Diest

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Diest
Stad in België Vlag van België
Vlag van Diest Wapen van Diest
Diest
Diest
Geografie
Gewest Flag of Flanders.svg Vlaanderen
Provincie Flag of Flemish-Brabant.svg Vlaams-Brabant
Arrondissement Leuven
Oppervlakte
– Onbebouwd
– Woongebied
– Andere
58,2 km² (2011)
74,81%
10,2%
14,98%
Coördinaten 50° 59' NB, 5° 3' OL
Bevolking (Bron: ADSEI)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid
23.271 (01/01/2013)
49,19%
50,81%
399,85 inw./km²
Leeftijdsopbouw
0–17 jaar
18–64 jaar
65 jaar en ouder
(01/01/2008)
17,88%
64,06%
18,06%
Buitenlanders 3,64% (01/01/2010)
Politiek en bestuur
Burgemeester Jan Laurys (CD&V)
Bestuur DDS (CD&V), sp.a-Groen
Zetels
DDS (CD&V)
N-VA
sp.a-Groen
Open Vld
Vlaams Belang
27
8
7
6
5
1
Economie
Gemiddeld inkomen 17.745 euro/inw. (2011)
Werkloosheidsgraad 6,40% (jan. 2009)
Overige informatie
Postcode
3290
3290
3290
3290
3293
3294
Deelgemeente
Diest
Deurne
Schaffen
Webbekom
Kaggevinne
Molenstede
Zonenummer 013 - 011
NIS-code 24020
Politiezone Demerdal
Website www.diest.be
Detailkaart
DiestLocatie.png
ligging binnen het arrondissement Leuven
in de provincie Vlaams-Brabant
Portaal  Portaalicoon   België

Diest is een stad in de Belgische provincie Vlaams-Brabant. De stad ligt in het noordoosten van de provincie op de grens tussen het Hageland en de Kempen. De gemeente grenst in het oosten aan de provincie Limburg. Het is ook een Oranjestad door de historische band met het huis Nassau. De stad telt meer dan 23.000 inwoners.

Geschiedenis[bewerken]

Middeleeuwen[bewerken]

Diest was een graafschap van het Karolingische rijk. De stad dankte haar opkomst aan haar gunstige ligging: Diest lag langs de handelsweg Brugge-Keulen en aan de rivier de Demer.

In 1229 kreeg Diest stadsrechten van Hendrik I, hertog van Brabant.

In de 14de en 15de eeuw leefden de inwoners in grote welstand door een drukbezochte landbouwmarkt, graan- en veemarkten, maar vooral door de lakennijverheid en -handel. Het Diestse laken was op bijna alle grote West-Europese markten te koop.

Oranje-Nassau[bewerken]

In 1499 kwam Diest door ruil in het bezit van Engelbrecht II van Nassau, graaf van Nassau. Een van zijn opvolgers, René van Chalon, voerde ook de titel Prins van Oranje. Zo bleef Diest bezit van het huis Oranje-Nassau tot 1795, toen de Zuidelijke Nederlanden bij Frankrijk werden aangehecht. De oudste zoon van Willem van Oranje, Filips Willem, ligt er begraven in de Sint-Sulpitiuskerk. Heden ten dage voert koning Willem-Alexander der Nederlanden nog steeds de adellijke titel Baron van Diest. Zie Titels Nederlandse koninklijke familie.

Belegeringen[bewerken]

Door haar ligging bij de Demer, op de grens van het hertogdom Brabant en het prinsbisdom Luik en de connecties met Oranje-Nassau werd de stad vaak belegerd, geplunderd en verwoest. In 1572 werd Diest door Willem van Oranje veroverd tijdens zijn tweede invasie, maar hetzelfde jaar heroverd door Don Frederik. In 1635 veroverden de Republiek der Verenigde Nederlanden en Frankrijk de stad, met de bedoeling de Zuidelijke Nederlanden onderling te verdelen, maar dit mislukte. Tussen 1701 en 1705 kreeg ze te maken met Franse, Hollandse en Spaanse bezetting.

Oostenrijk en Frankrijk[bewerken]

Onder de Oostenrijkers (1713-1790) herstelde de stad zich. Er werd weer volop handel gedreven en bier gebrouwen. Ook hier waren de Oostenrijkers niet populair en zag men de Fransen in 1792 als bevrijders. Zij gingen nog veel verder dan de Oostenrijkers met de repressie van het katholicisme, het invoeren van de conscriptie en het afschaffen van het Ancien Régime. Als gevolg hiervan brak de Boerenkrijg uit in 1798.

Het boerenleger bezette vier dagen de stad die de Fransen omsingeld hielden. Het grootste deel van het boerenleger kon via een noodbrug over de Demer ontsnappen en het onverdedigde stadje werd nog maar eens, ditmaal door de Sansculotten, geplunderd.

19e en 20e eeuw[bewerken]

Tussen 1815 en 1830 volgde de Nederlandse periode. Tussen 1837 en 1853 werd Diest voorzien van nieuwe wallen en versterkingen, gericht tegen een mogelijke Hollandse inval. Deze fortificaties waren al verouderd bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog.

Pas in 1929 kreeg de stad zeggenschap over de vroegere fortificaties. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd een groot deel van het nog resterende gedeelte afgebroken. Beide wereldoorlogen veroorzaakten geen verdere grote schade.

De Citadel van Diest huisvestte tijdens de Tweede Wereldoorlog een opleidingsschool van het NSKK, het Nationalsozialistische Kraftfahrkorps (een paramilitaire vervoerorganisatie van de Duitse nazipartij). Niet alleen Vlaamse, maar ook Nederlandse vrijwilligers werden er opgeleid tot chauffeur of bijrijder. [1]

Van 1953 tot 2011 was het Eerste Bataljon Parachutisten gevestigd in de citadel.

