Ingenuity (helikopter)

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Artist impression Perseverance en Ingenuity
Selfie Perseverance en Ingenuity
Ingenuity los van Perseverance

Ingenuity is een onbemande robothelikopter die op Mars is geland op 18 februari 2021, samen met de Perseverance-rover als onderdeel van de NASA Mars 2020-missie.[1]

Doelstelling[bewerken | brontekst bewerken]

Ingenuity wordt ingezet om te testen of helikopters gebruikt kunnen worden om Mars te verkennen en om te helpen bij het plannen van de navigatie voor toekomstige Mars-rovers. Het enige instrument op de helikopter is een camera. Deze werd vooraf vooral als bonus "voor mooie plaatjes" gezien en niet zozeer als een wetenschappelijk instrument.[2][3] NASA wilde aanvankelijk maar vijf testvluchten maken en Ingenuity dan loslaten om zich volledig op de missie van Persevearance te gaan richten. Maar na vier succesvolle vluchte besloot men dat Ingenuity een missionair onderdeel van de Persevearance-rovermissie werd.

De moeilijkheidsgraad van een helikopter op Mars is dat de atmosfeer op Mars zeer dun is: vergelijkbaar met de aardse atmosfeer op 30 kilometer hoogte. De rotoren draaien daarom met een snelheid van 2500 omwentelingen per minuut;vijf maal zo snel als een normale aardse helikopter. Tests op aarde moesten in een vacuumkamer plaatsvinden waar de luchtdruk van Mars werd gesimuleerd. Op Mars is de lagere zwaartekracht, een derde van de aardse, voor de helikopter een voordeel.

Met de bouw van Ingenuity was ongeveer 80 miljoen dollar gemoeid.[4][5] Voor de bouw werden onderdelen gebruikt die in de handel algemeen verkrijgbaar waren in plaats van maatwerkonderdelen. De helicopter maakt gebruik van een Linux besturingssysteem.[6]

Missieverloop[bewerken | brontekst bewerken]

Een dag na de succesvolle landing verzond Ingenuity zijn eerste signaal. De helikopter zat toen nog aan de onderkant van Perseverance bevestigd. In aanloop naar de ontkoppeling werden op 29 en 30 maart de landingspoten uitgeklapt. Op 5 april werd Ingenuity succesvol losgekoppeld van Perseverance en vanaf een hoogte van ongeveer 10 cm op de planeet geplaatst.[7] Op 11 april werd de eerste vlucht van Ingenuity uitgesteld. Door een probleem met de software aan boord van de helikopter werd het systeem automatisch stilgezet bij het overschakelen van 'pre-flight'-modus naar 'flight'-modus.[8]

Eerste vlucht[bewerken | brontekst bewerken]

Op 19 april 2021 om 07:34 UTC ondernam JPL de eerste poging tot een vlucht en steeg de drone op. De vlucht duurde 38 seconden waarbij 30 seconden werd stilgehangen op ongeveer drie meter hoogte.[9] Tussen 10:43 en 10:46 UTC kwam het eerste datapakket bij Mission Control binnen. Om 10:48 kon worden begonnen met het uitpakken van deze data. Om 12:53 werd duidelijk dat de korte vluchtmanoevre volledig en met succes was uitgevoerd. Kort daarop kwamen ook foto’s en beelden van perseverance binnen die de succesvolle vlucht bevestigden.[10] De plaats waar de vlucht plaatsvond kreeg van NASA de naam Wright Brother Field.[11]

Tweede vlucht[bewerken | brontekst bewerken]

Op 22 april werd een tweede testvlucht gehouden met als doel een vluchtduur van 50 seconden waarbij een hoogte van ongeveer vijf meter wordt bereikt vijf graden wordt gekanteld en twee meter zijwaarts wordt gevlogen. De vlucht was een succes.[12]

Derde vlucht[bewerken | brontekst bewerken]

Tijdens de derde vlucht op 25 april vloog de helikopter met een snelheid van 2 meter per seconde over een afstand van 100 meter en keerde terug op zijn beginpositie. Tijdens deze vlucht werd tevens het navigatiesysteem getest.[13],[14]

Vierde vlucht[bewerken | brontekst bewerken]

Op 29 april 2021 lukte het niet om Ingenuity te laten opstijgen door een fout in de software die hem niet in vluchtmodus schakelde. De volgende dag werd de vierde vlucht alsnog gemaakt. De vlucht duurde 117 seconden en Ingenuity vloog 133 meter voorwaarts en terug. Na deze vierde en laatste testvlucht was NASA dusdanig tevreden over de helikopter dat ze besloten Ingenuity als onderdeel van de Persevearance-rovermissie in te zetten als verkenner zodat rijroutes gemakkelijker uit te stippelen zijn en studieobjecten kunnen worden gevonden waar Persevearance vervolgens naartoe kan rijden.[15]

Schema met de componenten van Ingenuity

Trivia[bewerken | brontekst bewerken]

  • Op Ingenuity is een klein stukje stof aangebracht van een van de vleugels van Flyer 1, het vliegtuig waarmee de Gebroeders Wright de eerste vliegtuigvlucht ooit maakten.[16]
  • Een van de ontwerpers van Ingenuity was de Palestijnse ingenieur Loay Elbasyouni, die opgroeide in Beit Hanoun in de Gazastrook.[17]

´

Zie de categorie Ingenuity helicopter van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.