Acuut reuma

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Esculaap Neem het voorbehoud bij medische informatie in acht.
Raadpleeg bij gezondheidsklachten een arts.
Acuut reuma
Coderingen
ICD-10 I00-I02
ICD-9 390392
DiseasesDB 11487
MedlinePlus 003940
eMedicine med/3435med/2922 emerg/509 ped/2006
Portaal  Portaalicoon   Geneeskunde

Acuut reuma,[1] acuut gewrichtsreuma of polyarthritis rheumatica acuta[1] is (het gevolg van) een infectieziekte, en valt onder de verzamelnaam Reuma volgens de terminologie van het Reumafonds. De ziekte wordt veroorzaakt door een immunologische (kruis)reactie op een bacterie, een β-hemolytische streptokok van groep A. Antistoffen tegen deze bacterie blijken ook bepaalde weefsels van het eigen lichaam aan te vallen, wat de symptomen van acuut reuma veroorzaakt.

Symptomen[bewerken]

De symptomen volgen een in eerste plaats lichte, soms niet eens bemerkte, keelontsteking of andere infectie met streptokokken (bv een huidinfectie), die vaak vlot geneest. Een tweetal weken na genezing vertoont de patiënt een acute reuma-aanval die gepaard gaat met:

  • Koorts
  • Aantasting van de grote gewrichten en verspringend van één gewricht naar het andere, waarbij het eerst aangetaste genezen blijkt.
  • Hartklachten. De klachten verschillen van een hartgeruis tot ontsteking van het endocard. Het zijn vooral deze hartklachten die de patiënt nog lang parten kunnen spelen.
  • Erythema marginatum
  • Chorea van Sydenham (sint-vitusdans)
  • Subcutane noduli. Dit zijn onderhuidse bulten van 0,5-2cm groot. Ze zijn stevig en niet pijnlijk

Complicaties[bewerken]

Acuut reuma is op zich een (zeldzame) complicatie van een streptokokkeninfectie (veel minder dan 1 procent). Uiteindelijk stopt de aanval spontaan; het lijkt alsof de patiënt genezen is. Dit is niet altijd het geval. Een belangrijke complicatie van de ziekte (±30% van de patiënten) is aantasting van het endocard, met name het klep-endocard. Klepbeschadiging kan op latere leeftijd gevolgen hebben en een beschadigde klep kan soms jaren later geïnfecteerd worden met bacteriën als deze in de bloedbaan komen.

Behandeling[bewerken]

Behandeling wordt ingesteld met middelen uit de NSAID-groep, zoals ibuprofen en Aspirine, totdat de klachten verdwenen zijn, ook bij staken van de medicatie. Antibiotica worden daarnaast vaak wel gegeven, hoewel de veroorzakende bacteriën op het moment van de reuma-aanval meestal al weg zijn. Ook is nooit aangetoond dat het behandelen van keelontstekingen door streptokokken in een vroeg stadium de kans op acuut reuma naderhand doet verminderen.

Balneotherapie[bewerken]

Patienten met Acute Reuma hebben, net als veel andere patiënten met een reumatische aandoening (bijvoorbeeld Bechterew, RA), baat bij Balneotherapie. Deze therapie is een oude behandelwijze waar behandelingen van fysiotherapeutische aard, individueel gerichte massages, modder pakkingen, koeltepakkingen, op de persoon gerichte gymnastiek, oefeningen gericht op houdingscorrectie, diverse soorten elektrotherapie etc. onderdeel van uitmaken. Daarnaast wordt er gebruik gemaakt van thermaal water. Patiënten die een goede Balneotherapie hebben ondergaan ervaren over het algemeen verbetering van de beweeglijkheid, minder pijn, verbetering van bloedwaarden, vermindering van vermoeidheid en een algemene verbetering van welbevinden over een periode van 3 tot 6 maanden. Om effect te hebben, dient het thermaal water (ongeveer 37 gr. Celcius) minstens zwavel en radon te bevatten en direct diep uit de aarde in de baden te komen. Daarnaast dient een balneotherapeutische kuur tenminste 3 weken aaneengesloten dagelijks plaats te vinden en een op de persoon door een reumatoloog op maat gemaakt behandelingsplan te bevatten. Een van de landen met de beste baden en resultaten is Hongarije. Bekende kuurcentra zijn bijvoorbeeld: Budapest (Margitsziget), Heviz, Balf, Bükk en Eger. Er zijn verschillende commerciële reisorganisaties en één niet commerciële stichting van reumapatiënten (www.stichtingpaiz.nl) die kuurreizen organiseren naar verschillende kuurcentra.

