Vredenburg (plein)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf Catharijneveld)
Ga naar: navigatie, zoeken
Deel van het plein in 2008, met Muziekcentrum Vredenburg op de achtergrond
Het Vredenburg getekend door Jan de Beijer rond 1760. In de tekening is een kermis gaande met rechts een theatertent

Het Vredenburg (ook bekend als Vreeburg) is een druk plein in de Nederlandse stad Utrecht. Het is tevens de naam van de aangrenzende straat, die het Centraal Station verbindt met de oude binnenstad.

Het plein maakt deel uit van het winkelgebied in het centrum van Utrecht en grenst aan het winkelcentrum Hoog Catharijne. Op drie vaste dagen (woensdag, vrijdag en zaterdag) wordt er markt gehouden.

Het Vredenburg is gelegen aan een belangrijke busroute, de HOV-baan richting de universiteit in De Uithof.

Geschiedenis[bewerken]

Op het terrein van het tegenwoordige Vredenburg werd in de twaalfde eeuw een aan de heilige Catharina van Alexandrië gewijd johannieterklooster gesticht, mogelijk nog vóór Utrecht in 1122 stadsrechten kreeg. Bij de aanleg van een stadswal kwam het terrein binnen de stad te liggen. Het terrein hier had in de middeleeuwen nog de naam Catharijneveld. Aan het klooster werd op deze locatie een gasthuis verbonden.

In 1529 moest het klooster plaatsmaken voor het kasteel Vredenburg, waarnaar het huidige plein is genoemd. Deze dwangburcht werd in opdracht van Karel V gebouwd om de stad beter te beheersen. Tijdens de Tachtigjarige Oorlog, in 1577, werd het kasteel door de Utrechtse bevolking ingenomen en vervolgens afgebroken. Volgens de overlevering zou Trijn van Leemput op 2 mei 1577 na het beleg van Vredenburg een grote groep vrouwen hebben verzameld en zijn opgetrokken naar het kasteel Vredenburg, waar ze het signaal gaf om het kasteel te slopen. Een klein restant van dit kasteel is nog altijd te zien. Het Vredenburg is na de sloop van het kasteel een ruim plein geworden waar veel handel werd en wordt gedreven.

Vanaf omstreeks 1800 was er (met tussenpozen) een schouwburg op het plein. In 1894 bovendien aan de westzijde de Fruithal en Korenbeurs. Deze laatste gebouwen moesten rond 1920 weer wijken voor de eerste Jaarbeursgebouwen, en de schouwburg werd in 1941 gesloopt. Het plein telde twee bioscopen in de 20e eeuw: Bioscoop Vreeburg en de Palace.

Ook de jaarbeursgebouwen hebben het niet uitgehouden: in de jaren 1970 werden zij gesloopt om plaats te maken voor een deel van winkelcentrum Hoog Catharijne en Muziekcentrum Vredenburg.

21e eeuw[bewerken]

In het kader van de Aanpak Stationsgebied zal er ook op het Vredenburg veel gaan veranderen. Hoog Catharijne wordt verbouwd en uitgebreid. Aan de noordzijde van het plein verrezen het nieuwe muziekcentrum TivoliVredenburg en het woon-winkelgebouw, "De Vredenburg". De poffertjeskraam en een openluchtfietsenstalling moesten hiervoor wijken en zijn in 2007 verwijderd.

Monumenten[bewerken]

Op het Vredenburg staan drie rijksmonumenten:

Trivia[bewerken]

Externe link[bewerken]