Naar inhoud springen

Benno Barnard

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Benno Barnard
Benno Barnard
Persoonsgegevens
Geboortedatum 21 november 1954
Geboorteland Nederland/België
Opleiding en beroep
Beroep dichter, schrijver, dramaturg, vertaler, columnistBewerken op Wikidata
Oriënterende gegevens
Jaren actief 1981-heden
Werken
Genre(s) proza, poëzie, essays, toneel
Erkenning en lidmaatschap
Prijzen en onderscheidingen Geertjan Lubberhuizenprijs (1987), Busken Huetprijs (1994), Debutantenprijs van de Maatschappij der Nederlandse Letteren (1985),[1] Frans Kellendonk-prijs (1996)[2]Bewerken op Wikidata
Dbnl-profiel
Portaal  Portaalicoon   Literatuur

Benno Barnard (Amsterdam, 21 november 1954) is een Nederlands dichter, prozaïst, en vertaler. Hij studeerde begin jaren 70 Engels in Plymouth en nadien theologie en filosofie in Brussel. Hij woonde van 1976 tot eind 2015 in België, waarna hij naar East Sussex verhuisde. Hij is de zoon van Willem Barnard, die als dichter publiceerde onder het pseudoniem Guillaume van der Graft.

Barnard debuteerde in 1981 met romantische poëzie. Zijn latere bundels - beïnvloed door de Engelse dichters van het interbellum - zijn soberder van toon en getuigen van een historisch pessimisme; ze bevatten zowel reeksen van langere gedichten als epyllions.

Na het classicistische All for Love van John Dryden herdicht te hebben (Liefdeswoede, 1993) schreef hij vier eigen versdrama's; Mevrouw Appelfeld (2007) is zijn eerste theaterwerk in proza. Barnards prozateksten vormen een modernistische vermenging van essay, verhaal, polemiek en autobiografie, zoals de 'genealogische autobiografie' Eeuwrest (2001). In 2006 verscheen zowel de strenge, maar met veel nieuwe poëzie aangevulde selectie Het tongbotje: gedichten 1981-2005 als de bundel Dichters van het Avondland, waarin Barnard een geschiedenis van de twintigste eeuw presenteert aan de hand van tien Europese dichters.

De vraag naar de identiteit van de naoorlogse Europeaan vormt de drijvende kracht achter zijn oeuvre,[bron?] waarin hij vaak 'het Belgische model' als voorbeeld gebruikt, onder verwijzing naar de Oostenrijks-Hongaarse dubbelmonarchie. Genres en taalvormen fungeren als verschillende invalshoeken. Het achterdoek van dit alles is de Europese geschiedenis en de rol van de judaïsche filosofie daarin; centraal in Barnards hele werk staat de talmoedische overtuiging dat 'het geheim van de verlossing' de herinnering is.[bron?] Maar deze serieuze thematiek vloeit vooral in zijn latere werk samen met een ironische lichtvoetigheid, ook in de poëzie.

In 2009 verscheen Een vage buitenlander, een persoonlijk verslag van zijn levenslange fascinatie voor Engeland; in 2012 Een geschiedenis van België voor nieuwsgierige kinderen (en hun ouders), dat hij samen met zijn vriend Geert van Istendael schreef. Zijn dagboeknotities uit de periode 2008-2013 verzamelde hij in Dagboek van een landjonker (2013). Met zijn poëziebundel Het trouwservies uit 2017 oogstte Barnard veel lof en de bundel kende drie herdrukken in de zes maanden na de publicatie.

Nogal wat van zijn prozawerk heeft te maken met poëzie. In september 2019 verscheen Barnards poëziedagboek Zingen en creperen, dat als het slotdeel van een trilogie kan worden beschouwd (Dichters van het Avondland en Mijn gedichtenschrift zijn de eerste delen).

In 2023 verscheen het omvangrijke Afscheid van de handkus, een dagboek dat uitmondt in een korte roman - deze ongewone combinatie van fictie en non-fictie, cirkelend rond de dood van zijn dochter Anna, trok sterk de aandacht, onder meer door de vloeiende combinatie van al Barnards thema's, stijlkenmerken en genres.   

