Hingene

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Ga naar: navigatie, zoeken
Hingene
Deelgemeente in België Vlag van België
Wapen van Hingene
Hingene
Hingene
Situering
Gewest Flag of Flanders.svg Vlaanderen
Provincie Flag of Antwerp.svg Antwerpen
Gemeente Bornemvlag.gif Bornem
Coördinaten 51° 06' NB, 04° 16' OL
Algemeen
Oppervlakte 1493 hectare 91 are km²
Inwoners 4509 (1/1/1994)
Overig
Postcode 2880
Detailkaart
Hingene
Hingene
Portaal  Portaalicoon   België

Hingene is een dorp en een zelfstandige gemeente tot de fusie van 1977 in de Belgische provincie Antwerpen en een deelgemeente van Bornem. De gehuchten Wintam en Eikevliet vallen onder de deelgemeente Hingene.

Geschiedenis[bewerken]

Kasteel d'Ursel in Hingene

Op het Steenland te Hingene vond men in 1846 een muntschat die onder keizer Tiberius begraven werd. Dit wijst op een Romeinse of geromaniseerde bevolking in Klein-Brabant.

De geschiedenis van Hingene is op vele plaatsen en tijdstippen deze van het land van Bornem. Hingene heeft zich echter steeds verzet tegen de oppermacht van de oude kastelenij van Bornem en groeide stilaan uit tot een eigen heerlijkheid in 1560. Deze zelfstandigheid ging tenslotte verloren bij de fusie der gemeenten in 1977 waardoor Hingene, met de gehuchten Wintam en Eikevliet, werd ingedeeld bij Groot-Bornem. De meeste échte Hingenaren betreuren het jaar van de fusie nog steeds. Sommigen hunkeren weer naar zelfstandigheid en onafhankelijkheid.

Oorspronkelijk behoorde Hingene toe aan de kasteelheren van Gent, die ook heren van Bornem waren en als zodanig van het Bisdom Luik afhingen. Gedurende korte tijd hoorde Hingene toe aan de heerlijksheid Rumst, waarvan het in 1449 gescheiden werd. Op hun beurt kwamen dan de huizen van Vlaanderen en Luxemburg in het bezit van de gemeente, tot in 1560 de heerlijkheid werd verkocht aan Hendrik graaf van Nassau. Diens erfgenaam, gekend als Willem de Zwijger, prins van Oranje, maakte al te goede sier in Brussel en was verplicht een aantal van zijn bezittingen te verkopen, waaronder Hingene. Zo kwam de gemeente, voor 41.000 gulden, in het bezit van Mechior Schetz, een bankier en koopman uit Antwerpen. Het leengoed zou nadien nooit meer verkocht worden en zou nu, van generatie op generatie, overgaan door overerving.

Het leengoed van de graven en hertogen van D'Ursel strekte zich in onze streek uit over 144 zowel volle- als achterlenen. Naast de heerlijkheden van Hingene, Nattenhaasdonk, Eikevliet en Wintam bezaten zij leengoederen te Opdorp, het Tolhuis van Schelle, Hoboken, e.a. De baljuw van Opdorp werd te Hingene aangesteld.

Rivaliteit met Bornem[bewerken]

De rivaliteit tussen de inwoners van Hingene en die van de naburige dorpen was zeer hevig. De geschillen van de plaatselijke overheden van Hingene en Bornem ontaarden bij herhaling in de loop van de geschiedenis. Rechterlijke geschillen onder elkaar werden hevig gevoerd. Het wantrouwen en de verdeeldheid tussen beide partijen waren zeer groot.

Windmolen van Bornem stilgelegd[bewerken]

Op 15 augustus 1601 ging Adriaan van Baetselaere, baljuw van Hingene, naar Bornem. Daar beval hij om de windmolen, op bevel van de heer van Hingene, stil te leggen. Daarna ging hij naar de molen zelf om de molenaar te bevelen het malen te stoppen. De heer van Hingene bezat het recht van de wind en het stromende water. Dit wou zeggen dat elke windmolen die gebouwd werd de toestemming tot malen van de heer van Hingene moest krijgen.

