarktbuurt. De kerk staat aan de Zandstraat no. 17.
Inhoud |
bouw[bewerken]
De Zuiderkerk of Janskerk is gebouwd tussen 1608 en 1614. Het ontwerp in uit 1603 renaissancestijl is van de Amsterdamse architect Hendrick Cornelisz de Keyser zoon van een meubelmaker uit Utrecht die rond 1591 samen met de stadsingenieur Cornelis Bloemaert naar Amsterdam was gekomen. De kerk werd in gebruik genomen op Pinksterzondag 1611; daarna duurde het nog tot 1614 voor ook de toren klaar was.
Toen Hendrick de Keyser in 1621 overleed, werd hij in de Zuiderkerk begraven. Zijn grafsteen is nog steeds aanwezig. Hoewel de kerk voor de protestantse eredienst werd gebouwd kreeg deze toch een naam namelijk: (St.) Janskerk. (zie G.D. Bom H.Gzn)
Kunst[bewerken]
De Franse schilder Claude Monet schilderde de kerk rond 1874 in een uitzicht over de Groenburgwal zoals hier op deze foto.
Het verdwenen orgel[bewerken]
Het orgel wat in 1821 met deels oud pijpwerk uit de Oude kerk werd gebouwd door orgelmaker J.C. Friederichs werd na 1929 verkocht aan de Gereformeerde kerk van Aalten.[1]
Nieuwe functies[bewerken]
De Zuiderkerk is tot 1929 voor kerkdiensten in gebruik gebleven. Tijdens de Hongerwinter (1944-'45) werden overleden Amsterdammers hier tijdelijk opgeslagen in afwachting van hun begrafenis. Het gebouw werd rond 1970 gesloten omdat het te bouwvallig was, en vervolgens tussen 1976 en 1979 gerestaureerd. In 1979 werd een gemeentelijk informatiecentrum in de kerk geopend. Van 1992 tot en met 2010 fungeerde het kerkgebouw als informatiecentrum van de Dienst Ruimtelijke Ordening van de gemeente Amsterdam. Vanwege bezuinigingen moest het informatiecentrum per 7 november 2010 sluiten.
Nationaal Historisch Museum[bewerken]
Op 2 november 2010 werd bekendgemaakt dat per januari 2011 het Nationaal Historisch Museum de Zuiderkerk voor vijf jaar huurt als onderkomen, zowel als expositieruimte als voor kantoorruimte.[2] Het museum werd in de loop van 2011 door de regering opgeheven door de bezuinigingen.[3] Sindsdien wordt de kerk regelmatig verhuurd voor bijeenkomsten.
-
De Zuiderkerkstoren gezien vanaf de Kloveniersburgwal
-
De Zuiderkerkstoren gezien vanaf de Amstel over de Groenburgwal
-
De Zuiderkerkstoren. Foto: bma.amsterdam.nl
Toren[bewerken]
Zie: Zuiderkerkstoren
Referenties[bewerken]
Externe links[bewerken]
Bibliografie[bewerken]
- Bom H.Gz.,G.D. : De Zuiderkerk te Amsterdam. De eerste nieuwgebouwde kerk der hervorming in Nederland. Geschiedkundig overzicht van den bouw van, en den dienst in deze kerk, alsook van haren toren en haar kerkhof, van 1600 tot heden. Met twee bijdragen over het orgel Amsterdam 1911.
 |
Zie de categorie Zuiderkerk (Amsterdam) van Wikimedia Commons voor meer mediabestanden. |
