Antwerps retabel

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Laat Antwerps retabel in de dom van Roskilde in Denemarken, zo rond 1550-1560

Antwerps retabel (in het algemene spraakgebruik ook Antwerps altaarstuk) is de verzamelnaam voor een geslacht van veelluiken, die vooral in het eerste derde deel van de 16e eeuw in Antwerpse werkplaatsen op grote schaal voor de export werden geproduceerd. Het bestaat uit een gebeeldhouwd houten middengedeelte met één of meerdere geschilderde twee- of meerluiken. Antwerpse retabels worden in het algemeen gekenmerkt door een in het midden verhoogde schrijnkast en gedetailleerd beeldhouwwerk, maar ook door bepaalde standaardisatie, zoals in de afmetingen en de veelvuldige herhaling van bepaalde groepen van figuren in de veelluiken. De gebruikelijke evaluatie als "massaproductie" doet echter geen recht aan de rijkdom aan variaties en moet opnieuw ter discussie worden gesteld. Vergelijkbare altaarstukken als exportstukken ontstonden - naast andere kunst- en luxe goederen - in de nabijgelegen productiecentra Brussel en Mechelen. Vandaag de dag zijn in kerken en musea in verschillende Europese landen nog meer dan 200 exemplaren van Antwerpse altaarstukken bewaard gebleven.