Naar inhoud springen

Jopie Huisman

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Jotje (Jopie) Huisman
Huisman in 1986
Huisman in 1986
Algemene informatie
Geboren 18 oktober 1922
Workum
Overleden 29 september 2000
Groningen
Nationaliteit Nederlandse
Beroep kunstschilder en tekenaar
Op andere Wikimedia-projecten

Jotje (Jopie) Huisman (Workum, 18 oktober 1922 – Groningen, 29 september 2000) was een autodidacte Nederlandse kunstschilder en tekenaar.[1]

Leven

[bewerken | brontekst bewerken]

Huisman werd geboren als jongste van een gezin met zeven kinderen. Jopie kwam zelf uit een arm, maar warm gezin en heeft veel liefde van zijn eigen ouders ervaren. Dat werd niet uitgesproken, maar "dat voelde je gewoon". Zo heeft Jopie van zijn moeder geleerd: 'Alles wat niet de liefde als basis heeft, is niet echt.' [2]

Vanaf zijn jeugd tekende Huisman wat hij om zich heen zag en wat hem raakte. Op de ambachtsschool in Sneek haalde hij het diploma voor huisschilder en in 1939 wordt hij plateelschilder bij pottenbakkerij Aurora in Workum. In 1942 wordt hij bij een razzia opgepakt en tewerkgesteld in een werkkamp bij Kassel, maar in 1943 ontsnapt hij en duikt tot het einde van Tweede Wereldoorlog onder in Workum. Tot 1949 leidt hij een wat ongeregeld bestaan. Dan moet hij wegens tbc een half jaar in bed blijven. Op 1 november 1950 trouwt hij met Eelkje de Boer. Uit dat huwelijk worden van 1951 tot 1964 vier kinderen geboren. Jopie vond dat vooral de vrouw zich met het gezin bezig moest houden. Zo had hij niks met de verjaardagen van zijn kinderen[3] - triviaal in zijn beleving - maar toonde hij zijn liefde op andere manieren, zoals onder andere door middel van de vele gedetailleerde schetsen die hij van hen maakte en hen hiermee wilde vereeuwigen.

Het aardewerkatelier dat Huisman in 1951 begint, gaat in 1953 failliet. Op aanraden van zijn broer Lieuwe begint hij met een handkar en een transportfiets een handel in lompen en metalen. In 1959 wordt hij vertegenwoordiger in de metaalhandel van zijn broer maar in 1963 hervat hij zijn vorige nering, nu in Herbaijum. In dat jaar exposeert hij ook zijn eerste schilderijen, bij Galerie De Blauwe Hand in Harlingen.[4]

Eelkje had verschillende buitenechtelijke affaires. In 1973 scheidt Eelkje van Jopie nadat Jopie haar en haar minnaar Yde Schakel had bedreigd en zij zich genoodzaakt voelden te vluchten naar Curaçao.[3] Hij voelde zich verlaten en stortte zich daarom op zijn schilderwerk.

Over het schilderij Broek van een koemelker uit de periode rond de scheiding van zijn vrouw zegt Jopie Huisman:

In 1973 raakte ik plotseling in grote privé-problemen. Ik was helemaal op mezelf teruggeworpen. Toen vond ik tussen de rommel een oude broek. Een afgetobde, tachtig keer verstelde, smerige melkersbroek. Ik zag mezelf daarin: een heel grote verlatenheid. Ik heb hem meegenomen en geschilderd. Ook omdat andere mensen herkenden wat ik geschilderd had, is het mijn redding geweest. Eigenlijk is het een zelfportret.[5]

Omstreeks 1974 wordt een hartkwaal vastgesteld.