Op 1 januari 1971 werd Webbekom opgeheven en bij Diest gevoegd. Op 1 januari 1977 fuseerde Diest met de gemeenten Deurne, Kaggevinne, Molenstede en Schaffen.

Geografie[bewerken]

Aangrenzende gemeenten[bewerken]

   Aangrenzende gemeenten   
 Zichem   Tessenderlo (Limb)   Beringen (Limb) 
 Scherpenheuvel  Brosen windrose nl.svg  Lummen (Limb) 
 Bekkevoort   Kortenaken   Halen (Limb) 

Bezienswaardigheden[bewerken]

Deel van de Markt en de Koning Albertstraat in Diest. Links de Sint-Sulpitiuskerk
Nuvola single chevron right.svg Zie Lijst van onroerend erfgoed in Diest voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Cultuur[bewerken]

Evenementen[bewerken]

  • Elke eerste zondag van de maand is er boekenbeurs op het begijnhof.
  • Op Hemelvaartsdag gaat er op het Begijnhof een antiek- en curiosamarkt door.

Politiek[bewerken]

Voormalige burgemeesters[bewerken]

  • Rochus-Felix Tielens (1812-1817)
  • Henri van den Hove (1817-1830)
  • Jan Schenaerts (1830-1836)
  • Jean Cantillion (1836-1843)
  • Louis Smackers (katholiek) (1843-1849)
  • Jean-Henri Peeters-Lowet (liberaal) (1849-1867)
  • Michel Theys (liberaal) (1867-1904)[2]
  • Edward Robeyns (katholiek) (1904-1921)
  • Omer Vanaudenhove (PVV) (1946-1955)
  • Fernand Hermans (CVP)
  • Gerard Hanssen (PVV)
  • Gilbert Cluckers (CVP) (1964 - 1976)
  • Omer Vanaudenhove (PVV) (1976-1978)
  • Jean Van de Kerckhof (PVV) (1978-1988)
  • Hugo Marsoul (CVP) (1989-2000)
  • Tony Smets (VLD) (2001-2006)
  • Jan Laurys (DDS) (2007-)

Gemeentebestuur[bewerken]

2013-2018[bewerken]

Gemeenteraad[bewerken]

De Diestse gemeenteraad bestaat uit 27 leden. Voorzitter is Jan Laurys (DDS) (2007 - heden)

College van burgemeester en schepenen[bewerken]

Het college van burgemeester en schepenen bestaat uit de burgemeester en 7 schepenen. Burgemeester blijft Jan Laurys (DDS). Hij leidt een coalitie bestaande uit DDS en sp.a-Groen. Samen vormen ze de meerderheid met 14 op 27 zetels.

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976[bewerken]

Partij 10-10-1976[3] 10-10-1982[3] 9-10-1988[3] 9-10-1994[3] 8-10-2000[3] 8-10-2006[4] 14-10-2012[5]
Stemmen / Zetels  % 25 % 27 % 27 % ? % 27 % 27 % 27
CVP 27,29 7 25,89 7 29,35 9 - - - -
VU1/VU&ID2 8,461 1 9,731 2 6,281 1 4,11 0 3,252 0 - -
N-VA - - - - - - 23,37 7
PVV1/VLD2/Open Vld3 42,321 12 38,451 11 19,961 5 28,322 0 34,112 11 23,562 7 18,693 5
VIVANT - - - - 1,65 0 - -
SP 19,47 5 25,94 7 23,22 7 22,3 0 19,38 5 - -
sp.a.ok - - - - - 25,84 7 -
sp.a-Groen - - - - - - 20,47 6
AGALEV1/Groen!2 - - 3,461 0 3,661 0 4,251 0 5,22 0 -
PVDA 0,73 0 - - - - - -
Vlaams Blok1/Vlaams Belang2 - - - 7,541 0 11,361 3 14,642 4 7,222 1
DVP 1,72 0 - - - - - -
VVD - - 17,72 5 - - - -
D.D.S. - - - 24,71 0 26 8 30,76 9 26,99 8
LISA - - - 2,29 0 - - -
TROUW - - - 7,07 0 - - -
D EN D - - - - - - 3,26 0
Totaal stemmen 13999 14916 15496 15500 16318 12272 16979
Opkomst % 95,13 94,07 94,32 95,37 92,32
Blanco en ongeldig % 2,61 4,49 4,39 4,98 3,76 4,08 4,67

De zetels van de gevormde meerderheid staan vetjes afgedrukt
De rode cijfers naast de gegevens duiden aan onder welke naam de partijen telkens bij een verkiezing opkwamen.

Economie[bewerken]

  • De dagmarkt in Diest gaat door op de Grote Markt, Kaai en Demerstraat op woensdag van 08.00u tot 12.00u.

Bekende inwoners[bewerken]

Stedenbanden[bewerken]

Diest maakt samen met Breda (NL), Buren (NL), Dillenburg (D), Orange (F) en Steenbergen (NL) deel uit van de Unie van Oranjesteden.

Afbeeldingen[bewerken]

Externe links[bewerken]

Bronnen, noten en/of referenties
  1. Alex Dekker, 'Ook gij behoort bij ons. Het NSKK in de Lage Landen', Meppel 2013
  2. Vrienden van het Stedelijk Museum en Archief Diest: Diest in de vorige eeuw, Leuven:Orientaliste 1986.
  3. a b c d e Gegevens 1976-2000:Verkiezingsdatabase Binnenlandse Zaken
  4. Gegevens 2006: http://www.vlaanderenkiest.be/verkiezingen2006 (enkel Internet Explorer)
  5. Gegevens 2012: www.vlaanderenkiest.be/verkiezingen2012