Aarsmade

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Esculaap Neem het voorbehoud bij medische informatie in acht.
Raadpleeg bij gezondheidsklachten een arts.
Aarsmade
Volwassen aarsmaden
Volwassen aarsmaden
Taxonomische indeling
Rijk:Animalia (Dieren)
Stam:Nematoda (Rondwormen)
Klasse:Secernentea
Orde:Ascaridida
Familie:Oxyuridae
Geslacht:Enterobius
soort
Enterobius vermicularis
(Linnaeus, 1758)
Afbeeldingen Aarsmade op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Aarsmade op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie

De aarsmade (Enterobius vermicularis) is een kleine, parasitaire rondworm (ca. 5–10 mm) die voorkomt in de darmen van de mens. Het diertje is geelwit van kleur. In 1983 is een tweede soort beschreven, de Enterobius gregorii.[1] [2] Dit zou echter ook slechts een vroeg stadium van de Enterobius vermicularis kunnen zijn.[3] [4] [5] De parasiet komt wereldwijd voor.

De aarsmade behoort tot de rondwormen. Met name kinderen lopen ze nogal eens op, bijvoorbeeld in crèches of kleuterscholen. Ze zijn een typische menselijke parasiet: besmetting vindt slechts plaats van mens tot mens, en in huisdieren kunnen ze niet overleven. Aarsmaden leven ongeveer 8 weken.

Eitjes van de aarsmade

Aarsmaden komen vaak 's nachts naar buiten en veroorzaken dan jeuk rond de anus en schaamlippen. Ze kunnen ook in de ontlasting worden aangetroffen. Bij hevige infecties komen ze ook in de vagina voor, waar ze zich echter niet kunnen voortplanten.

De wormpjes zijn overigens vrij onschuldig en veroorzaken hooguit jeuk, diarree en wat vage darm- en buikklachten. Wel kan de jeuk sommige mensen uit hun slaap houden, wat tot moeheid en geprikkeldheid leidt. Het krabben kan ontstekingen en een kapotte huid veroorzaken. Het is aan te raden om niet te krabben, maar met een vochtig doekje de jeuk tegen te gaan. Besmetting met Enterobius vermicularis wordt enterobiasis genoemd.

Kringloop[bewerken]

Aarsmaden bevinden zich in het onderste deel van de dikke darm en in de blinde darm (de ileocaecale regio). 's Nachts komen ze uit de anus en leggen hun eitjes op de huid rond de anus. Hierdoor krijgt men een jeukend gevoel en begint men te krabben. Door deze handeling komen de eitjes onder de nagels van zijn gastheer te zitten. De eitjes kunnen buiten het lichaam nog lang in leven blijven. Bij het eten kan het gebeuren dat de besmette persoon de eitjes mee inslikt, doordat ze in het voedsel terechtkomen. Bij kinderen komt besmetting meer voor door het nagelbijten en duimzuigen[6]. Hierdoor kunnen zij de eitjes in hun lichaam krijgen. Wanneer een besmet persoon iets vastneemt, is het ook niet onmogelijk dat de eitjes van onder de nagel, op dat voorwerp komen te zitten. Zo kan een ander persoon de eitjes overkrijgen en besmet geraken. Dit gebeurt dan ook veel met speelgoed in crèches of kleuterscholen.

Eenmaal de eitjes in het lichaam zijn, komen ze uit in de twaalfvingerige darm en gaan zich weer nestelen in de ileocaecale regio. Ze leggen dan weer hun eitjes en de cirkel is rond.

Levenscyclus aarsmade

Behandeling[bewerken]

Behandeling vindt plaats door toediening van medicijnen, bijvoorbeeld mebendazol, dat zonder recept bij de apotheek of de drogist verkrijgbaar is. Goede hygiëne is uiteraard ook uit preventief oogpunt van het grootste belang. Wanneer één gezinslid de worm heeft, zal echter wel het hele gezin behandeld moeten worden om te voorkomen dat men elkaar voortdurend opnieuw besmet.

Externe link[bewerken]

Zoek dit woord op in WikiWoordenboek