In 1976 hertrouwt Huisman met Ietje Magré. Hun relatie was vooral platonisch: [3] in Letje zag Jopie iemand die zich over hem ontfermde tijdens de moeilijke periode in zijn leven die hij op dat moment doormaakte. Het schilderij 'Vriendschap' symboliseert hun relatie. [6] Zij was een stuk ouder dan hem en volgens sommigen erg zuinig. Jopie Huisman zag dit echter niet als zuinigheid. Hij had namelijk in Letje een geestverwant gevonden in de manier waarop je kan kijken naar rijkdom. Zo legde hij uit in een interview: "Sommige mensen zichzelf kwijtgeraakt rotzooi, ze verschuilen zichzelf in de rotzooi. Dat is hun visitekaartje, maar dat is niet hun echte visitekaartje. Dat is toneel. Mijn rijkdom is dat ik totaal geen behoefte heb aan materiële rijkdom. Geestelijk is het. Daar draait het allemaal om. Als ik mijn schilderijen verkocht had [red. was hij waarschijnlijk erg vermogend] had ik mij schuldig gevoeld.[7]

In 1980 werden hij en Ietje 's nachts in hun huis in Workum overvallen en ernstig mishandeld. De dieven vernielden enkele kunstwerken en gingen er met 1500 gulden vandoor.[8] Het misdrijf werd nooit opgelost. Twee jaar later werden een drietal van zijn uitgeleende werken gestolen bij een tentoonstelling. Ook deze diefstal is nooit opgehelderd. Hij reageerde hierop door al zijn uitgeleende werken terug te halen en te beloven ze nooit meer uit te zullen lenen.

Nadat in 1984 drie van zijn schilderijen worden gestolen uit een expositie in Nuenen wil hij zijn werk niet meer laten rondreizen. Dat het werk daardoor nauwelijks nog te zien is, vormt later de aanleiding tot de oprichting van het Jopie Huisman Museum.

In 1984 werd een museum voor hem geopend in Workum (zie verder). Vanwege de enorme bezoekersaantallen bleek dit museum al snel te klein en werd gekeken naar een nieuw onderkomen aan overzijde van de straat.

In 1989 begon Jopie een affaire met de veel jongere Janneke Hengst. Ietje kwam erachter en het museumbestuur weigerde verder te gaan met de nieuwbouw als Jopie zich van haar liet scheiden. Ietje begon vervolgens zelf een relatie met architect Tjipke Zijlstra. Jopie was woest, stalkte haar en bedreigde haar met de dood met de redenering dat hij voor een dergelijke crime passionel toch geen hoge straf zou krijgen. Zijstra wist hem echter zover te krijgen een soort driehoeksverhouding aan te gaan.[3]

In 2000 stierf hij, gevolgd door Ietje een jaar later.

Museum

[bewerken | brontekst bewerken]
Museum in Workum

Op 23 juli 1985 wordt de Stichting Jopie Huisman Museum opgericht en een jaar later, op 18 maart, de Vriendenkring Jopie Huisman Museum. Op 11 april 1986 opent het eerste Jopie Huisman Museum, in het Sleeswijckhuys aan het Noard in Workum. Dat blijkt al gauw te klein voor de toeloop en op 29 februari 1992 wordt ertegenover het nieuw gebouwde museum geopend. Jopie noemde dit gebouw zelf zijn 'kathedraal'.

In 2022 werd het gebouw gerenoveerd.

Werk

[bewerken | brontekst bewerken]

Huisman bewaarde schoenen, gewichten, vodden, poppen, kortom alles wat hem op één of andere manier aansprak. Hij schilderde dat minutieus na, soms bijna als een fijnschilder. Toen zijn handel in dergelijke spullen goed begon te lopen, was er geen financiële noodzaak meer tot verkoop, maar voor 1974 verkocht hij zijn werk wel, of ruilde het voor een pak paling. Van dit werk is een deel in de handel gekomen.[9] Later verkocht hij geen schilderijen meer, maar gaf ze weg aan vrienden en aan mensen die het volgens hem verdienden. Sinds 1986 zijn de schilderijen te zien in het Jopie Huisman Museum. Vanaf de jaren negentig werd, mede door Huismans hartproblemen, het minutieuze werken te inspannend en ging hij over op ingekleurde pentekeningen en aquarel. Huisman schilderde zijn laatste doek in maart 2000. Deze kleine aquarel werd in 2010 gevonden in zijn geboortehuis aan de Trekweg.[10][11]

Huisman stond ook bekend om smakelijke en soms aangedikte anekdotes, waarvan hij er enkele opschreef. Die zijn in 2011 gebundeld in het boekje Jopie de Verteller.[12]

[bewerken | brontekst bewerken]
Overgenomen van "https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Jopie_Huisman&oldid=71287662"