Dolk

Zie ook Willem Dolk (1853 - 1932), Haags advocaat en politicus

Dolk van farao Kamosis (ca. 1450 v.Chr. hout, koper en goud) - Koninklijke Bibliotheek van België

Dolk (ca. 1800 v.Chr.)

Stormdolk M-1917

Een dolk is een tweesnijdend mes, dat mensen vroeger vaak bij zich droegen om zichzelf te beschermen. De dolk werd bij de maaltijd ook gebruikt om het eten te snijden. Het gebruik van een dolk aan tafel kwam ten einde doordat de Franse Kardinaal Richelieu het gebruik ervan aan tafel verbood. Het tafelmes werd in plaats daarvan geïntroduceerd. Bij de dolk ligt de punt van het lemmet in het verlengde van de as van het heft. Het lemmet is dus symmetrisch, in tegenstelling tot een dolkmes. Het wapen wordt gebruikt om te steken, stoten, of als secundair verdedigingswapen in man-tegen-mangevechten. Het is een wapen dat tegenwoordig nog maar zelden gebruikt wordt.

Evenals de strijdbijl is de dolk ontwikkeld uit prehistorisch gereedschap. Oorspronkelijk werden dolken gemaakt van vuursteen, ivoor of bot. Ze zijn in gebruik als wapen sinds de vroegste perioden van de menselijke beschaving. De eerste dolken verschijnen in de bronstijd, in het derde millennium voor de christelijke jaartelling. Het zwaard is ontwikkeld uit grote dolken, omdat een dolk een te klein bereik had om effectief te zijn tegen bijlen, speren en goedendags.

Dolken vervullen in diverse culturen een symbolische functie, bijvoorbeeld de Kirpan uit het sikhisme die de drager moet herinneren te strijden voor rechtvaardigheid en tegen onderdrukking.

Stormdolk

In de zomer van 1917, tijdens de Eerste Wereldoorlog, gelastte de opperbevelhebber van de Nederlandse Land- en Zeemacht de oprichting van stormtroepen. Deze zouden kunnen worden ingezet om ’s nachts overvallen op vijandelijke loopgraven uit te voeren (‘trench raiding parties’). Daarbij ontstond de behoefte aan een kort handwapen met tweesnijdende kling en een scherpe punt voor man-tegen-mangevechten. Op 1 oktober 1917 werd het prototype goedgekeurd en werden er 30.000 besteld bij Artillerie-Inrichtingen Hembrug. Het wapen kreeg het typenummer ‘M-1917’. De eerste dolken werden in maart 1918 uitgereikt. Gedurende de mobilisatie in 1939-1940 werd de stormdolk opnieuw uitgereikt.

Mede daardoor is de stormdolk aangebracht op het Mobilisatie-Oorlogskruis, het Ereteken voor Orde en Vrede en op insignes en emblemen van het Regiment Stoottroepen Prins Bernhard.

Zie ook

• Klotendolk

Bronnen, noten en/of referenties

Mediabestanden

Zie de categorie Daggers van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.