Franjeteenhagedis

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Franjeteenhagedis
IUCN-status: Niet bedreigd[1] (2008)
Acanthodactylus erythrurus.jpg
Taxonomische indeling
Rijk:Animalia (Dieren)
Stam:Chordata (Chordadieren)
Klasse:Reptilia (Reptielen)
Orde:Squamata (Schubreptielen)
Onderorde:Lacertilia (Hagedissen)
Infraorde:Scincomorpha (Skinkachtigen)
Familie:Lacertidae (Echte hagedissen)
Geslacht:Acanthodactylus (Franjetenen)
Soort
Acanthodactylus erythrurus
Schinz, 1833
Afbeeldingen op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Franjeteenhagedis op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Herpetologie

De franjeteenhagedis[2] (Acanthodactylus erythrurus) is een hagedis uit de familie van de echte hagedissen, de Lacertidae.

Naam en indeling[bewerken | brontekst bewerken]

De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst voorgesteld door Heinrich Rudolf Schinz in 1833. Oorspronkelijk werd de naam Lacerta erythrura gebruikt. De hagedis wordt ook wel roodstaartfranjeteen genoemd, wat een verwijzing is naar de opvallend rode staart van de juveniele dieren.

Ondersoorten[bewerken | brontekst bewerken]

Er worden drie ondersoorten erkend, die onder andere verschillen in uiterlijk. De verschillende ondersoorten zijn in de onderstaande tabel weergegeven met de auteur en het verspreidingsgebied.

Naam Auteur Verspreidingsgebied
Acanthodactylus erythrurus atlanticus Boulenger, 1918 Marokko
Acanthodactylus erythrurus belli Gray, 1845 Algerije, Marokko
Acanthodactylus erythrurus erythrurus Schinz, 1833 De rest van het verspreidingsgebied

Uiterlijke kenmerken[bewerken | brontekst bewerken]

De hagedis heeft een opvallende tekening van lichte lengtestrepen met daartussen zwarte en oranjebruine vlekken. De lichaamslengte kan tot meer dan 20 centimeter bedragen waarvan het grootste deel bestaat uit de staart.[3] De juvenielen zijn donker met lichtere lengtestrepen en vallen op door hun felrode staart. De vrouwtjes behouden een rode staart als ze volwassen worden, bij de mannetjes verdwijnt de rode kleur.

Verspreiding en habitat[bewerken | brontekst bewerken]

De soort komt voor in Algerije, Marokko, Spanje (inclusief Gibraltar) en Portugal.[4] De habitat bestaat uit droge, hete plaatsen met weinig vegetatie, de hagedis kan over zand rennen met een temperatuur van meer dan 50° Celsius.[5]

Levenswijze[bewerken | brontekst bewerken]

De hagedis leeft van insecten en andere ongewervelden, maar ook van juveniele hagedissen inclusief kleinere soortgenoten. De franjeteenhagedis is snel en wendbaar en kan bijten bij vangpogingen. De hagedis schuilt onder stenen en in holen van knaagdieren maar kan ook zelf een hol graven.

De vrouwtjes zetten elk jaar 4 tot 6 eitjes af, oudere vrouwtjes produceren twee legsels per jaar terwijl jongere vrouwtjes slechts één legsel afzetten. De juvenielen zijn zo'n zes centimeter lang als ze uit het ei kruipen. Vijanden van de hagedis zijn grotere hagedissen zoals de parelhagedis (Timon lepidus) en slangen zoals de hagedisslang (Malpolon monspessulanus).[5]

Afbeeldingen[bewerken | brontekst bewerken]

Bronvermelding[bewerken | brontekst bewerken]