Benno Barnard ontving verschillende belangrijke literaire prijzen, maar weigert al jaren zijn werk in te zenden voor nominatieprijzen.[3] In 2002 hield hij in Leiden de Huizingalezing onder de titel 'Tegen de draad van de tijd: over de ware aard van Europa'. Hij is geregeld te gast op internationale poëziefestivals en vertaalde onder meer gedichten van Emile Verhaeren, W.H. Auden, Paul Celan en Eva Runefelt. Boeken van zijn hand zijn vertaald in het Engels, Frans, Afrikaans, Tsjechisch, Hongaars, Servo-Kroatisch en Turks.

In 2024 verscheen bij zijn zeventigste verjaardag het Benno Barnard Handboek met bijdragen van Benno Barnard, Huub Beurskens, Daniel Cunin, Paul Demets, Luuk Gruwez, Arthur Hendrikx, Jooris van Hulle, Geert van Istendael, Matthieu Sergier*, Elies Smeyers, Carl De Strycker*, Yves T’Sjoen*, Jan Vanriet en Andries Visagie. – *samensteller

Publiek intellectueel

[bewerken | brontekst bewerken]

Benno Barnard mengde zich geregeld in het publieke debat. Hij is voorstander van de herwaardering van het christendom, van een brede culturele opvoeding en van de Westerse waarden in het algemeen. Hij trekt van leer tegen de dominantie van welke 'pensée unique' dan ook.

Benno Barnard schreef tot januari 2013 wekelijks een column voor Knack.

