Cafébrand Volendam

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Cafébrand Volendam
Coördinaten 52° 29′ NB, 5° 4′ OL
Datum 1 januari 2001[1]
Tijd rond 0.30
Locatie Volendam, Nederland
Doden 14
Gewonden 350
Cafébrand Volendam (Nederland (hoofdbetekenis))
Cafébrand Volendam
Monument op de kade ter nagedachtenis aan de brand
Monument op het kerkhof van de Sint-Vincensiuskerk

In de nieuwjaarsnacht van 2000 op 2001 vond in Café De Hemel (Volendam) een zware brand plaats. Deze is de geschiedenis ingegaan als de cafébrand van Volendam.

Oorzaak[bewerken]

De directe aanleiding was een bundel sterretjes die werd aangestoken. De sterretjes zorgden ervoor dat de kerstversiering (volledig uitgedroogde dennentakken die aan het plafond waren bevestigd) in brand vloog. De brandende massa kwam naar beneden in het overvolle café, en veroorzaakte een zware brand. Doordat de kerstversiering niet geïmpregneerd was met een brandwerend middel vlogen de door de tijd droog geworden kerstboomtakken meteen in brand. Daarnaast waren er te veel bezoekers en te weinig vluchtwegen. Er zijn dan ook verdenkingen dat aan diverse andere verordeningen van de gemeente niet was voldaan. Tevens zijn vragen gesteld of de controles door de gemeente wel voldoende waren uitgevoerd. De cafébrand was dan ook een aanleiding voor verscherpte landelijke controles naar brandveiligheid in de horeca.

Slachtoffers[bewerken]

Veertien mensen zijn omgekomen. Daarnaast werden er 241 mensen opgenomen in een ziekenhuis, van wie er 200 ernstig gewond waren. De capaciteit van de brandwondencentra in Purmerend, Beverwijk, Groningen, Utrecht en Rotterdam was te klein om alle gewonden te behandelen. Daarom werden sommigen in het buitenland verpleegd.

Na de ramp ontwikkelde 16% van de slachtoffers een posttraumatische stressstoornis. De psychische en sociale verwerking van de ramp werd onder leiding van deskundigen en de Volendamse pastoor Jan Berkhout opgezet.

Onderzoek[bewerken]

Bij het onderzoek naar de brand kwam naar voren dat de café-eigenaar nalatig is geweest om de kerstversiering te impregneren met een brandwerend middel. Ook waren er te veel mensen aanwezig in een pand met te weinig vluchtwegen naar buiten. Er waren ook verdenkingen dat aan diverse andere verordeningen van de gemeente niet was voldaan. Er werden vragen gesteld of de controles door de gemeente wel voldoende waren uitgevoerd.

Politieke gevolgen[bewerken]

Frank IJsselmuiden, de toenmalige burgemeester van Edam-Volendam, trad af naar aanleiding van de ramp, net als CDA-wethouder Wim Visscher.

Bekende overlevenden[bewerken]

  • Simon Keizer overleefde de brand zonder fysiek letsel.[2]
  • Nick Schilder liep derdegraads brandwonden aan zijn rechterhand en een longbeschadiging op.[2]
  • Kees Tol liep brandwonden op aan zijn rechterbovenbeen.[3]

Pastorale zorg[bewerken]

Jan Berkhout, pastoor van de parochie van de Sint-Vincentiuskerk te Volendam, verleende pastorale zorg aan de slachtoffers en nabestaanden. Zo ging hij voor in de uitvaarten van de dodelijke slachtoffers en bezocht hij gewonde slachtoffers en hun familie in o.a. de ziekenhuizen. Het pastoraat trok hem een zware wissel, zo kreeg hij een burn-out en was hij hierdoor een halfjaar ziek. Hij schreef een boek (Pastoor van Volendam) over de brand en pleitte voor het opnemen van de kerk in rampenplannen.

Literatuur[bewerken]

  • Veerman, Eddy, Het verdriet van Volendam, BZZTôH, 2001. ISBN 90-5501-956-9.
  • Veerman, Eddy, Volendam : 10 jaar later, De Boekenmakers, 2010. ISBN 978-90-77740-73-6.
  • Smit, Gerie, Nieuwe handen : mijn verhaal over de nieuwjaarsbrand in Volendam, Mistral, 2010. ISBN 978-90-499-5155-9.
  • Van de Roemer, Suzan, De kracht van Volendam : overlevenden van de Nieuwjaarsbrand, Schilt Publishing, 2010. ISBN 978-90-5330-749-6.
  • Zwarthoed, Yvonne, Help, ik heb geholpen : ervaringen van een verpleegkundige na de brand in Volendam, Impact, 2010. ISBN 978-90-78273-05-9.

Externe links[bewerken]