Giuseppe Garibaldi

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Icoontje doorverwijspagina Zie Giuseppe Garibaldi (doorverwijspagina) voor andere betekenissen van Giuseppe Garibaldi.
Garibaldi in 1866

Giuseppe Garibaldi (Nice, 4 juli 1807Caprera, 2 juni 1882) was een nationalistische strijder voor de Italiaanse eenwording, het Risorgimento. Hij wordt door de Italianen als nationale held beschouwd.

Garibaldi werd geboren in Nice, destijds Nizza. Dit hoorde sinds 1792 bij de Eerste Franse Republiek en keerde in 1815 terug naar het koninkrijk Sardinië. Als officier van de Piëmontese marine sloot Garibaldi zich in 1833 aan bij Giovane Italia (Jong Italië), een nationalistische politieke beweging opgericht door Giuseppe Mazzini om propaganda te maken voor de eenwording van Italië. Een jaar later organiseerde deze groep onder leiding van Mazzini een opstand in Genua. Garibaldi deserteerde om hierbij te kunnen zijn. De opstand mislukte en Garibaldi werd ter dood veroordeeld. Hij vluchtte naar Zuid-Amerika, waar hij onder meer actief was als kaperkapitein in Brazilië en als generaal in het Uruguayaanse leger in de Uruguayaanse Burgeroorlog.

Na het Revolutiejaar 1848, dat ook het Italische schiereiland niet onberoerd liet, keerde Garibaldi naar zijn geboorteland terug, om de strijd tegen Oostenrijk te leiden. Helaas sloot Piëmont vrede nog aan het begin van Garibaldi's guerrilla aan het Lago Maggiore. Garibaldi negeerde het bestand en zette op eigen houtje de oorlog voort. Zijn legertje werd verdreven en hij sloeg opnieuw op de vlucht. Voor de tweede maal was hij persona non grata in Piëmont.

In 1849 raakte Garibaldi betrokken bij de revolutie in Rome. Franse troepen onder leiding van de latere keizer Napoleon III sloegen de opstand neer en herstelden het wereldlijke gezag van paus Pius IX over de Kerkelijke Staat. Garibaldi werd in ballingschap naar de Verenigde Staten gestuurd, waarna hij zich van 1852 tot 1860 op het eiland Caprera bij Sardinië schuilhield.

Vanaf 1860 streed Garibaldi met zijn 1.089 Roodhemden, I Mille, tussen 11 en 70 jaar oud, voor de vrijheid van Italië. Door de verovering van Sicilië, Calabrië en ten slotte Napels bracht hij het koninkrijk der Beide Siciliën ten val. Garibaldi droeg de macht over aan Vittore Emanuele, die daarmee de eerste koning van Italië werd. De Kerkelijke Staat had veel terrein verloren, waardoor ze het Italische schiereiland niet meer in tweeën verdeelde. Lombardije-Venetië werd in 1866 veroverd. Pas in 1870 werd Rome veroverd, gebruikmakend van de afwezigheid van Franse troepen wegens de Frans-Duitse Oorlog. Er ontstond een conflict tussen de pausen en koningen dat pas eindigde in 1929 (Verdrag van Lateranen). Giuseppe Garibaldi werd parlementslid en overleed in 1882 op Caprera, een maand voor zijn 75e verjaardag.