Economische en Sociale Raad van de Verenigde Naties

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Economische en Sociale Raad (ECOSOC)
(en) Economic and Social Council
(fr) Conseil économique et social
 
Logo ECOSOC
Logo ECOSOC
Vergaderzaal ECOSOC
Vergaderzaal ECOSOC
Geschiedenis
Opgericht (1945-06-26)26 juni 1945 (76 jaar)
Organisatie
Hoofdkantoor Vlag van Verenigde Naties Vlag van de Verenigde Staten New York
Valt onder Vlag van Verenigde Naties Verenigde Naties
Doel Bevorderen duurzame ontwikkeling
Leden 54 staten
Structuur
Functie Voorzitter
Naam Vlag van Botswana Collen Vixen Kelapile
Sinds 1 januari 2022
Voorganger Vlag van Pakistan Munir Akram
Media
Website ECOSOC
 


De Economische en Sociale Raad van de Verenigde Naties ((en) Economic and Social Council, afgekort ECOSOC) vormt de kern van het systeem van de Verenigde Naties om de drie dimensies van duurzame ontwikkeling te bevorderen - economisch, sociaal en ecologisch. Het is het centrale platform voor het bevorderen van debat en innovatief denken, het smeden van consensus over manieren om vooruit te komen en het coördineren van inspanningen om internationaal overeengekomen doelen te bereiken. Het is ook verantwoordelijk voor de follow-up van grote VN-conferenties en -toppen.

Het VN-Handvest richtte ECOSOC in 1945 op als een van de zes belangrijkste organen van de Verenigde Naties.

Structuur[bewerken | brontekst bewerken]

Coördinatie binnen de VN[bewerken | brontekst bewerken]

ECOSOC verbindt een diverse familie van hulporganen en VN-entiteiten die zich toeleggen op duurzame ontwikkeling en bieden algemene begeleiding en coördinatie. Deze omvatten regionale economische en sociale commissies, functionele commissies die intergouvernementele discussies over grote mondiale kwesties faciliteren, deskundige instanties die belangrijke wereldwijde normatieve kaders vaststellen en gespecialiseerde agentschappen, programma's en fondsen die over de hele wereld aan het werk zijn om ontwikkelingsverbintenissen te vertalen in echte veranderingen in het leven van mensen.

Hervormingen in het afgelopen decennium, met name de resoluties 68/1, 72/305 en 75/290 A van de Algemene Vergadering, hebben de leidende rol van de ECOSOC versterkt bij het identificeren van opkomende uitdagingen, het bevorderen van innovatie en het bereiken van een evenwichtige integratie van de drie pijlers - economisch, sociaal en ecologisch - van duurzame ontwikkeling. De evaluatie van 2021, die samen met de resoluties over het politiek forum op hoog niveau over duurzame ontwikkeling (HLPF) werd uitgevoerd, versterkte het mandaat van de ECOSOC als coördinator, convoc en gespecialiseerd orgaan voor beleidsdialoog, beleidsvorming en consensusvervalsing voor de uitvoering van de Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling en andere belangrijke VN/conferenties en topontmoetingen die onder haar bevoegdheid vallen, de reactie op de COVID-19-pandemie en het aanpakken van andere grote mondiale uitdagingen en nieuwe problemen. Resolutie 75/290A versterkte aldus de coördinerende rol van de Raad en versterkte ook het deliberatieve karakter ervan. Bovendien hebben de resoluties 75/290A en 75/290B de coördinatie tussen de werkzaamheden van de ECOSOC en het HLPF verbeterd.

Partnerschap met de rest van de wereld[bewerken | brontekst bewerken]

Voortbouwend op zijn coördinerende rol binnen het VN-systeem, is ECOSOC een toegangspoort voor VN-partnerschap en deelname door de rest van de wereld. Het biedt een uniek wereldwijd ontmoetingspunt voor productieve dialogen tussen beleidsmakers, parlementariërs, academici, stichtingen, bedrijven, jongeren en meer dan 3.200 geregistreerde niet-gouvernementele organisaties.

Een spotlight op mondiale problemen[bewerken | brontekst bewerken]

Elk jaar structureert ECOSOC zijn werk rond een jaarlijks thema van mondiaal belang voor duurzame ontwikkeling. Dit zorgt voor gerichte aandacht, bij de reeks partners van ECOSOC en in het hele VN-ontwikkelingssysteem.

Door de nadruk te leggen op gecombineerde economische, sociale en milieukwesties, moedigt ECOSOC overeenstemming aan over coherent beleid en acties die fundamentele verbanden leggen tussen alle drie.

Ecosoc's jaarlijkse High-Level Segment omvat:

  • Het Politiek Forum op hoog niveau biedt politiek leiderschap, richtsnoeren en aanbevelingen voor duurzame ontwikkeling, en evalueert de vooruitgang bij de uitvoering van de verbintenissen inzake duurzame ontwikkeling.
  • High-level Segment, dat jaarlijks wordt gehouden, vormt het hoogtepunt van de jaarlijkse werkcyclus van ECOSOC en roept een diverse groep vertegenwoordigers op hoog niveau bijeen van de overheid, de particuliere sector, het maatschappelijk middenveld en de academische wereld.

