Dwarslaesie

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Esculaap Neem het voorbehoud bij medische informatie in acht.
Raadpleeg bij gezondheidsklachten een arts.
Dermatomen: huidgebieden behorende bij een ruggenmergsegment

Een dwarslaesie is een onderbreking van de zenuwen in de rug, waardoor iemand in meer of mindere mate verlamd raakt.

Definitie[bewerken]

Een dwarslaesie is een onderbreking van de zenuwbanen die in het ruggenmerg lopen. Hierdoor ontstaat uitval van de zenuwen die onder het niveau van de onderbreking vanuit het ruggenmerg ontspringen. Het gevolg is verlamming van benen, bij hogere letsels ook van de armen of zelfs van de ademhalingsspieren. Een dwarslaesie is een zeer ernstig letsel dat over het algemeen niet zal genezen. Afhankelijk van op welke hoogte in het ruggenmerg het letsel zich voordoet, vallen er bepaalde lichaamsfuncties uit. Incontinentie kan het gevolg zijn en ook het gevoel in de getroffen ledematen gaat vaak (deels) verloren. De beschadiging kan ontstaan door een trauma van buitenaf of door een oorzaak van binnenuit.

Compleet en incompleet[bewerken]

  • Bij een complete dwarslaesie zijn de zenuwen geheel door en is er geen functioneren en gevoel meer vanaf dat punt. Dit zal nooit meer genezen.
  • Bij een incomplete dwarslaesie zijn de zenuwen niet allemaal geheel door of zijn de zenuwen licht beschadigd. Bij een incomplete dwarslaesie is enig herstel mogelijk, hoewel er altijd schade zal blijven bestaan en er kans is dat het herwonnen functioneren weer verloren gaat.

Aard van de uitval[bewerken]

Bij een dwarslaesie hangt het van de plaats van de beschadiging af wat de aard van de uitval is, tot en met de eerste lendenwervel wordt gesproken van een lage laesie en vanaf de twaalfde borstwervel duidt men het trauma aan als een hoge laesie.

Tetra- of quadriplegie[bewerken]

Bij een tetra- of quadriplegie is er sprake van een volledige verlamming van het lichaam vanaf de nek naar beneden. Hierbij is dus geen functioneren en gevoel meer van alle vier de ledematen. Dit komt voor bij een hoge laesie. Bij een tetraplegie is er vaak een beschadiging ergens in de zenuwen tussen de achtste borstwervel en de tweede nekwervel.

Paraplegie[bewerken]

Bij een paraplegie is er sprake van volledige verlamming van de benen, inclusief het bijbehorende gedeelte van de romp. Dit komt voor bij zowel een lage als een hoge laesie. Bij een paraplegie zijn de zenuwen ergens tussen de vijfde lendenwervel en de zevende borstwervel beschadigd.

Behandeling[bewerken]

Als er sprake is van een breuk in de wervels dan worden deze [Operatie (medisch)|operatief]] vastgezet Daarna volgt er voor de persoon met een dwarslaesie een periode waarin een korset, halskraag of een speciaal vest gedragen moet worden zodat de breuk goed kan genezen. Vanwege de bewegingsbeperking door de verlamming is een hoofddoel in dit stadium dat decubitus (doorligplekken) worden voorkomen en behandeld. Zodra de breuk is genezen volgt kan revalidatie aanvangen.

Revalidatie[bewerken]

In het begin van de revalidatie wordt meestal gewerkt aan een goede zithouding. Zodra de persoon met een dwarslaesie goed zit wordt er gewerkt aan spierkracht in de ledematen die nog goed functioneren en het soepel houden van de verlamde ledematen. Zodra er voldoende spierkracht is opgebouwd gaat men verder met het oefenen van activiteiten die voor mensen zonder beperking vanzelfsprekend zijn, zoals wassen en aankleden. Ook wordt er in dit stadium rolstoel-vaardigheden zoals het maken van transfers van rolstoel naar bed en het zich voortbewegen aangeleerd. Een belanrijk onderdeel van de revalidatie is de begeleiding naar weer thuis gaan wonen. Tijdens de gehele revalidatie wordt stilgestaan bij de psychologische processen die het hebben van een dwarsleasie voor de persoon met zich meebrengt.

Sport[bewerken]

Het is belangrijk dat een persoon met een dwarslaesie veel beweegt. Dit om overgewicht te voorkomen; overgewicht komt vaak voor bij mensen met dwarslaesie die rolstoelafhankelijk zijn. Voor personen met een dwarslaesie is het raadzaam om duursport te beoefenen. Sporten kan bij een dwarslaesie een positieve rol spelen bij de acceptatie van de handicap en het herwinnen van een plaats in de maatschappij. Soms is het voor mensen met een hoge laesie niet mogelijk om te sporten, zij zijn meer aangewezen op bewegen met behulp van een fysiotherapeut.

Bekende mensen met een dwarslaesie[bewerken]

Films[bewerken]

Externe links[bewerken]