Hanzeatisch-Engelse Oorlog

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Hanzeatisch-Engelse Oorlog
Datum 1469-1474
Locatie Het Kanaal
Resultaat Overwinning voor de Hanze
Strijdende partijen
Koninkrijk Engeland Hanzesteden
Leiders en commandanten
Eduard IV Hinrich Castorp
Paul Beneke

De Hanzeatisch-Engelse Oorlog vond plaats tussen 1469 en 1474 en was een oorlog tussen een verbond van Hanzesteden tegen het Koninkrijk Engeland.

Achtergrond[bewerken | brontekst bewerken]

Al decennia lang werden de Engelse koopvaardijschepen geweerd in de Oostzee. In 1437 kregen ze steun van de monarchie om handel te drijven in de Baltische Zee. Toen Hendrik VI van Engeland in 1447 alle Hanzeprivileges introk en de toelating gaf om Hanzeschepen te beroven was de maat vol. Onderhandelingen konden het ergste voorkomen. Begin 1460 hernamen de spanningen, de vernietiging van het stalhof in Londen in 1469 was de druppel. De Hanze kwam bijeen in Lübeck in april 1469 en ze besloten om een oorlog tegen Engeland te voeren.

Oorlog[bewerken | brontekst bewerken]

Lübeck, Danzig, Hamburg en Bremen namen de hoofdrol van de Hanze op zich, terwijl Keulen, Wesel en Arnhem neutraal bleven. In de herfst van 1469 vertrokken de eerste Hanzekapers naar Engeland. Hertog Karel de Stoute gaf aanvankelijk toegang van zijn Noordzeehavens aan de Hanzekapers, maar trok deze vergunning begin 1470 weer in. De Hanzekapers moesten in Hamburg en hun thuishavens overwinteren om in het voorjaar weer te kunnen uitvaren. Danzig had het zwaarst te lijden onder de oorlog, terwijl Lübeck, onder leiding van burgemeester Hinrich Castorp relatief werd bespaard.

Aan de andere kant was Engeland aanzienlijk verzwakt door de Rozenoorlogen. Toen in de herfst van 1470 koning Eduard IV van Engeland vluchtte naar de Lage Landen, gaf Karel de Stoute de Hanzeschepen een jaar lang toegang tot zijn havens. De Hanzeschepen veroverden niet alleen verschillende Engelse schepen, maar escorteerden Eduard bij zijn terugkeer naar Engeland in 1471. Na de terugkeer van Eduard in Engeland, werden de privileges voor de Hanzeschepen door Karel de Stoute opgezegd en verloren ze opnieuw de Vlaamse havens als uitvalsbasis.

Vanaf 1472 begonnen de Hanzesteden beter samen te werken. De doorbraak kwam toen Paul Beneke met de Peter von Danzig het roer in handen nam en in 1474 de oostkust van Engeland verwoestte.

Vrede[bewerken | brontekst bewerken]

Met de Vrede van Utrecht (1474) kwam er een einde aan de oorlog. De Hanze herwon haar rechten en privileges in Engeland, kreeg het Stalhof en haar filialen in Boston en Lynn terug en ontving een vergoeding van £ 10.000.