Het Hogeland

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Het Hogeland
Gemeente in Nederland Vlag van Nederland
Map - NL - Municipality code 1966 (2019).svg
Situering
Provincie Vlag Groningen (provincie) Groningen
COROP-gebied Overig-Groningen
Coördinaten 53° 24′ NB, 6° 40′ OL
Algemeen
Oppervlakte 907,58 km²
- land 482,75 km²
- water 424,83 km²
Inwoners
(31 januari 2022)
48.006?
(99 inw./km²)
Bestuurscentrum Uithuizen, Winsum
Naam inwoners Hogelaandsters
Belangrijke verkeersaders N361, N363, N46; spoorlijnen Sauwerd - Rodeschool & Groningen - Delfzijl
Politiek
Burgemeester (lijst) Henk Jan Bolding (CDA)
Economie
Gem. WOZ-waarde (2014) € 165.000
Overig
Netnummer(s) 050, 0595, 0596
CBS-code 1966
CBS-wijkindeling zie wijken en buurten
Website https://hethogeland.nl/
Bevolkingspiramide van de gemeente Het Hogeland
Bevolkingspiramide (2022)
Topografische kaart
Kaart van Het Hogeland
Topografische kaart van de gemeente Het Hogeland
Portaal  Portaalicoon   Nederland

Het Hogeland is een gemeente met 48.006 inwoners (31 januari 2022, bron: CBS) in het noorden van de Nederlandse provincie Groningen. Door de uitgestrektheid van het gebied zijn er gemeentelijke vestigingen in Bedum, Leens, Winsum en Uithuizen. In laatstgenoemde plaats zetelt de gemeenteraad, het gemeentebestuur zetelt in het bestuurscentrum in Winsum, een voormalig notariskantoor en gemeentehuis.

Ontstaansgeschiedenis[bewerken | brontekst bewerken]

De gemeente ontstond op 1 januari 2019 door een fusie van de gemeenten Bedum, Eemsmond, De Marne en Winsum.

De gemeentebesturen van de vier gemeenten hebben alle tegelijkertijd, op 13 oktober 2016, het fusieplan aan de gemeenteraden voorgelegd. Resultaat was dat alle gemeenteraden instemden met de fusie.[1]

De streek Middag oftewel de voormalige gemeente Ezinge, sinds 1990 behorend tot de gemeente Winsum, is niet opgegaan in de gemeente Het Hogeland, maar in de gemeente Westerkwartier.

In aanloop naar de vorming van de fusiegemeente Eemsdelta (Delfzijl, Appingedam en Loppersum) in 2021 werd in Middelstum, dat tot de gemeente Loppersum behoorde, gepleit om over te gaan naar Het Hogeland. Dit gebeurde echter niet. Het deel van Loppersum ten westen van de Eemshavenweg (voormalige gemeente Middelstum) had op 1 januari 2018 in totaal 2.580 inwoners.

Naam[bewerken | brontekst bewerken]

De naam is ontleend aan het historische district Hogeland of Hoogeland. De inwoners kregen in 2017 de gelegenheid te stemmen voor de definitieve naam door middel van een enqûete. 75% koos voor Het Hogeland. Hiermee vielen de alternatieven Het Marenland en Hunsingo af.

Plaatsen[bewerken | brontekst bewerken]

Grootste kernen[bewerken | brontekst bewerken]

Woonplaats (BAG) Inwoners 2021[2]
Bedum 8.650
Winsum 7.405
Uithuizen 5.420
Uithuizermeeden 3.425
Warffum 2.180
Leens 1.985
Baflo 1.755

Kernen[bewerken | brontekst bewerken]

Van de gemeente Het Hogeland maken de kernen Adorp, Baflo, Bedum, Broek, Den Andel, Doodstil, Eenrum, Eppenhuizen, Groot Wetsinge, Hornhuizen, Houwerzijl, Kantens, Klein Wetsinge, Kleine Huisjes, Kloosterburen, Kruisweg, 't Lage van de Weg, Lauwersoog, Leens, Mensingeweer, Molenrij, Niekerk, Noordwolde, Oldenzijl, Onderdendam, Oosteinde, Oosternieland, Oudeschip, Pieterburen, Rasquert, Roodeschool, Rottum, Saaxumhuizen, Sauwerd, Schouwerzijl, Stitswerd, Tinallinge, Uithuizen, Uithuizermeeden, Ulrum, Usquert, Vierhuizen, Warffum, Warfhuizen, Wehe-den Hoorn, Westernieland, Winsum, Zandeweer, Zoutkamp, Zuidwolde en Zuurdijk deel uit.

Buurtschappen[bewerken | brontekst bewerken]

Abbeweer, Alinghuizen, Arwerd, Bellingeweer, Breede, De Dingen, Douwen, Ellerhuizen, Ernstheem, Ewer, Groot Maarslag, Grijssloot, Hammeland, Harssens, Hefswal, Hekkum, Hiddingezijl, De Houw, Klein Garnwerd, Kaakhorn, Katershorn, Koningslaagte, Koningsoord, Klei, Krassum, Lutjewolde, Lutje Marne, Maarhuizen, Menkeweer, Nijenklooster, Noordpolderzijl, Obergum, Oldenzijl, Oldorp, Onderwierum, Oosterhörn, Oudedijk, Paapstil, Plattenburg, De Raken, Ranum, Het Reidland, Rodewolt, Roodehaan, Schapehals, Schaphalsterzijl, Schilligeham, Schouwen, Sint Annerhuisjes, Startenhuizen, 't Stort, Takkebos, Ter Laan, Tijum, Tinallinge, Valcum, Valom, De Vennen, Wadwerd, Westerdijkshorn, Westerklooster, Wierhuizen, Wierum, Wierumerschouw (gedeeltelijk), 't Wildeveld, Willemsstreek, Zevenhuizen.