Groot proces "de Unie"[bewerken]

Bornem claimde dat zij één van de zeventien landelijke besturen was van de provincie Vlaanderen en bestond uit Bornem (als hoofdplaats) Hingene en Mariekerke. Bornem had van de raad van Mechelen het recht gekregen om gewone en buitengewone belastingen te vorderen. De lasten die Hingene moest betalen waren buiten proportie omdat het hoger werd geklasseerd dan Bornem en Mariekerke. Hingene weigerde deze belastingen te betalen. Hingene beweerde dat hun heerlijkheid afgescheiden was van Bornem en dat zij dus niets met Bornem gemeen hadden.

Eerste Wereldoorlog[bewerken]

Gesneuveld voor het Vaderland[bewerken]

Hingene had 9 gesneuvelden te betreuren:

  • Frans Victor De Wit (° Hingene op 5 januari 1894 - overleden op 18 oktober 1918 in Oostrozebeke)
  • Petrus Coomans (° Arneuil (FR) op 21 januari 1882 - overleden op 30 mei 1916 in Poeningen-Molenhoek)
  • Ludovicus Segers (° Hingene op 13 juli 1893 - overleden op 17 december 1918 in Langenmoor)
  • Petrus Edmond Vleminckx (° Hingene op 27 Juni 1887 - overleden op 12 september 1914 in Haacht)
  • Wolfgang d'Ursel (° Hingene op 7 augustus 1882 - overleden op 18 augustus 1914 in Budingen)
  • Joannes Franciscus Van Haelen (° Londerzeel op 2 maart 1888 - overleden op 11 september 1914 in Wijgmaal-Rotselaar)
  • Lodewijk De Baerdemaecker (° Buggenhout op 7 november 1893 - overleden op 16 augustus 1919 in Hingene)
  • Alexander Scheppers ( ° Roux op 21 februari 1899 - overleden op 8 oktober 1918 in Beveren-IJzer)
  • Louis Verelst (° Hingene op 21 december 1896 - overleden op 5 januari 1917 in Hoogstade)

Wintam had 11 gesneuvelden te betreuren:

  • Edouard Louis De Block (° Hingene op 3 apil 1895 - overleden op 5 november 1918 in Steenbrugge)
  • Willem De Block (° Ruisbroek op 30 januari 1891 - overleden op 10 september 1914 in Holsbeek)
  • Jean François Rottiers (° Hingene op 3 december 1883 - overleden ergens in augustus 1914 in de omgeving van Namen)
  • Egidius Willem De Jonghe (° Ruisbroek op 25 januari 1888 - overleden op 20 april 1917 in Westvleteren)
  • Frans Joseph De Laet (° Puurs op 29 juli 1889 - overleden op 9 februari 1915 in Nieuwpoort)
  • Victor Kegels (° Wintam op 24 september 1887 - overleden op 6 april 1919 in Wintam)
  • Henri Muyshondt (° Merksem op 24 december 1895 - overleden op 28 september 1918 in Langemark St. Juliaan)
  • Joannes Rousseau (° Wintam op 7 april 1881 - overleden op 15 augustus 1918 in Antwerpen)
  • Petrus Jozef Spiessens (° Hingene op 8 november 1887 - overleden op 24 augustus 1914 in Haacht)
  • Franciscus Van Bruysel (° Hingene op 8 december 1894 - overleden op 17 juni 1915 in Hoogstade)
  • Jozef Van Herbruggen (° Hingene op 24 juni 1886 - overleden op 2 oktober 1914 in Duffel)

Eikevliet had 3 gesneuvelden te betreuren:

  • Constant Marnef (° Eikevliet op 11 juni 1894 - overleden op 14 oktober 1918 in Rumbeke-bij-Roeselare)
  • Karel Lodewijk Suykens (° Puurs op 24 juni 1892 - overleden op 9 mei 1918 in Beveren-aan-de-IJzer)
  • Richard Caluwaerts (° Eikevliet op 2 november 1897 - overleden op 29 september 1918 in Houthulst)

