Citroën BX

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Citroën BX
ModelBX.jpg
Productiejaren 1982-1995
Productieaantal 2.316.234
Uitvoeringen
1.4, 1.6, 1.9, 1.8 TurboDiesel, 1.9D
Voorganger Citroën GS
Opvolger Citroën Xantia

Citroën ZX

Portaal  Portaalicoon   Auto

De Citroën BX was een middenklasse automodel van het Franse automerk Citroën. De BX werd in 1982 geïntroduceerd, oorspronkelijk als een aanvulling van het gamma naast de Citroën GSA (de toenmalige middenklasser van het merk). De BX werd ietwat hoger in de markt gepositioneerd. Na 4 jaar - in 1986 - werd de BX de defintieve opvolger van de GSA en verdween voorgaande uit het gamma. De BX was een gezinswagen, die de nadruk legde op degelijkheid, betaalbaarheid en comfort. Kenmerkend voor iedere grote Citroën was de unieke hydropneumatische vering, die ook in de BX standaard aanwezig was. De wagen werd getekend door Marcello Gandini van ontwerpstudio Bertone. De BX was opmerkelijk vormgegeven. De rechte, hoekige lijnen die zowel in het exterieur als het interieur doorgetrokken werden, vormden een radicale trendbreuk met de glooiende, natuurlijke lijnen uit jaren '70.

Bij zijn introductie was de BX een revolutionaire auto, en werd door Carl Hahn - de toenmalige CEO van Volkswagen - omschreven als "in theorie de beste auto."

De BX was een ruime gezinsauto die veel comfort bood aan zijn inzittenden. De XUD-dieselmotoren werden tot de beste in hun soort gerekend, zowel door de goede prestaties als hun betrouwbaarheid. De 1.9 atmosferische diesel van PSA (65pk) was het populairst. Door de jaren heen zijn er meerdere sportieve versies verschenen van de BX, zoals de BX Sport, de GT, de GTi, en als absoluut topmodel in 1987 de BX GTi 16V die in Nederland de beschikking had over 160 pk.

Er werden zo'n 2,3 miljoen BX'en geproduceerd gedurende de 12 jaar van zijn geschiedenis. De goedkopere modellen in het BX-assortiment werden vanaf 1991 geleidelijk vervangen door de Citroën ZX. De duurdere versies kregen vanaf 1993 een opvolger onder de naam Xantia. Aanvankelijk verkrijgbaar als berline en later ook als break. Daarom werd de BX Break nog een jaar langer geproduceerd.

Ontwikkeling[bewerken]

In 1974 begon de ontwikkeling van wat later de BX zou worden, onder de interne benaming project X. De wagen die men ontwikkelde, zou in de markt gezet worden tussen de GS en de recent geïntroduceerde CX. Na de overname van Citroën door Peugeot, werd project X door de nieuwe directie geherdefinieerd tot project XA. De XA zou op termijn de plaats van de duurdere GS'en in het gamma overnemen, maar zou grotendeels de techniek en motoren uit de GS behouden. De wagen zou leverbaar zijn als berline en als break.

Het ontwerpen van de wagen verliep echter moeizaam. Nadat Robert Opron (de hoofdontwerper van onder andere de Citroën GS, SM en CX) het merk verlaten had, was het een moeilijke opgave voor de ontwerpers van Citroën om met iets vernieuwends te komen. De meeste concepttekeningen kwamen van ontwerpers Luc Louis en Jean Giret. Die laatste was na het vertrek van Opron aangesteld als hoofdontwerper, maar kreeg nooit de bijhorende bevoegdheden.

In 1977 werd Jean-Paul Parayre de nieuwe directeur van PSA (de groep waar Citroën en Peugeot samen deel van uitmaken). Parayre stroomlijnde de werking van de twee zusterbedrijven, door ze elk een duidelijk omlijnde eigen identiteit te geven, door lanceringen van nieuwe modellen op elkaar af te stemmen, en vooral door wagens onderling zoveel mogelijk onderhuidse technische componenten te laten delen. Het gevolg hiervan was dat project XA wederom bijgestuurd moest worden. Project XB zou zowel gloednieuwe motoren als het onderstel delen met een later te introduceren Peugeot.

