Derde Wereldoorlog

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

De Derde Wereldoorlog is een hypothetische oorlog op een wereldwijde schaal. De term is sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog in gebruik. De Derde Wereldoorlog is in de context van onder andere de Koude Oorlog en de War on Terror gebruikt.

Gebeurtenissen waaronder de Koreaanse oorlog, Cubacrisis, Jom Kipoeroorlog en een vals nucleair alarm op 26 september 1983 werden als mogelijke oorzaken voor een Derde Wereldoorlog gezien.

Gebruik van de term[bewerken]

Tijdens de Tweede Wereldoorlog[bewerken]

Het gebruik van de term "Derde Wereldoorlog" is te traceren naar 1941, nog tijdens de Tweede Wereldoorlog. Op 3 November 1941 verscheen in Time Magazine een artikel getiteld: "World War III?". Het artikel ging over Hermann Rauschning, die naar de Verenigde Staten vluchtte.[1]

Als naam voor de Koude Oorlog[bewerken]

In 2004 stelde Norman Podhoretz voor om de Koude Oorlog de Derde Wereldoorlog te noemen.[2] De meeste historici zijn het hier niet mee eens, aangezien de Koude Oorlog geen wereldwijde oorlog was waar grote hoeveelheden troepen van verschillende landen vochten.[3] De Koude Oorlog was een periode van politieke spanning met kleinere oorlogen bij volmacht.

Als naam voor de War on Terror[bewerken]

Na de aanslagen op 11 september is de term gebruikt om naar de War on Terror te verwijzen.[4]

Iraakse Minister van Buitenlandse Zaken Ibrahim Jaafari noemde in 2015 de oorlog tegen de Islamitische Staat in Irak en de Levant de Derde Wereldoorlog, omdat ISIS zichzelf een wereldwijd kalifaat noemt.[5] Andere politici waaronder Barack Obama vinden dat de strijd tegen ISIS niet als een Derde Wereldoorlog gezien moet worden.[6]

Als overkoepelende term voor meerdere oorlogen[bewerken]

Paus Franciscus zei in 2014 dat "De wereld in oorlog is, omdat het de vrede verloren heeft" en "dat er wellicht gesproken kan worden over een Derde Wereldoorlog".[7][8]

Overig gebruik[bewerken]

In 1949 zei Albert Einstein: "Ik weet niet met welke wapens de Derde Wereldoorlog uitgevochten gaat worden, maar de Vierde Wereldoorlog gaat uitgevochten worden met stokken en stenen.". Hiermee bedoelde hij dat een Derde Wereldoorlog mogelijk zo catastrofaal zou kunnen zijn dat de mensheid terug naar het stenen tijdperk zou keren, of mogelijk de mensheid geheel zou vernietigen.[9]

Derde Wereldoorlog in fictie[bewerken]

Naoorlogs stripverhaal (1953) over een mogelijke Derde Wereldoorlog

In de jaren 1950-1990 verschenen er veel boeken en films, vooral in de Engelstalige wereld, die mogelijke aanleidingen tot en de gevolgen van een Derde Wereldoorlog beschreven. Vaak gaan deze scenario's uit van een oorlog uitgevochten met atoomwapens. Een bekende film over een dergelijke ramp is The Day After.

In sciencefiction wordt dikwijls een wereld beschreven (ver) na een Derde Wereldoorlog waar de wereld door de fall-out van kernwapens bevolkt wordt door mutanten. De weinige mensen die er nog zijn vechten dan om hun voortbestaan en proberen dan weer een nieuwe beschaving op te zetten. De verre nakomelingen van de overlevenden van de kernoorlog verwijzen dikwijls naar het verleden als een 'gouden tijd van de Ouden' die door een soms niet nader gedefinieerde ramp ten onder ging. In veel verhalen komt als reactie hierop een religieuze dictatuur tot stand die andersdenkenden onderdrukt. Bijvoorbeeld John Wyndham schreef hierover het bekende The Chrysalids (1955) (nl: De Getekenden) dat een paar duizend jaar na een kernoorlog speelt.

In het Nederlandse taalgebied beschreef Thea Beckman een wereld na een kernoorlog in haar boek Kinderen van Moeder Aarde (1985).