Tweede Wereldoorlog[bewerken]

Slachtoffers[bewerken]

Hingene had 4 slachtoffers te betreuren:

  • Auguste Andries - Geboren te Hingene op 6 december 1885 en gefusilleerd te Mechelen op 21 juni 1942
  • Frans Andries - Geboren te Hingene op 10 november 1921. Was lid van de verzetsbeweging "De zwarte hand". Aangehouden op 27 oktober 1941. Overleden aan Tyfus te Dachau op 11 februari 1945.
  • Jean Paul Daelemans - Geboren te Hingene op 22 februari 1914. Lid van verzetsbeweging "De zwarte hand". Aangehouden op 27 oktober 1941 en overleden op 15 april 1945 tijdens een transport van Buchenwald naar Theresienstadt
  • Albert De Laet - Geboren te Wintam op 30 oktober 1912. Aangehouden op 10 april 1942. Overleden te Sachsenhausen-Oranienburg op 25 februari 1945.

Geografie[bewerken]

Hydrografie[bewerken]

Het dorp ligt nabij de Schelde; ten oosten liggen de Rupel en het Zeekanaal Brussel-Schelde.

Kernen[bewerken]

Op het grondgebied van Hingene liggen ten oosten van Hingene zelf nog de gehuchten Wintam en Eikevliet. In het noordoosten lag vroeger het gehucht Nattenhaasdonk, dat in 1825 na overstromingen definitief verdween.

Bezienswaardigheden[bewerken]

De belangrijkste bezienswaardigheden zijn het pittoreske kerkje en het kasteel d'Ursel, sinds kort een nieuwe culturele instelling van de provincie Antwerpen. Dicht bij de Schelde staat ook de Notelaer, het jachtpaviljoen van de familie d'Ursel. Hingene staat in de lijst van de 50 mooiste dorpen van Vlaanderen.

Demografie[bewerken]

Evolutie van het inwoneraantal[bewerken]

19e eeuw[bewerken]

Jaar 1806 1816 1830 1846 1856 1866 1876 1880 1890
Inwoneraantal 3318 3333 3546 3494 3869 3856 3903 3845 3739
Opmerking:resultaten volkstellingen op 31/12

20e eeuw tot aan herinrichting gemeenten[bewerken]

Jaar 1900 1910 1920 1930 1947 1961 1970 1976
Inwoneraantal 3909 4743 4838 4768 4627 4365 4066 3823
Opmerking:resultaten volkstellingen op 31/12 tot en met 1970 + 31/12/1976

Politiek[bewerken]

Hingene had een eigen gemeentebestuur en burgemeester tot de fusie van eind 1976. Burgemeesters waren:

Kerkelijk Hingene[bewerken]

In de 10de eeuw zouden de bewoners van Nattenhaasdonk, waarvan de kerk door wassende water van de Schelde was overstroomd, een kapel gebouwd hebben in Hingene. Twee eeuwen later bezat Hingene een kerk, die ten titel van hulpkerk afhing van die van Bornem en werd bediend door de paters van het klooster der Kanunniken van de Sint-Augustinusorde. De patroonheilige van Hingene is Sint-Stefaan.

Pastoors in Hingene vanaf 1893

  • 1893-1925 Pastoor Verhaegen
  • 1925-1942 Pastoor Victor Jansens
  • 1942-1964 Pastoor Lod. Loos
  • 1964-1977 Pastoor Jan Van Kerckhoven
  • 1977-2004 Pastoor Henk Hamerlinck
  • 2004- ? Pastoor Patrick Maervoet

Kerkelijk Wintam[bewerken]

