Aptoniem

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Slagerij Van der Ham te Leerdam

Een aptoniem (afgeleid van Latijn aptus, "geschikt" en Grieks onoma, "naam") is een naam die aansluit bij hetgeen de drager van die naam in het dagelijks leven doet.

Vaak komt een aptoniem min of meer bij toeval overeen met het door de persoon gekozen beroep, soms is het een fictieve naam die bewust bij het beroep gekozen is. In vroegere tijden was het gebruikelijk om het beroep als familienaam te kiezen, of werd deze door derden als bijnaam gegeven, bijvoorbeeld Jan Smid. Fictieve aptoniemen komen veelvuldig voor in bijvoorbeeld stripverhalen. Met name in de verhalen van Donald Duck en Asterix komen veel aptoniemen voor. Bij Donald Duck wordt dit vaak ook gecombineerd met een alliteratie, zoals bij Boris Boef en Guus Geluk. De familienaam van Donald Duck zelf (duck is Engels voor eend) is een aptoniem die aangeeft dat hij een lid is van de eendenfamilie. In de verhalen over Tom Poes vormen de voor- en achternaam van Terpen Tijn – een bekende kunstschilder uit de regio Rommeldam – tezamen het verf-ingrediënt terpentijn als aptoniem.

De Latijnse uitdrukking nomen est omen getuigt van het feit dat aptoniemen reeds in de Oudheid bekend waren. Ook tegenwoordig komen aptoniemen regelmatig voor.

Enkele voorbeelden[bewerken | brontekst bewerken]

Trivia[bewerken | brontekst bewerken]

  • Esther Bal is perschef voor de Nederlandse voetbalclub FC Dordrecht en was dat eerder voor Vitesse. Zij heeft dus al een aptoniem, maar als woordvoerder van Vitesse kwam ze begin 2014 ook nog tegenover Esther Voet te staan in de kwestie rond de Israëlische Vitesse-speler Dan Mori.[6]
  • Radio 538 heeft sinds 2007 een jaarlijkse verkiezing van bijzondere namen georganiseerd.[7] Aanvankelijk werd deze radiorubriek Schaamnaam genoemd, later Faamnaam en in 2019 werd de Hennie-de-Haan-cup verzonnen, naar de voorzitster van de pluimveehoudersvakbond, die via de telefoon de prijs voor het beste aptoniem uitreikte.
  • Op Twitter is een groep mensen die voorbeelden van aptoniemen met elkaar deelt, door ze toe te sturen aan een Twitteraar die zichzelf @aptoniem noemt. [8]

Zie ook[bewerken | brontekst bewerken]