Herentalse Vaart

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken

De Herentalse Vaart is een 7 kilometer lang kanaal in de Belgische provincie Antwerpen. Het werd gegraven tussen 1486 en 1491 na de goedkeuring van Karel de Stoute.

De vaart is een aftakking van de rivier Schijn en vertrekt (aan het huidige golfterrein Ternesse) in Wommelgem en liep tot de Spaanse Vesting. Het kanaal werd gegraven om de brouwerijen in de stad Antwerpen van water te voorzien en om drinkwater te hebben voor de paarden [1]. De aanleg was nodig omdat het water van de Schelde brak is in Antwerpen. Dat gold ook voor het water van de Antwerpse ruien en bovendien was het water van de waterputten vervuild omdat ze zich te dicht bij beerputten en begraafplaatsen bevonden.

Omdat er in de periode van aanleg plannen waren om een kanaal te graven tussen Antwerpen en Herentals kreeg het kanaal de naam Herentalse Vaart. Dit kanaal is er echter nooit gekomen.

De vaart kwam Antwerpen binnen aan de Plantin en Moretuslei en liep via het Stadspark (toen een onderdeel van de vestigwerken) over De Leien via de Blauwe Toren en de Wapper tot de Houwer en de Brouwersvliet. Het Rubenshuis was vroeger aan de Herentalse Vaart gelegen.

De Herentalse Vaart werd in 1930 overwelfd. In het Rivierenhof in Deurne is nog een klein restant van de vaart in openlucht bewaard. Een informatiebord daar herinnert de bezoeker eraan dat de Herentalse Vaart ook gebruikt werd voor lokaal transport, met door honden voortgetrokken schuiten. In 1931 werd de doorvoer naar de Brouwersvliet gesloten en werd de Vaart gebruikt om het water in de vijver van het stadspark op peil te houden. Tegenwoordig is de Herentalse Vaart helemaal afgekoppeld van de Schijn.

In 1982 werd het nog openliggende deel van de Herentalse Vaart met de brug in het Rivierenhof beschermd als landschap omwille van de esthetische en historische waarde.[2][3]

Trivia[bewerken]

Straatnamen die nog naar de Herentalse Vaart verwijzen, zijn in Antwerpen o.a. de Wapper, waar met een wapper water uit de vaart werd geschept, en de "Oude Vaartplaats", in Borgerhout de "Bleekhofstraat", waar het water van de vaart gebruikt werd voor een wasserij met 4 hectaren bleekveld, en door textielveredelingsbedrijf Le Phœnix, en de "Stenenbrug", naam die verwijst naar een brug die over de Herentalse Vaart liep.

De Antwerpse kwelgeest Lange Wapper, die volgens de legende Antwerpen onveilig maakte, verbleef graag aan de verdwenen Wapperbrug over de Herentalse Vaart.