Gargamel

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Gargamel
Tekenfilm- en strippersonage
(afbeelding op en.wikipedia.org)
Bedacht door Peyo
Stripreeks De Smurfen
Tekenfilmreeks De Smurfen
Introductie 1963, in De Smurfendief
Kenmerken tovenaar, kwaadaardig
Lijst van personages uit de Smurfenalbums
Portaal  Portaalicoon   Strip
Film

Gargamel (in enkele verhalen Gorgelmee) is een vaste bijfiguur uit de stripverhalen en tekenfilmreeks over de Smurfen. Hij is een kwaadaardige tovenaar die onder andere op zoek is naar de steen der wijzen. Hij is ook de eeuwige vijand van de Smurfen.

Naam[bewerken]

Peyo baseerde de naam Gargamel op het personage Gargamelle uit de 16e-eeuwse Franse romancyclus Gargantua en Pantagruel van François Rabelais.[1] In het eerste verhaal waarin Gargamel voorkomt, De Smurfendief, heet hij in het Nederlands nog Gorgelmee.

Verhaallijnen[bewerken]

Gargamel (rechts) en twee Smurfen
Gargamel als attractie tijdens het Franse carnaval (Yonne, 2017)

Gargamel woont in een bouwvallig kasteel, niet zo ver van de Smurfen. Sinds het begin van de saga jaagt Gargamel al op Smurfen. Aanvankelijk deed hij dit omdat hij een Smurf nodig had als ontbrekend ingrediënt voor zijn zoektocht naar de steen der wijzen. Later, als de Smurfen hem steeds opnieuw te slim af zijn, wordt zijn haat jegens het blauwe volkje steeds groter. Hij wil ze het liefst allemaal vangen. In de tekenfilm wil hij ze meestal vangen om ze op te eten. In sommige verhalen is zijn doel ofwel goud te maken, of om hen simpelweg uit te roeien.

Met gemene en listige trucs probeert de tovenaar de Smurfen uit de tent te lokken. Bij een van zijn eerste pogingen maakte hij van klei de eerste vrouwelijke Smurf, de Smurfin, die hij naar het Smurfendorp stuurde om haar daar zoveel mogelijk onheil aan te laten richten. Grote Smurf wist de Smurfin echter te transformeren tot een prachtige dame, waarna de Smurfen haar in hun harten sloten.

De Smurfen ontsnappen uiteindelijk elke keer weer uit Gargamels greep. Door een speciale betovering kan niemand van buitenaf het Smurfendorp bereiken, behalve wanneer hij zelf door een Smurf is uitgenodigd. Hierdoor komt Gargamel elke keer dat hij de Smurfen achtervolgt ten slotte weer uit bij het vertrekpunt, zijn eigen kasteel. Soms lijkt de betovering echter niet goed te werken en komt Gargamel tijdens een achtervolging toch in het Smurfendorp uit. In sommige verhalen, onder andere De Wilde Smurf, Smurfensoep en Het Smurfenparadijs, komt hij zelfs zonder een Smurf te volgen in het Smurfendorp terecht.

Gargamel heeft een kat, Azraël, die af en toe een Smurf weet te vangen en ze het liefst allemaal zou opeten. Gargamel staat echter niet toe dat zijn kat een Smurf opeet, aangezien hij ze zelf wil gebruiken.

In de tekenfilms[bewerken]

  • In de tekenfilmserie wordt zijn Nederlandse stem gedaan door Paul van Gorcum.
  • In de tekenfilms heeft Gargamel een tovenaar in opleiding onder zijn hoede: Greintje, met wie hij bijna altijd ruzie heeft.
  • In de tekenfilms komen af en toe familieleden van Gargamel voor; zo verschijnen zijn moeder en zijn peetvader Balthazar in beeld. Gargamels moeder komt ook in enkele stripverhalen voor, Balthazar niet. In zijn strijd tegen de Smurfen werkt Gargamel soms samen met zijn peetvader en met de heksen Hogatha en Chloorhydris, die eveneens een hekel aan de Smurfen hebben. Niemand is echter bevriend met Gargamel.
  • In de tekenfilmreeks heeft Gargamel zes Smurfen nodig om goud te maken. In de stripreeks, o.a. in zijn debuutverhaal De Smurfendief, lijkt hij daarvoor slechts één Smurf nodig te hebben.
  • In de aflevering Smurfen Munten had Gargamel geen spreuk nodig om goud te maken, maar kon hij de Smurfen in een machine stoppen. Hier bleken er ook niet zes voor nodig te zijn, want hij had er slechts twee in goud kunnen veranderen.
  • In de films van Sony Pictures Animation wordt Gargamels Nederlandse stem gedaan door Tygo Gernandt. De Vlaamse versie werd ingesproken door Marc Lauwrys (film 1 en 2) en Govert Deploige (film 3).

Mogelijk antisemitische betekenis[bewerken]

Op het personage Gargamel is kritiek gekomen, omdat men er een karikatuur in zag van de Joden inclusief de slechte eigenschappen die men wel aan deze bevolkingsgroep toeschreef. De naam van Gargamels kat, hoogstwaarschijnlijk een verwijzing naar de engel Azraël, zou hiermee ook samenhangen.[2]

Catchphrases[bewerken]

  • Ik krijg jullie wel, ellendige Smurfen[3] [al is het het laatste wat ik doe]!
  • Ik zal me wreken!
  • Azraël, ik maak een vloerkleedje van je!
  • Ik haat Smurfen!

Varia[bewerken]

  • De heks Agatha noemt Gargamel altijd Karnemelk. Greintje noemt hem altijd Gargy.