Bij opnieuw optreden van (bacteriële) keelontsteking zal men deze meestal met antibiotica behandelen. Of dit laatste zin heeft is wetenschappelijk eigenlijk echter niet zeker.

Profylaxe[bewerken]

Bij een aangetoond beschadigde hartklep wordt wel aanbevolen bij ingrepen die potentieel een bacteriëmie kunnen veroorzaken (vooral tandheelkundige) preventief een uur voor de ingreep een hoge dosis antibiotica eenmalig te nemen om kolonisatie van de klep te voorkomen.

Literatuurverwijzingen[bewerken]

  1. a b Everdingen, J.J.E. van, Eerenbeemt, A.M.M. van den (2012). Pinkhof Geneeskundig woordenboek (12de druk). Houten: Bohn Stafleu Van Loghum.

• Alfred Martin: Deutsches Badewesen in vergangenen Tagen. Nebst einem Beitrage zur Geschichte der deutschen Wasserheilkunde. Diederichs, Jena 1906. (Nachdruck: Diederichs, München 1989, ISBN 3-424-00959-8). • Irmgard Probst: Die Balneologie des 16. Jahrhunderts im Spiegel der deutschen Badeschriften. (= Münstersche Beiträge zur Geschichte und Theorie der Medizin. Band 4). Institut für Geschichte der Medizin der Universität Münster, Münster 1971, ISSN 0303-4593, (zugleich Dissertation an der Universität Münster 1969). • Gerhard Rudolph: Zwei Beiträge zur Geschichte der Balneologie: Die kulturgeschichtlichen und medizinischen Wurzeln des Bäderwesens; 100 Jahre wissenschaftliche Balneologie. Meister, Kassel 1982 (= Schriftenreihe des Deutschen Bäderverbandes, 45), ISBN 3-922047-02-9. • K. L. Schmidt (Hrsg.): Kompendium der Balneologie und Kurortmedizin. Steinkopff Dr. Dietrich, Darmstadt 1989, ISBN 3-7985-0794-5. • Otto Gillert, Walther Rulffs: Hydrotherapie und Balneotherapie. Theorie und Praxis. (= Fachbuchreihe Krankengymnastik). Neuausgabe, 11. Auflage. Pflaum, München 1990, ISBN 3-7905-0586-2. • Helmut G. Pratzel, Wolfgang Schnizer: Handbuch der medizinischen Bäder. Indikationen – Anwendungen – Wirkungen. Haug, Heidelberg 1992, ISBN 3-7760-1228-5. • Heinz Maria Lins: Geschichte und Geschichten um Wasser – Ärzte – Bäder vom Altertum bis zum Mittelalter. R. G. Fischer, Frankfurt am Main 1995, ISBN 3-89501-218-1. • Christoph Gutenbrunner, G. Hildebrandt (Hrsg.): Handbuch der Balneologie und medizinischen Klimatologie. Springer, Berlin u. a. 1998, ISBN 3-540-60534-7. • Werner Käß und Hanna Käß: Deutsches Bäderbuch. Herausgegeben von der Vereinigung für Bäder- und Klimakunde e. V., Schweizerbart, Stuttgart 2008, ISBN 978-3-510-65241-9. • Markwart Michler: Zur Geschichte der Balneologie. In: Würzburger medizinhistorische Mitteilungen. 24, 2005, S. 180–194.