Ascension (eiland)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Mee bezig Mee bezig
Aan dit artikel of deze sectie wordt de komende uren of dagen nog druk gewerkt.
Klik op geschiedenis voor de laatste ontwikkelingen.
Ascension
Eiland van Verenigd Koninkrijk
Locatie
Locatie
Land Verenigd Koninkrijk
Eilandengroep Sint-Helena
Locatie Atlantische Oceaan
Algemeen
Oppervlakte 91 km²
Inwoners (2008) 885
Hoofdplaats Georgetown
Lengte 14 km
Breedte 12 km
Hoogste punt The Peak (859 m)
Detailkaart
Ile de l'ascension routes.svg
Foto's
Ascension ISS006.jpg

Ascension is een geïsoleerd liggend vulkanisch eiland in de Atlantische Oceaan. Het ligt op ruim 7° zuiderbreedte, ongeveer 1600 km uit de kust van Afrika en 2250 km van de Braziliaanse kust. De oppervlakte van rond 90 km² is ongeveer 70% van Texel. Het valt onder de jurisdictie van Sint-Helena, Ascension en Tristan da Cunha en is een overzees gebiedsdeel van het Verenigd Koninkrijk.[1] Het belangrijkste eiland Sint-Helena ligt circa 1300km naar het zuidoosten. Het schaars bevolkte Tristan da Cunha bevindt zich 3730 km naar het zuiden. De hoofdplaats van Ascension is Georgetown.
Op het eiland is een basis van de RAF gevestigd, die ook wordt gebruikt door de US Air Force. De ESA beschikt er over een volgsysteem voor raketten en de NASA heeft een telescoop om ruimteschroot in de gaten te houden.

Geologie[bewerken]

Ascencion is geologisch van jonge leeftijd, het is de top van een vulkaan die een miljoen jaar geleden boven de zeespiegel uitrees in de nabijheid van de mid-Atlantische rug. De laatste eruptie vond mogelijk plaats in de 16e eeuw. Er zijn tientallen slapende kraters. De bodem bestaat grotendeels uit vulkanische slakken.[2]

Geschiedenis[bewerken]

Landschap van Ascension

Het eiland werd voor het eerst ontdekt door de Portugese zeevaarder João da Nova Castelia in 1501 maar die ontdekking had verder geen gevolgen. Met de herontdekking door de Portugese admiraal Afonso de Albuquerque op Hemelvaartsdag 1503 kreeg het eiland de naam Asençâo (Hemelvaart), wat later in het Engels Ascencion werd. Het droge en woeste eiland was voor de Portugezen niet aantrekkelijk genoeg om te claimen, slechts als leverancier van vers vlees voor passerende schepen in de vorm van zeevogels en schildpadden had het nut. De Portugezen brachten er geiten naartoe als voedselbron voor toekomstige zeelui.
Er is een geval bekend dat het eiland gebruikt werd als openluchtgevangenis voor een Nederlandse scheepsofficier: Leendert Hasenbosch werd bij Clarence Bay aanland gezet wegens sodomie in mei 1725. Britse zeelui vonden zijn tent, bezittingen en dagboek in januari 1825 maar van hemzelf ontbrak ieder spoor. Het eiland kreeg pas enige bewoning toen Napoleon Bonaparte op Sint Helena gevangen werd gehouden in 1815. Britten gingen er wonen om te voorkomen dat het eiland door Frankrijk ingenomen zou worden. In 1823, twee jaar na de dood van Napoleon, werd het eiland overgenomen door de Britse marine.
Tijdens de Tweede Wereldoorlog bouwden de Amerikanen er een luchtmachtbasis. Deze diende voor de ondersteuning en bevoorrading van amfibievliegtuigen die werden ingezet tegen Duitse onderzeeboten. Ook was het een stopplaats voor Amerikaanse vliegtuigen op weg naar de strijdgebieden in Europa en Afrika.[3] Tijdens de koude oorlog in de jaren 60 van de 20e eeuw, werd de basis geschikt gemaakt voor grotere vliegtuigen. De landingsbaan werd geschikt gemaakt als uitwijkmogelijkheid voor de Space Shuttle maar is daarvoor nooit gebruikt. In die tijd was het de langste landingsbaan ter wereld.[2]

Tijdens de Falklandoorlog in 1982 werd het eiland gebruikt als uitvalsbasis van bommenwerpers en tankvliegtuigen van de Royal Air Force en als bevoorradingspunt voor de uit Engeland komende schepen van de Royal Navy op weg naar hun posities bij de Falklandeilanden of Zuid-Georgië en de Zuidelijke Sandwicheilanden. De keuze viel op Ascension, omdat het zuidelijker en dichter bij de Falklandeilanden gelegen Sint-Helena niet over een vliegveld beschikt.