Andere segmenten, forums en vergaderingen omvatten:

Segment[bewerken | brontekst bewerken]

  • Coördinatiesegment bevordert het werk van hulporganen van ECOSOC en het VN-systeem om de Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling uit te voeren
  • Segment Humanitaire zaken versterkt coördinatie van humanitaire inspanningen VN
  • Het segment Operationele activiteiten voor ontwikkeling biedt algemene richtsnoeren voor VN-fondsen en -programma's
  • Management Segment beoordeelt rapporten van ECOSOC-dochterondernemingen en deskundige organen; bevordert de coördinatie van het VN-systeem op het gebied van ontwikkelingskwesties; en houdt rekening met speciale nationale of regionale belangen

Fora[bewerken | brontekst bewerken]

  • Forum ontwikkelingssamenwerking evalueert trends en vooruitgang in ontwikkelingssamenwerking
  • Multistakeholderforum over wetenschap, technologie en innovatie voor de duurzame ontwikkelingsdoelstellingen bespreekt samenwerking op het gebied van wetenschap, technologie en innovatie rond thematische gebieden voor de uitvoering van de duurzame ontwikkelingsdoelstellingen, waarbij alle relevante belanghebbenden worden samengebracht om actief bij te dragen aan hun expertisegebied.
  • Jeugdforum brengt de stem van jongeren in discussies over wereldwijde beleidsvorming over ontwikkelingskwesties van de dag
  • Partnerschapsforum stimuleert samenwerking tussen regeringen, bedrijven en stichtingen, niet-gouvernementele organisaties, de academische wereld en parlementariërs
  • Forum on Financing for Development follow-up evalueert de Addis Abeba Action Agenda, andere financiering voor ontwikkelingsresultaten en de middelen voor de uitvoering van de Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen (SDG's).

Vergaderingen[bewerken | brontekst bewerken]

  • De speciale ECOSOC-bijeenkomst over internationale samenwerking in belastingzaken biedt de gelegenheid om opkomende kwesties van belastingbeleid en -administratie aan te pakken.
  • Speciale bijeenkomsten om mondiale ontwikkelingscrises of -crises aan te pakken, het bewustzijn te vergroten en te dienen als beleidsplatform op hoog niveau voor de coördinatie van actoren die aan een specifieke situatie werken.

De ECOSOC is niet permanent in functie maar komt enkele keren per jaar bijeen.

De raad[bewerken | brontekst bewerken]

Regionale verdeling[bewerken | brontekst bewerken]

 Afrika
 Azië
 Oost-Europa
 Latijns-Amerika & Caraïben
 West-Europa & Overige
 VN-lid zonder plaats in een groepering
 Geen VN-lidstaat of VN-territorium

De landen zijn verdeeld in groepen (fracties) zodat er een gelijkmatige verdeling van zetels is voor de regio's van de wereld.
De zetels zijn als volgt verdeeld:

  • Afrika: 14 leden
  • Azië: 11 leden
  • Oost-Europa: 6 leden
  • Latijns-Amerika & Caraïben: 10 leden
  • West-Europa & Overige: 13 leden

Verkiezingstabel[bewerken | brontekst bewerken]

In de volgende tabel staat een overzicht van welke zetels er in de oneven en in de even jaren worden verkozen.

eerste jaar tweede jaar derde jaar Totaal
Afrika 5 leden 5 leden 4 leden 14
Azië 4 leden 3 leden 4 leden 11
West-Europa & Overige 4 leden 5 leden 4 leden 13
Latijns-Amerika & Caraïben 3 leden 4 leden 3 leden 10
Oost-Europa 2 leden 1 leden 3 leden 6
18 18 18 54

Leden[bewerken | brontekst bewerken]

 Afrika (14)
 Azië (11)
 Oost-Europa (6)
 Latijns-Amerika & Caraïben (10)
 West-Europa & Overige (13)

De ECOSOC bestaat uit 54 leden waarvan een derde jaarlijks door de Algemene Vergadering van de VN voor een periode van drie jaar wordt gekozen. De leden zijn direct herkiesbaar, in tegenstelling tot de leden van de VN-Veiligheidsraad. Het is gebruikelijk dat de permanente leden van de Veiligheidsraad continu deel uitmaken van ECOSOC en dat de overige leden volgens een bepaalde verdeelsleutel uit alle delen van de wereld afkomstig zijn, maar dit wordt niet door het VN-Handvest voorgeschreven. Besluitvorming binnen ECOSOC geschiedt bij gewone meerderheid van stemmen.

