Amy Groskamp-ten Have

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Amy Groskamp-ten Have
Groskamp-ten Have (1957)
Groskamp-ten Have (1957)
Algemene informatie
Volledige naam Amelie Jeanne Groskamp-ten Have
Geboren 28 december 1887
Overleden 23 november 1959
Land Vlag van Nederland Nederland
Beroep schrijfster, journaliste, vertaalster
Dbnl-profiel
Portaal  Portaalicoon   Literatuur

Amelie Jeanne Groskamp-ten Have (roepnaam Amy, uitspraak emie) (Amsterdam, 28 december 1887Haarlem, 23 november 1959) was een Nederlandse schrijfster, journaliste en vertaalster en - mede dankzij haar radiopraatjes - tot haar dood een nationale beroemdheid.

Groskamp-ten Have schreef een aantal romans, vertaalde boeken uit het Frans, Duits en Engels en was redactrice bij verschillende damesbladen. Maar vooral werd ze bekend als schrijfster van het meest verkochte Nederlandse etiquetteboek aller tijden: Hoe hoort het eigenlijk? (1939). Het werk kan, dankzij de nieuwe versie die in 1999 verscheen, nog steeds gerekend worden tot de standaardwerken op dit terrein. Behalve regels voor hoofdbrekende zaken als tafelschikking, het eten van asperges, het gebruik van titulatuur en de samenstelling van een bruidsstoet, schreef Groskamp-ten Have ook over veel andere problemen op het terrein van de etiquette. Zo gaf ze adviezen voor correct converseren, tutoyeren, brieven schrijven, gearmd lopen ('absoluut niet zoals het hoort'), het geven van geschenken, telefoneren en zwijgen ('een stille weldaad'). Recentelijk staat Groskamp-ten Have opnieuw in de belangstelling dankzij het televisieprogramma Hoe heurt het eigenlijk? van Jort Kelder.

Herziene versie[bewerken]

Op verzoek van de uitgever verzorgde de Haagse historica Reinildis van Ditzhuyzen in 1999 een geheel herziene versie van het etiquetteboek, waarin ze de hiaten dichtte die de tijd in het werk had geslagen. Zestig jaar na de eerste editie beantwoordde het boek immers niet meer aan het doel waarvoor het ooit werd geschreven. Van de televisie, de walkman en de mobiele telefoon had Groskamp nog geen weet, evenmin zag zij toentertijd een vliegtuig van binnen. Ze gaf slechts wenken voor het reizen per trein of per boot.

De herziene uitgave werd door Van Ditzhuyzen voorzien van een korte biografie van de schrijfster, die bepaald onthullend genoemd kan worden. Zo had de Haarlemse vermoedelijk een - voor haar tijd zeer ongepaste - buitenechtelijke verhouding. Bij het verschijnen van de herziene uitgave tekende het Haarlems Dagblad uit de mond van voormalige kennissen van Groskamp meer onthullingen op. De vrouw die goede manieren predikte, praatte zelf te hard, droeg te veel make up, drong voor in winkels en - het ergste van alles - bleef bij een visite plakken.

Voor liefhebbers van fraai Nederlands is het boek nog steeds de moeite waard, getuige bijvoorbeeld het volgende citaat uit het hoofdstuk Begrafenis: "Alle verwanten en vrienden werpen drie scheppen aarde op de kist en dragen ervoor zorg de schop niet aan de volgende over te reiken, doch in het zand te steken. Dit betekent, dat ieder persoonlijk bezig is een liefdedienst te bewijzen en dat het hier geen aangenomen werk geldt dat men elkander uit de hand neemt."

Externe links[bewerken]