De kerk werd door herstructurering van de bisdommen in 1801 afgeschaft in Nattenhaasdonk. De onderpastoor bleef nog wel aanwezig op algemeen verzoek van de bevolking. De dorpsgemeenschap van Wintam poogde herhaaldelijk een kerk in Wintam zelf te bekomen, maar dat werd telkens door de gemeenteafgevaardigden afgeketst. Na de dijkbreuk van 1825, waardoor Nattenhaasdonk weer eens onder water liep, gaf het gemeentebestuur eindelijk gunstig advies aan de inwoners van Wintam. De eerste steen voor de Sinte Margaretakerk werd gelegd op 29 mei 1828 door bouwheer Augustinus Verbraeck uit Dendermonde. De bouw van de kerk in Wintam had direct gevolgende voor Nattenhaasdonk. Het verzonken dorp van Nattenhaasdonk had zijn doodsteek gekregen en er kwam een volksverhuizing naar het hoger gelegen Wintam.

Pastoors in Wintam vanaf 1881

  • 1881-1899 Pastoor J. Bosch
  • 1899-1923 Pastoor P. Claes
  • 1923-1938 Pastoor J. Henderickx
  • 1938-1949 Pastoor K. Flies
  • 1949-1974 Pastoor Jozef Meeûs
  • 1974-2004 Pastoor Tony Van Ranst
  • 2004- ? Parochiale werker Hendrik Seps

Kerkelijke Eikevliet[bewerken]

De kerk van Eikevliet bestaat als sinds de 15e eeuw. Van die oude kerk bestaat enkel nog de toren. In 1836 bouwde men de twee zijbeuken, waaronder de doopkapel. De patroonheilige is Sint Lambertus.

Pastoors in Eikevliet vanaf 1887

  • 1887-1913 Pastoor J.F. Crabbé
  • 1913-1929 Pastoor J.L. Bloquaux
  • 1929-1953 Pastoor L. Ceuppens
  • 1953-1967 Pastoor Jozef Smet
  • 1967-1997 Pastoor J. Vermeulen
  • 1997-2004 Pastoor Tony Van Ranst (ondertussen nog pastoor van Wintam)
  • 2004-? Parochiaal werker

Geboren in Hingene[bewerken]

Begraven in Hingene[bewerken]

  • Jan Wauters (10 februari 1939 - 4 juni 2010), sportverslaggever

Verenigingen[bewerken]

  • Toneelkring "De Morgenster" (1962 - ) http://toneelkring-demorgenster.be/
  • Toneelkring "Bloeiende Rozen Concordia" (1876 als zangmaatschappij en in 1886 als toneelvereniging)
  • Toneelkring "Eikse Toneel" (1853 - opgegaan in Taal en Kunst in 1882)
  • Toneelkring "Taal en Kunst" (1882 - )
  • Harmonie "De Vlaamsche Jongens" (1895 tot 2006)
  • Harmonie "De Vrede" (1897 - reeds opgedoekt)
  • Zangmaatschappij Sint Cecilia Hingene (1845 tot 1964)
  • Zangmaatschappij en kerkkoor Hisiste (1990)
  • Zangmaatschappij en kerkkoor St.Gregorius Wintam (?)
  • Turnkring "Sterk en Vroom" (1920 - )
  • Chirojongens Sint-Stefanus Hingene (1942 - )
  • Chiromeisjes Hingene (?)
  • Oudleiderskring "De vergaderingskes" (1995 - )
  • K.V.K. Hingene (1935 - )
  • K.F.C. Volharding Wintam-Eikevliet (1939 - )
  • ZVC Hingene (2004 - )
  • Havesdonckhoeve vzw (1979)
  • KWB Hingene (?)
  • KAV Hingene (1925 - )
  • KVLV Hingene-Wintam-Eikevliet (?)
  • Kon. St.-Donatusgilde Eikevliet (?)
  • Dartsclub "De Zwaan" (1987 - )
  • Visclub "Groenendijkvissers" (?)
  • Visclub "De Platte Pen" (?)
  • Ruiterclub "LRV De Hunters-Hingene" (1974 - )
  • Kon. Wielerclub Willen Is Kunnen (1928 - )
  • De Scheldelandcrossers (? - 2008)
  • Orde van Hingene (2012 - ) http://www.eenhartvoorhingene.be