Graszanger

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Graszanger
IUCN-status: Niet bedreigd[1] (2016)
Graszanger
Taxonomische indeling
Rijk:Animalia (Dieren)
Stam:Chordata (Chordadieren)
Klasse:Aves (Vogels)
Orde:Passeriformes (Zangvogels)
Familie:Cisticolidae
Geslacht:Cisticola (Graszangers)
Soort
Cisticola juncidis
(Rafinesque, 1810)
Afbeeldingen op Wikimedia Commons Wikimedia Commons
Graszanger op Wikispecies Wikispecies
Portaal  Portaalicoon   Biologie
Vogels

De graszanger of waaierstaartrietzanger (Cisticola juncidis) is een vogel uit de familie Cisticolidae, een recent afgesplitste familie binnen de zangers van de Oude Wereld.

Kenmerken[bewerken | brontekst bewerken]

De graszanger is een schuwe vogel die zich meestal verborgen houdt in dichte vegetatie. Hij is slechts 10-11 centimeter groot en heeft een korte, afgeronde staart. De bovendelen en kruin zijn bruin tot roestbruin met zeer donkere strepen, de stuit roestbruin, de buitenste staartpennen hebben zwart-witte toppen. De onderzijde is geelachtig. De zang is een tsip tsip tsip, vaak als hij met golvende bewegingen over zijn broedgebied vliegt.

Voortplanting[bewerken | brontekst bewerken]

De graszanger legt vier tot zes witte eieren met roodbruine vlekken in een buidelvormig nest dat zich op max. een meter hoogte bevindt in dichte vegetatie. Het mannetje bouwt enkele nesten waaruit het vrouwtje een keuze maakt. De eieren worden van april tot juli gelegd en meestal wordt twee keer gebroed. De jongen verlaten na ongeveer tien dagen het nest en worden hierna nog ongeveer twee weken door de ouders gevoerd.

Verspreiding en leefgebied[bewerken | brontekst bewerken]

De graszanger komt voor in Zuid-Europa, Noord-Afrika en in Zuid-Azië tot aan Noord-Australië. Binnen dit grote verspreidingsgebied worden zeventien ondersoorten onderscheiden:>[2]

Het leefgebied bestaat uit open, vlak en vochtig landschap met hoog gras, biezen en zeggen, waar bomen ontbreken. Ook komt de soort wel voor in akkerland en rijstvelden.

Voorkomen in Nederland en Vlaanderen[bewerken | brontekst bewerken]

Na 1970 dook de graszanger in Nederland op als broedvogel. Vooral tussen 1975 en 1977, toen waren er bijna twintig bevestigde broedgevallen, voornamelijk in Zeeuws-Vlaanderen (het Verdronken Land van Saeftinghe). Door een paar strenge winters daalde dit aantal weer sterk.[3] Vanaf de jaren negentig is het aantal broedparen weer toegenomen. In 2020 werden er 70-75 broedparen geteld, vrijwel uitsluitend in Zeeland en dan vooral in het Verdronken land van Saeftinghe.[4] In Vlaanderen broedde de graszanger voor het eerst in 1977 en bereikte een piek in 2007 met 87 territoria. Na een paar koude winters is deze populatie vrijwel volledig ingestort en in de periode 2013-2018 werden slechts enkele zingende vogels waargenomen.[5]

Status[bewerken | brontekst bewerken]

De grootte van de wereldpopulatie is niet gekwantificeerd, maar het moeten er vele miljoenen zijn want alleen al in Europa, dat minder dan 5% van het broedareaal beslaat, is de populatie geschat op 1,8-4,3 miljoen vogels. Men veronderstelt dat dit aantal toeneemt. Om deze redenen staat de graszanger als niet bedreigd op de Rode Lijst van de IUCN.[1] De soort staat als gevoelig op de Nederlandse Rode Lijst en als ernstig bedreigd op de Vlaamse Rode Lijst.