Bevrijdingsmonumenten in Schiedam

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Bevrijdingsmonument (I)
Schiedam monument gevallenen1940-1945.jpg
Kunstenaar Pieter Starreveld
Jaar 1947
Materiaal natuursteen
Locatie Burg. Knappertlaan, Schiedam
Hoogte 220 cm
Breedte 112 cm
Portaal  Portaalicoon   Kunst & Cultuur
Bevrijdingsmonument (II)
Schiedam kunstwerk monument WOII.jpg
Kunstenaar Jan van Luijn
Jaar 1955
Materiaal brons, natuursteen
Locatie Gerrit Verboonstraat, Schiedam
Hoogte 292 cm
Breedte 114 cm
Portaal  Portaalicoon   Kunst & Cultuur

De Bevrijdingsmonumenten in de Zuid-Hollandse plaats Schiedam zijn monumenten ter nagedachtenis aan de Tweede Wereldoorlog.

Beschrijving Monument I[bewerken]

Pieter Starreveld maakte een beeld van een naakte vrouwenfiguur met een duif, als symbool voor de vrede. In de sokkel zijn drie (half)liggende mannen afgebeeld. Op de sokkel werd een inscriptie aangebracht met de tekst

Aanhalingsteken openen

1940-1945
Aan allen die streden,
die leden voor ons Vaderland

Aanhalingsteken sluiten

Nog tijdens het maken van het beeld, kwam Starreveld in conflict met het gemeentebestuur van Schiedam, zijn opdrachtgever. Men was niet gecharmeerd van de naaktheid van het beeld. Starreveld vroeg zich in een artikel in Het Parool openlijk af of een naakt beeld gelijkstond aan onzedelijkheid. Immers "een waardig kunstwerk is boven deze normen verheven, omdat het niet in de eerste plaats een afbeelding is van de menselijke figuur, maar een verbeelding, die zich openbaart uit de voorstelling en het materiaal".

De gemeente aanvaardde het beeld in 1949, maar niet als officieel bevrijdingsmonument. Het beeld kreeg in 1950 een plek in het Julianapark en de inscriptie werd verwijderd. Het gemeentebestuur gaf Van Luijn opdracht een nieuw monument te maken. Pas twintig jaar na de voltooiing, in 1967, werd het beeld van Starreveld door de gemeenteraad in ere hersteld en kreeg het formeel de status van bevrijdingsmonument. Aan de achterkant van de sokkel werd weer een inscriptie aangebracht met de tekst

Aanhalingsteken openen

1940 1945
AAN HEN DIE VIELEN
DIE STREDEN DIE LEDEN
VOOR ONS VADERLAND

Aanhalingsteken sluiten

Beschrijving Monument II[bewerken]

Net als Starreveld koos Jan van Luijn voor een vrouwenfiguur. Ditmaal werd het een bronzen vrouw die zich in vertwijfeling de kleren van het lijf rukt. Opmerkelijk genoeg zou zij, mocht zij in de poging slagen, uiteraard net zo naakt als het eerder afgekeurde beeld. Het beeld van Van Luijn werd wel aanvaard als bevrijdingsmonument. Het werd op 4 mei 1955 onthuld.

Op de sokkel een citaat uit een gedicht van Ida Gerhardt:

Aanhalingsteken openen

nooit heb ik
wat mij werd ontnomen
zo bitter, bitter
liefgehad

Aanhalingsteken sluiten

Ondanks eerherstel van het beeld van Starreveld, vindt de jaarlijkse kranslegging tijdens de Nationale Dodenherdenking plaats bij het monument van Van Luijn.