Kroon (regering)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf De Kroon (regering))
Ga naar: navigatie, zoeken

In Nederland wordt de term Kroon gebruikt om de koning aan te duiden in de uitoefening van een staatsrechtelijke taak onder ministeriële verantwoordelijkheid. De Kroon bestaat in feite uit de Koning en de verantwoordelijke minister.

Tot 1983 bepaalde de Grondwet dat ministers, commissarissen van de Koning en burgemeesters "door de Koning" werden benoemd of aangesteld. Als gevolg van de invoering van de ministeriële verantwoordelijkheid in de periode 1840-1848, was de benoeming niet langer meer gebaseerd op de persoonlijke opvatting van de koning, maar kwam het initiatief en de verantwoordelijkheid voor het besluit bij een minister te liggen. De term "Kroon" geeft sindsdien de niet-persoonlijke rol van de koning bij dergelijke besluiten weer. Bij de algehele grondwetsherziening van 1983 is de term "door de Koning" gewijzigd in het minder persoonlijke "bij koninklijk besluit".

De Britten kennen een vergelijkbaar begrip: "Queen-in-Council". Hiermee wordt de koningin bedoeld als zij de uitvoerende macht bekleedt op het advies en de verantwoordelijkheid van haar Privy Council (geheimraad).

Het geldt als ongepast om meningsverschillen tussen de koning en de ministerraad publiek te maken. Dan wordt, zo heet het, de "Kroon ontbloot". Dit zwijgen over de inhoud van de discussies tussen ministers of ministerraad enerzijds en de koning anderzijds wordt nu "het geheim van Noordeinde" genoemd. Vroeger was het "het geheim van Soestdijk".

Andere betekenissen[bewerken]

Tot 1983 werd in de Nederlandse Grondwet de term "Kroon" weliswaar gebruikt, maar dan als synoniem voor koningschap. Bijvoorbeeld artikel 11 (1972): "De Kroon gaat bij erfopvolging over"

Ook in het Brits staatsrecht is er geregeld sprake van de Britse Kroon, ministers van de Kroon en kroonkoloniën.