Fabio Luisi
Fabio Luisi (Genua, 17 januari 1959) is een Italiaans dirigent.
Loopbaan
[bewerken | brontekst bewerken]Fabio Luisi bezocht het Conservatorio Niccolò Paganini in Genua, waar hij studeerde bij Memi Schiavina. Nadat hij daar was afgestudeerd als pianist volgde hij lessen bij Aldo Ciccolini en Antoni Bacchelli.
Luisi ontwikkelde belangstelling voor orkestdirectie terwijl hij werkte als repetitor, en ging naar het conservatorium in Graz om te studeren bij Milan Horvat. Vervolgens werkte hij bij de Oper Graz als repetitor en dirigent. Zijn eerste optreden als dirigent was in Italië in 1984. Van 1990 tot 1995 was hij chef-dirigent van het toen opgerichte recreation – Großes Orchester Graz. Van 1995 tot 2000 was hij artistiek directeur en eerste dirigent van het Tonkünstler-Orchester Niederösterreich. Van 1996 tot 2007 was hij chef-dirigent van het Mitteldeutscher Rundfunk Sinfonieorchester in Leipzig, de eerste drie jaar als lid van een driemanschap met Marcello Viotti en Manfred Honeck. Daarnaast was hij van 1997 tot 2002 eerste dirigent van het Orchestre de la Suisse Romande. Daarna combineerde hij diverse functies: van 2004 tot 2012 was hij chef-dirigent van de Semperoper in Dresden, van 2005 tot 2013 ook van de Wiener Symphoniker en van 2007 tot 2010 ook van de Staatskapelle Dresden.
In maart 2005 maakte Luisi zijn Amerikaanse debuut bij de Metropolitan Opera met Don Carlos van Giuseppe Verdi.[1] Zijn vaste contract bij de Metropolitan Opera, waar hij de taken van James Levine overnam, liep van 2012 tot 2017. Sindsdien is hij chef-dirigent van het Deens Radio Symfonieorkest in Kopenhagen,[2] waarmee hij zijn contract verlengde tot 2029.[3] Hij leidde van 2012 tot 2021 ook het Opernhaus Zürich en versterkte daar de positie van het opera-orkest, dat bij zelfstandige optredens de naam Philharmonia Zürich gebruikt. Daarnaast werd hij per 2020 benoemd tot chef-dirigent van het Dallas Symphony Orchestra als opvolger van Jaap van Zweden en in 2022 ook tot chef-dirigent van het NHK-symfonieorkest in Tokio als opvolger van Paavo Järvi.
Luisi werkt regelmatig samen met orkesten als het Koninklijk Concertgebouworkest en de Berliner Philharmoniker. Hij maakte opera-opnamen van onder meer Verdi's Aroldo, Jérusalem en Alzira,[4] Bellini's I puritani en I Capuleti e i Montecchi en Rossini's Guillaume Tell.[5] Hij kreeg een Grammy Award voor zijn opnamen van Wagners Siegfried and Götterdämmerung. Tot zijn uitgebreide discografie behoren ook cycli van de symfonieën van Nielsen, Schmidt, Skrjabin, Honegger, Schumann en Brahms.
Parfum
[bewerken | brontekst bewerken]Naast zijn muzikale activiteiten is Luisi ook actief in de parfumindustrie. In 2011 richtte hij in Meilen in Zwitserland de FL Parfums LLC op, met een eigen parfumlijn die gebruik maakt van natuurlijke geurstoffen.[6]
Externe links
[bewerken | brontekst bewerken]- (en) Fabio Luisi officiële website
- (en) Discografie Fabio Luisi op Discogs
- (en) Wiener Symphoniker, biografie van Fabio Luisi (klik op "artistic directors")
- (de) MDR Sinfonieorchester officiële website
- ↑ Anthony Tommasini, "Can't Make Up His Mind, Just Like That Other Prince", New York Times, 5 March 2005.
- ↑ (da) How Do Musicians React To a New Principal Conductor? (Engels ondertiteld). Gearchiveerd op 19 mei 2023.
- ↑ Cecile Rosenmeier, "DR Symfoniorkestret forlænger kontrakten med Fabio Luisi til 2029", DR, 24 augustus 2023. Geraadpleegd op 25 januari 2024.
- ↑ Tim Ashley, "A brave new world", 17 August 2001. Geraadpleegd op 8 september 2007.
- ↑ Tim Ashley, "Rossini: Guillaume Tell, Gustafson/ Kotoski/ Ungureanu/ Sabbatini/ Hampson/ Vienna Staatsoper Orchestra and Chorus/ Luisi", 15 July 2005. Geraadpleegd op 8 september 2007.
- ↑ Notes composed for the Nose - The Met Conductor Fabio Luisi Seduced by Creating his Own Perfumes, The New York Times, 5 maart 2014. Gearchiveerd op 11 augustus 2022.