Eilanden[bewerken | brontekst bewerken]

De Waddeneilanden Rottumeroog en Rottumerplaat behoren tot de gemeente Het Hogeland.

Zeehavens[bewerken | brontekst bewerken]

Tot de gemeente Het Hogeland behoren de Eemshaven, Lauwersoog en de hoogtijhaven bij Noordpolderzijl.

Gemeentebestuur[bewerken | brontekst bewerken]

Gemeenteraad[bewerken | brontekst bewerken]

Partij 2018 2022[3]
GemeenteBelangen Het Hogeland 8 8
PvdA 4 4
CDA 6 4
ChristenUnie 4 4
GroenLinks 3 3
Hogeland Lokaal Centraal - 3
Lokaal Sociaal - 2
VVD 2 1
SP 2 -
Totaal 29 29

De zetels van de bestuursmeerderheid worden dik aangegeven.

College van B&W[bewerken | brontekst bewerken]

De coalitie voor de periode 2022-2026 bestaat uit GemeenteBelangen, PvdA, GroenLinks en VVD. Zie hieronder het college van burgemeester en wethouders voor de periode 2022-2026.[4][5]

Naam Functie Partij Portefeuille
Henk Jan Bolding Burgemeester CDA
  • Openbare orde en veiligheid
  • Handhaving
  • Bestuurlijke organisatie
  • Personeel en organisatie
  • Informatie-en communicatietechnologie (ICT)
  • Communicatie
  • Facilitaire zaken
  • Aardbevingen en veiligheid
  • NPG, lokaal programmaplan
  • Gasdossier (samen met wethouder De Visser)
  • Coördinatie asielzaken
Eltjo Dijkhuis Wethouder GemeenteBelangen
  • Financiën
  • Ruimtelijke ordening en omgevingswet
  • Duurzame economie en ondernemerschap
  • Kunst, cultuur en erfgoed
  • Grondzaken
  • Opgave: Gebied Hogeland-Oost
  • Project: Centrumplannen
Karen Hansems Wethouder GemeenteBelangen
  • Jeugd en jongeren
  • Onderwijs
  • Sport en bewegen
  • Volksgezondheid
  • Maatschappelijke ondersteuning
  • Project: De Tirrel Winsum
Mariette de Visser Wethouder PvdA
  • Inkomen, schuldhulp en armoede
  • Arbeidsmarkt en een leven lang leren
  • Wonen en leefbaarheid
  • Versterking en dorpsvernieuwing
  • Gasdossier (samen met burgemeester Bolding)
  • Opgave: Transformatie sociaal domein
Arjen Nolles Wethouder GroenLinks
  • Ontwikkeling landbouw, visserij en natuur
  • Milieu en kringloopeconomie
  • Grondstoffenbeleid (afval)
  • Vergunningverlening en toezicht
  • Recreatie en toerisme
  • Coördinerend wethouder energietransitie
  • Opgave: Gebied Reitdiep-zone en Lauwersmeer
  • Project: Werelderfgoedcentrum Waddenzee (WEC)
Stefan van Keijzerswaard Wethouder VVD
  • Mobiliteit
  • Publiek Vervoer
  • Integraal beheer openbare ruimte (IBOR) waaronder:
    • Groenonderhoud
    • Wegbeheer
    • Openbare verlichting
    • Water en riolering
    • Gebouwen (ook sportgebouwen)
  • Opgave: Gebied Waddenkust
  • Project: Bereikbaarheid Winsum (Romp akkoord)
  • Project: Sportaccommodatie Bedum
Paul van Vilsteren Gemeentesecretaris

Monumenten[bewerken | brontekst bewerken]

In de gemeente zijn er een aantal rijksmonumenten, gemeentelijke monumenten en oorlogsmonumenten, zie:

Bevolking in de loop der jaren[bewerken | brontekst bewerken]

De gemeente Het Hogeland bestaat uit de gebieden van de voormalige gemeenten: Ulrum, Leens, Kloosterburen, Eenrum, Baflo, Warffum, Usquert, Hefshuizen (Uithuizen en Uithuizermeeden), Kantens, Winsum, Bedum en Adorp. In 1990 gaan deze gemeenten samen tot 4 gemeenten: De Marne, Eemsmond, Winsum terwijl Bedum zelfstandig blijft. Per 1 januari 2019 is het huidige grondgebied gevormd. Alle bevolkingsaantallen zijn hier op gebaseerd en dus exclusief de voormalige gemeente Ezinge die niet behoort tot de huidige gemeente Het Hogeland maar wel behoorde tot de gemeente Winsum tussen 1990 en 2019.

  • 1960 - 46.816 inwoners
  • 1970 - 45.056 inwoners
  • 1980 - 50.831 inwoners
  • 1989 - 51.324 inwoners
  • 2000 - 50.385 inwoners
  • 2010 - 49.747 inwoners
  • 2019 - 47.888 inwoners
  • 2020 - 47.834 inwoners
  • 2022 - 48.006 inwoners

(Bron: CBS Statline)

Op basis van het bovenstaande is te concluderen dat het gebied rond 1990 haar maximum aantal inwoners bereikte.

Aangrenzende gemeenten[bewerken | brontekst bewerken]

   Aangrenzende gemeenten   
 Schiermonnikoog              Eemsdelta 
      Brosen windrose nl.svg      
 Noardeast-Fryslân   Eemsdelta 
           
 Westerkwartier       Groningen        

Dialect[bewerken | brontekst bewerken]

In de gemeente Het Hogeland wordt een variant van het Gronings gesproken, het Hogelandsters.

Externe link[bewerken | brontekst bewerken]

Zie de categorie Het Hogeland van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.