Politiek[bewerken]

Ascencion vormt samen met Sint Helena en Tristan da Cunha een Brits overzees gebiedsdeel. Sinds 2002 kent Ascencion een Eilandraad (Island Council) met de bedoeling om de besluitvorming deels op lokaal niveau te brengen. Deze heeft echter niet continue gefunctioneerd. De Sint Helena, Ascencion en Tristan da Cunha Constitution Order 2009 werd september 2009 van kracht. Hiermee werd onder andere de macht van de Gouverneur ingeperkt. Het eiland heeft een eigen rechtssysteem, veel ervan is gebaseerd op de wetten van Sint Helena en een deel op Engelse wetten.[4]

Flora en fauna[bewerken]

De invloed van de mens op het natuurlijk milieu is groot geweest. In 1836 deed de Beagle Ascencion aan. Charles Darwin beschreef het als een droog, boomloos eiland. De schaarse vegetatie voedde ongeveer 600 schapen, veel geiten en een paar koeien en paarden, alle ingevoerd of nakomelingen daarvan. Diverse plantensoorten werden tot uitsterven toe opgegeten. Verder signaleerde hij grote aantallen parelhoenders, ingevoerd uit de Kaapverdiaanse eilanden, ratten, muizen en landkrabben. Hij merkte op dat de bewoners van de centrale berghellingen moeite deden om hun tuinen en akkers op orde te hebben en zorgvuldig de waterbronnen beheerden "zodat geen druppel verloren zou gaan".
In 1843 bezocht botanist en ontdekker Joseph Hooker het eiland. Vier jaar later kwam hij met een lange-termijnplan, ondersteund door Darwin, om bomen naar Ascencion te verschepen. De bomen zouden regenwater vasthouden en de grond verbeteren. Vanaf 1850 arriveerden jaar op jaar schepen met een assortiment bomen en struiken uit botanische tuinen in Argentinië, Europa en Zuid-Afrika. Tegen 1880 groeide er een overvloed aan Norfolk pijnbomen, eucalyptus- bamboe- en bananenbomen op Green Mountain, het hoogste deel van het eiland. Dit vormt nu een tropisch nevelbos dat zich nog geleidelijk uitbreidt.[5] [6]
Tot de endemische plantensoorten behoren diverse varens en de ernstig bedreigde Euphorbia origanoides. De uitgestorven gewaande Anogramma ascensionis werd in 2010 weer ontdekt, waarmee het aantal endemische soorten weer op 7 komt.[7] De prosopis juliflora werd geïntroduceerd door medewerkers van de BBC die in 1966 een relaisstation kwamen bouwen. Deze boomsoort kan 12 meter hoog worden, met zeer diep reikende wortels om water te bereiken. Ze doet het goed op de woeste lavagronden en woekert voort ten koste van andere soorten. Uitbreiding tot over de stranden is een nadeel voor de schildpadden die daar eieren leggen. De locale autoriteiten overwegen de soort aan banden te leggen wat lastig is omdat vanuit achtergebleven wortels nieuwe exemplaren groeien.[8] [2]

Het grootste landdier dat van oorsprong op het eiland voorkomt is de Johngarthia lagostoma, een krabbensoort.[9] De beschermde groene schildpad komt van november tot mei op het strand om eieren te leggen in circa 24.000 nesten.[10]
Veel voorkomende vogelsoorten zijn:

Tegenover de oostkust ligt het kleine eilandje Boatswain Bird Island. Het is een veilige plek voor zeevogels die een schuilplek zochten voor wilde katten en ratten. Ascencion werd na een succesvolle campagne die vier jaar duurde, in 2006 vrij verklaard van wilde katten. In 2012 broedden er voor het eerst sinds het midden van de 19e eeuw weer enkele paren fregatvogels op Ascencion[11] Ascencion is aangewezen als Important Bird Area (belangrijk vogelgebied) door BirdLife International.

Externe link[bewerken]

Wikimedia Atlas Zie ook de Atlas van Ascension (eiland) op Wikimedia Commons.