Daar het ontwerpen van project XB nog steeds niet wilde vlotten, werd er voor het eerst in de geschiedenis van het merk beroep gedaan op een extern bureau om de toekomstige BX vorm te geven. De keuze viel uiteindelijk op het ontwerp van Marcello Gandini, van het Italiaanse Bertone. Voor Citroën was dit een breuk met het verleden. Dit verklaart de slogan die gebruikt werd bij de introductie: 'Voici la nouvelle Citroën." Dit is niet zomaar een nieuwe Citroën, dit is hét nieuwe Citroën. Het definitieve ontwerp zou na slechts 6 maanden gereed zijn. Hoewel een team van Citroën oorspronkelijk instond voor de vormgeving van het interieur, werd ook hier uiteindelijk voor het ontwerp van Gandini gekozen. Enkel de meterbehuizing werd gewijzigd.

Voor zijn introductie werd de BX uitvoerig getest op testbaan van Citroën in La Ferté-Vidame. Voor de naam van de BX werden de letters van project XB omgewisseld, zodat hij in lijn zou liggen met de grote CX en de later te introduceren kleine AX.

Geleverde motoren[bewerken]

Gegevens van de basismodellen:

Benzine motoren[bewerken]

BX
Type Motor Vermogen Koppel Overbrenging 0-100 km/h Topsnelheid Jaartal
Inhoud Cilinders Kleppen
14 1.360 cm³ 4-in-lijn 8V 62 pk 106 Nm 4-bak 15,6 sec 155 km/h 1983 - 1986
14 1.360 cm³ 4-in-lijn 8V 63 pk 106 Nm 4-bak 15,6 sec 155 km/h 1986 - 1989
14 E/RE 1.360 cm³ 4-in-lijn 8V 72 pk 106 Nm 5-bak 13,5 sec 163 km/h 1983 - 1986
14 E/RE 1.360 cm³ 4-in-lijn 8V 72 pk 105 Nm 5-bak 13,5 sec 163 km/h 1986 - 1989
14 Injection/TE/TGE/Deauville[1] 1.360 cm³ 4-in-lijn 8V 75 pk 109 Nm 5-bak 13,3 sec 170 km/h 1989 - 1993
16 RE[2] 1.580 cm³ 4-in-lijn 8V 75 pk 123 Nm 5-bak 14,1 sec 165 km/h 1988 - 1989
16 RS/TRS 1.580 cm³ 4-in-lijn 8V 94 pk 135 Nm 5-bak 11,3 sec 176 km/h 1983 - 1986
16 RS/TRS 1.580 cm³ 4-in-lijn 8V 94 pk 135 Nm 5-bak 11,3 sec 176 km/h 1986 - 1988
16 TGI/TZI[1] 1.580 cm³ 4-in-lijn 8V 90 pk 128 Nm 5-bak 11,5 sec 174 km/h 1989 - 1993
16 TRI 1.580 cm³ 4-in-lijn 8V 105 pk 135 Nm 5-bak 10,1 sec 185 km/h 1986 - 1989
19 GT 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 105 pk 158 Nm 5-bak 10,0 sec 185 km/h 1983 - 1986
19 TRS 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 105 pk 158 Nm 5-bak 10,0 sec 185 km/h 1986 - 1988
19 TRS[2] 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 97 pk 147 Nm 5-bak 10,9 sec 180 km/h 1988 - 1989
19 TRI[1] 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 103 pk 142 Nm 5-bak 9,9 sec 187 km/h 1986 - 1988
19 TZI[1] 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 109 pk 158 Nm 5-bak 10,7 sec 189 km/h 1989 - 1993
19 Sport 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 126 pk 172 Nm 5-bak 8,9 sec 195 km/h 1985 - 1986
19 GTI 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 125 pk 170 Nm 5-bak 8,9 sec 198 km/h 1986 - 1989
19 GTI[1] 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 122 pk 150 Nm 5-bak 10,9 sec 196 km/h 1989 - 1993
19 GTI 4WD[1] 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 122 pk 150 Nm 5-bak 11,2 sec 188 km/h 1989 - 1992
19 GTI 16V 1.905 cm³ 4-in-lijn 16V 160 pk 181 Nm 5-bak 7,9 sec 218 km/h 1987 - 1989
19 GTI 16 Valve[1] 1.905 cm³ 4-in-lijn 16V 147 pk 166 Nm 5-bak 9,6 sec 213 km/h 1989 - 1982
BX Break
16 RE[2] 1.580 cm³ 4-in-lijn 8V 75 pk 123 Nm 5-bak 14,8 sec 161 km/h 1988 - 1989
16 RS 1.580 cm³ 4-in-lijn 8V 94 pk 135 Nm 5-bak 11,7 sec 170 km/h 1985 - 1988
16 TGI[1] 1.580 cm³ 4-in-lijn 8V 88 pk 128 Nm 5-bak 11,9 sec 170 km/h 1989 - 1994
16 TRI 1.580 cm³ 4-in-lijn 8V 105 pk 127 Nm 5-bak 10,8 sec 180 km/h 1986 - 1989
19 TRS 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 105 pk 158 Nm 5-bak 10,5 sec 182 km/h 1985 - 1988
19 TRS[2] 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 97 pk 147 Nm 5-bak 11,6 sec 175 km/h 1988 - 1989
19 TRI[1] 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 103 pk 142 Nm 5-bak 10,9 sec 182 km/h 1986 - 1988
19 TZI[1] 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 122 pk 150 Nm 5-bak 11,6 sec 189 km/h 1989 - 1994
19 4WD[1] 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 109 pk 158 Nm 5-bak 12,5 sec 178 km/h 1989 - 1992

