3 oktoberfeest

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf 3-oktoberfeest)
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
3 oktoberfeest
Kermis tijdens Leidens ontzet (2011)
Kermis tijdens Leidens ontzet (2011)
Gehouden in Leiden
Data 3 oktober
Organisator 3 October Vereeniging Leiden
Thema volksfeest
Eerste editie 1886
Officiële website
Portaal  Portaalicoon   Leiden
Eerste herdenking Leidens Ontzet na de Tweede Wereldoorlog (RADIO HERRIJZEND NEDERLAND 3-10-1945)

Het 3 oktoberfeest (ook wel Leidens ontzet) is een feest in Leiden dat sinds 1886 jaarlijks op 3 oktober wordt gehouden. Op 3 oktober wordt dan de verjaardag van het Beleg van Leiden in 1573-74 gevierd en vooral de daarop volgende bevrijding van de Spanjaarden. Daarnaast werd ter ere hiervan de eerste Universiteit in Nederland gesticht door Willem van Oranje.

Ontstaan[bewerken]

De jaarlijkse viering met allerlei festiviteiten dateert van 1886. Op 13 mei 1886 werd de 3 October Vereeniging opgericht.[1] Die 3 October Vereeniging zorgt sindsdien voor de organisatie van alle officiële evenementen op 3 oktober (en als dit op een zondag valt op 4 oktober). De meeste scholieren, studenten en werkenden in en rond Leiden zijn deze dag dan ook vrij.

Tradities[bewerken]

Het feest bestaat uit vele tradities die ver teruggaan. Het feest wordt 's avonds op 2 oktober ingeluid met de taptoe: een optocht van vele Leidse verenigingen. De gehele viering is in Leiden en omstreken live te bekijken en beluisteren via radio, tv en internet. In de vroege ochtend van 3 oktober vinden de reveille en de traditionele uitreiking van gratis haring en wittebrood in de Waag plaats aan inwoners van Leiden. Dit verwijst naar het haring en wittebrood dat de watergeuzen de stad inbrachten direct na de bevrijding. De jaarlijkse herdenkingsdienst in de Pieterskerk stamt al uit 1574.'s Middags is er een grote optocht en 's avonds wordt het feest afgesloten met een vuurwerkspektakel. De grote kermis en de feestelijke warenmarkt gaan 1 of 2 oktober al open. Traditioneel wordt op 3 oktober in Leiden hutspot met klapstuk of rookworst, gegeten. Een variatie op het gerecht dat een Leidse jongen, Cornelis Joppenszoon, volgens de traditie aantrof in het verlaten Spaanse legerkamp.

Tijdens de 350-ste viering van Leidens Ontzet op 3 oktober 1924 onthulde Koningin Wilhelmina een monument ter ere van de helden van 1574. Het monument aan het Plantsoen draagt de beeltenissen van Prins Willem van Oranje, Jan van Hout (stadssecretaris), Jan van der Does (legeraanvoerder) en Lodewijk van Boisot (geuzenvlootadmiraal).

Bij het station Leiden Lammenschans herinnert een beeld van Cornelis Joppenszoon met de hutspotketel, vervaardigd door Oswald Wenckebach aan deze gebeurtenis. Ook wordt in Leiden jaarlijks de Cornelis Joppenszprijs uitgereikt aan een persoon die de gemeente op speciale wijze van dienst is geweest.

Optocht[bewerken]

De optocht op 3 oktober heeft elk jaar een thema. Dat thema is een leidraad voor de aankleding van de wagens en de stoet. De thema's weerspiegelen uiteraard de tijdgeest. Enkele voorbeelden: Oosterse optocht (1935), Grote bedrijfsparade (1950), Het domein van de vrouw (1960), Europa in harmonie (1992), Grenzeloos feesten (2010) en Hollandsch Glorie (2013).

Plastic probleem[bewerken]

De consumpties op 3 oktober worden geschonken in plastic wegwerpbekers. Sinds het jaar 2000 wordt er gesproken over het invoeren van herbruikbare bekers met statiegeld [2]. In het daaropvolgende jaar leken deze ook daarwerkelijk ingevoerd te worden tijdens het Rapenburg concert [3]. Terwijl de gemeente positief reageerde vond de horeca de proef mislukt [4]. Pas in 2017 werden op kleinschalige en beheersbare evenementen eco-glazen verplicht voor organisatoren [5]. In de Mare in het daaropvolgende jaar werd gepleit voor de invoering van ecobekers, juist ook bij grote evementen zoals 3 oktober in het opiniestuk: Waar blijven die eco-bekers?[6]. In de weken na drie oktober 2018 hadden Leidse biologiestudenten vanuit kano's duizenden wegwerpbekertjes uit de grachten gevist. Stuk voor stuk werden deze gefotografeerd en elke dag dat de gemeente niet overstapt op eco-bekers wordt er een beker online geplaatst [7][8]. De actie onder de noemer Canal Cups bereikte zelfs topmodel Doutzen Kroes: Doutzen Kroes is tegen Leidse wegwerp bekers [9] [10]

Afbeeldingen[bewerken]

Externe links[bewerken]