De 54 leden van de Economische en Sociale Raad worden verkozen uit de Algemene Vergadering. De landen zijn verdeeld in groepen zodat er een gelijkmatige verdeling is van zetels voor de regio's van de wereld. Elk jaar vertrekken er uit elke groep een paar landen, waarvoor dan door de Algemene Vergadering nieuwe landen worden verkozen. De landen die op dit moment (2022) vertegenwoordigd zijn: [1]

Termijn Afrika (14) Azië (11) West-Europa
& Overige (13)
Latijns-Amerika
& Caraïben (10)
Oost-Europa (6)
2020–2022 Vlag van Benin Benin
Vlag van Botswana Botswana
Vlag van Congo-Brazzaville Congo-Brazzaville
Vlag van Gabon Gabon
Vlag van Bangladesh Bangladesh
Vlag van China China
Vlag van Thailand Thailand
Vlag van Zuid-Korea Zuid-Korea
Vlag van Denemarken Denemarken
Vlag van Finland Finland
Vlag van Griekenland Griekenland
Vlag van Nieuw-Zeeland Nieuw-Zeeland
Vlag van Colombia Colombia
Vlag van Nicaragua Nicaragua
Vlag van Panama Panama
Vlag van Letland Letland
Vlag van Montenegro Montenegro
Vlag van Rusland Rusland
2021–2023 Vlag van Liberia Liberia
Vlag van Libië Libië
Vlag van Madagaskar Madagaskar
Vlag van Nigeria Nigeria
Vlag van Zimbabwe Zimbabwe
Vlag van Indonesië Indonesië
Vlag van Japan Japan
Vlag van Salomonseilanden Salomonseilanden
Vlag van Frankrijk Frankrijk
Vlag van Israël Israël
Vlag van Oostenrijk Oostenrijk
Vlag van Portugal Portugal
Vlag van Verenigd Koninkrijk Verenigd Koninkrijk
Vlag van Argentinië Argentinië
Vlag van Bolivia Bolivia
Vlag van Guatemala Guatemala
Vlag van Mexico Mexico
Vlag van Bulgarije Bulgarije
2022–2024 Vlag van Ivoorkust Ivoorkust
Vlag van Mauritius Mauritius
Vlag van Swaziland Swaziland
Vlag van Tanzania Tanzania
Vlag van Tunesië Tunesië
Vlag van Afghanistan Afghanistan
Vlag van India India
Vlag van Kazachstan Kazachstan
Vlag van Oman Oman
Vlag van België België
Vlag van Italië Italië
Vlag van Canada Canada
Vlag van de Verenigde Staten Verenigde Staten
Vlag van Belize Belize
Vlag van Chili Chili
Vlag van Peru Peru
Vlag van Kroatië Kroatië
Vlag van Tsjechië Tsjechië
Voorzitter (2022): Vlag van Botswana Collen Vixen Kelapile

Ook hebben een aantal niet-gouvernementele organisaties (NGO's), een waarnemersstatus. Dat houdt in dat ze mogen spreken tijdens bepaalde vergaderingen, maar geen stemrecht hebben.

Achtergrond[bewerken | brontekst bewerken]

Hoewel de ECOSOC zich had kunnen ontwikkelen tot het orgaan waarin het algemene beleid van de VN op het aan de Raad toegewezen arbeidsterrein wordt vormgegeven, is dat niet gebeurd. De functie van ECOSOC is meer een toezichthoudende en coördinerende geworden dan een beleidsvormende. De beleidsvorming vindt plaats binnen verschillende andere VN-organen waarvan er sommige door de ECOSOC volgens artikel 68 Hv. ingesteld. Deze organen rapporteren aan de ECOSOC. Enkele van deze ECOSOC-organen zijn de Commissie voor Duurzame Ontwikkeling en de Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties. ECOSOC heeft ook regionale commissies ingesteld, zoals de Economische Commissies voor Afrika, Europa en Latijns-Amerika en de Caraïben.

Het heeft verschillende oorzaken dat ECOSOC nooit is uitgegroeid tot een dominant beleidsvormend orgaan. Ten eerste kozen de ontwikkelingslanden er in veel gevallen voor om hun sociaaleconomische problemen op de agenda van de Algemene Vergadering te zetten waarin zij alle zijn vertegenwoordigd. Deze keuze werd gemaakt omdat de ECOSOC als onvoldoende representatief werd gezien. Ten tweede bespreken de rijke landen allerlei vraagstukken van beleidscoördinatie op sociaaleconomisch terrein bij voorkeur in andere, meer informele fora zoals de G8.

De ECOSOC is ook het verbindingskanaal met de zogenaamde gespecialiseerde organisaties van de VN. Dit zijn de met de Verenigde Naties gelieerde functionele organisaties. ECOSOC gaat de samenwerkingsovereenkomsten aan tussen deze organisaties en de VN.

Externe links[bewerken | brontekst bewerken]

Zie de categorie United Nations Economic and Social Council van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.