Diesel motoren[bewerken]

BX
Type Motor Vermogen Koppel Overbrenging 0-100 km/h Topsnelheid Jaartal
Inhoud Cilinders Kleppen
19 D/TRD 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 65 pk 118 Nm 5-bak 15,5 sec 157 km/h 1983 - 1986
19 D/TRD 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 71 pk 120 Nm 5-bak 16,3 sec 165 km/h 1986 - 1989
19 TD/TZD/Deauville D 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 71 pk 120 Nm 5-bak 16,3 sec 165 km/h 1989 - 1993
TRD Turbo 1.769 cm³ 4-in-lijn 8V 90 pk 180 Nm 5-bak 12,1 sec 180 km/h 1988 - 1989
TZD Turbo 1.769 cm³ 4-in-lijn 8V 90 pk 180 Nm 5-bak 12,1 sec 180 km/h 1989 - 1993
BX Break
19 RD 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 65 pk 118 Nm 5-bak 16,3 sec 155 km/h 1985 - 1986
19 RD 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 71 pk 120 Nm 5-bak 16,8 sec 162 km/h 1986 - 1989
19 TGD 1.905 cm³ 4-in-lijn 8V 71 pk 120 Nm 5-bak 16,8 sec 162 km/h 1989 - 1994
TRD Turbo 1.769 cm³ 4-in-lijn 8V 90 pk 180 Nm 5-bak 12,6 sec 174 km/h 1988 - 1989
TZD Turbo 1.769 cm³ 4-in-lijn 8V 90 pk 180 Nm 5-bak 12,6 sec 174 km/h 1989 - 1994

Gelijkenis met de Volvo Tundra[bewerken]

Volgens een hardnekkig gerucht zou de BX gebaseerd zijn op een conceptmodel dat Marcello Gandini reeds eerder getekend had voor Volvo. Hoewel de Volvo 343 Tundra inderdaad sterke uiterlijke gelijkenissen met de Citroën vertoont, is het verhaal hoogstwaarschijnlijk andersom. De Tundra werd pas in maart 1979 gepresenteerd, nadat Gandini zijn concept voor de BX aan de Citroëndirectie had voorgesteld. Volgens Gandini zelf "werden scherpe, gedefinieerde lijnen hip in autodesign vanaf de tweede helft van de jaren 70. Ze waren het nieuwe handelsmerk van Bertone. Bovendien is het niet verwonderlijk dat wanneer je op een half jaar tijd twee gelijkwaarige auto's moet tekenen, dat ze op elkaar gaan lijken."[3]

Verstelbare hoogte: zakken van maximum- tot minimumhoogte