  • 1981 Een engel van Rossetti, poëzie ISBN 90-295-0123-5
  • 1983 Klein Rozendaal, poëzie ISBN 90-295-0124-3
  • 1984 Föhn, gedicht, bibliofiel
  • 1985 In en uit het paradijs, proza ISBN 90-6495-112-8
  • 1986 Het meer in mij. Gedichten, poëzie ISBN 90-295-0214-2
  • 1987 Uitgesteld paradijs, proza ISBN 90-295-0144-8
  • 1989 Van school. Twee verhalen van Benno Barnard en Koos van Zomeren. Bevat: Onze schitterende geesten, Benno Barnard. De verborgen agenda, Koos van Zomeren ISBN 90-295-0145-6
  • 1993 Het gat in de wereld. Vervolg op: Uitgesteld paradijs, proza ISBN 90-254-0064-7
  • 1994 Tijdgenoten. Gedichten, poëzie ISBN 90-254-0399-9
  • 1996 Gedichten in melk geschreven, poëzie, bibliofiel ISBN 90-73036-51-8
  • 1996 Het mens, toneelmonoloog ISBN 90-254-0948-2
  • 1996 De schipbreukeling, poëzie ISBN 90-254-0878-8
  • 1996 Door God bij Europa verwekt, proza ISBN 90-254-0984-9
  • 1998 Het ondermaanse, toneel ISBN 90-450-0221-3
  • 1998 Jefta, of Semitische liefdes. In opdracht van Het Toneel Speelt geschreven, toneel ISBN 90-6403-531-8
  • 1999 Een hiernamaals. Opstellen, in memoriams, essays ISBN 90-450-0147-0
  • 1999 De bloeimaand
  • 2001 Eeuwrest: een genealogische biografie. Bevat herz. versie van: Uitgesteld paradijs; Het gat in de wereld; Door god bij Europa verwekt, proza ISBN 90-450-0716-9
  • 2001 Antwerpse gedichten
  • 2001 Stervelingen, toneel ISBN 90-278-1555-0
  • 2001 Lucifer: een vrijmoedige Vondelbewerking, toneel, bibliofiel
  • 2004 Sulamiet, gedicht, bibliofiel
  • 2005 Ceci n'est pas une poésie, tweetalige bloemlezing uit de Franstalig-Belgische poëzie
  • 2005 How can one not be interested in Belgian history. War, language and consensus in Belgium since 1830, Benno Barnard ... et al. Outcome of a symposium Belgium Revealed, held on April 8, 2005, at Trinity College, Dublin ISBN 978-90-382-0816-9
  • 2006 Dichters van het Avondland. Herz. versie van essays die eerder verschenen in het Cultureel Supplement van NRC Handelsblad, essays ISBN 90-450-0809-2
  • 2006 Het tongbotje, poëzie ISBN 90-450-1283-9
  • 2007 Mevrouw Appelfeld. Geschreven in opdracht van Het Theater Malpertuis, toneel ISBN 978-90-450-0029-9
  • 2008 De islam in Europa. Dialoog of clash?, Benno Barnard ... et al. ISBN 978-90-5617-870-3
  • 2009 Zijne Kortstondigheid, poëzie, bibliofiel
  • 2009 Een vage buitenlander. Terug naar Engeland, proza ISBN 978-90-450-1355-8
  • 2011 Krijg nou de lyriek. Gedichten, poëzie ISBN 978-90-450-1884-3
  • 2012 Een geschiedenis van België voor nieuwsgierige kinderen (en hun ouders), samen met Geert van Istendael ISBN 978-90-450-4549-8
  • 2013 Dagboek van een landjonker, dagboeken voorjaar 2008 - januari 2013 ISBN 978-90-450-2520-9
  • 2015 Mijn gedichtenschrift, beschouwingen over poëzie ISBN 978-90-254-4607-9
  • 2016 Gebed zonder einde. Een essay
  • 2016 Escaut, Escaut! essay over Franstalige literatuur uit Vlaanderen
  • 2017 Het trouwservies. Gedichten ISBN 978-90-254-5150-9
  • 2019 Zingen en creperen. Dagboek 2014 - 2017 ISBN 978-90-254-5830-0
  • 2019 Vervangen minnaressen. Een inleiding tot de anglopedofilie
  • 2021 Buiten Zinnen / Losing Our Mindssamen met Eddy Verloes (foto's) en The river curls around the town (muziek),
  • 2023 Afscheid van de handkus, dagboek dat uitmondt in een roman
  • 1987 Saint Jack van Paul Theroux, 1973 (Saint Jack. roman) ISBN 90-295-4869-X
  • 1993 All for love, or The world well lost van John Dryden, 1678 (Liefdeswoede) ISBN 90-254-0285-2
  • 1997 Lyukas világ (Het gat in de wereld)
  • 1997 Díra do sveta (Het gat in de wereld)
  • 1998 Bir Sanskrit : (seçilmi¸s ¸siirler), bloemlezing poëzie
  • 1999 (De werkeloze doden. Een keuze uit de gedichten, 1978-1999) van Eva Runefelt; vert. uit het Zweeds door Benno Barnard en Lisette Keustermans
  • 2003 Fan oer see en fierder (Platina de zee : gedichten) van Tsjêbbe Hettinga; uit het Fries vert. door Tsjêbbe Hettinga en Benno Barnard
  • 2003 Le naufragé (De schipbreukeling)
  • 2005 Fragments d'un siècle: une autobiographie généalogique (Eeuwrest)
  • 2008 (Het grote rivierenboek. Schelde, Maas, IJzer, Leie. Een reisverhaal met bloemlezing). hoofdred. Luc Devoldere .. et al. ; vert.: Benno Barnard ... et al. ISBN 978-90-75862-97-3
  • 2009 (Nee, Plato, nee. Gedichten). Vert. van een keuze uit: Collected poems van W.H. Auden, 1976; keuze en vert. [uit het Engels] Benno Barnard, Huub Beurskens, Wiel Kusters
  • 2010 Aan schor en Stad Niks voorbij = Oan leech en Stêd Niks foarby van / Tsjêbbe Hettinga; vert. uit het Fries: Benno Barnard ... et al. ISBN 978-90-330-0914-3
  • 2012 (Het juiste spoor. Treinverhalen tussen Nederland, België en Frankrijk), van Geert van Istendael ... et al. ; red. Luc Devoldere ... et al. ; vert. Benno Barnard ... et al. ISBN 978-90-79705-09-2
  • 2012 Evening = Equinox, van / Tsjêbbe Hettinga
  • 2018 It faderpaard = Het vaderpaard. En andere gedichten van Tsjêbbe Hettinga; vertaling Tsjêbbe Hettinga en Benno Barnard ISBN 978-90-5615-313-7
  • 2015 A Public Woman (bloemlezing poëzie)
  • 2018 Le Service de mariage (Het trouwservies)

Onderscheidingen

[bewerken | brontekst bewerken]
[bewerken | brontekst bewerken]