Karel Albert Rudolf Bosscha

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
(Doorverwezen vanaf K.A.R. Bosscha)
Ga naar: navigatie, zoeken
Karel Albert Rudolf Bosscha

Karel Albert Rudolf Bosscha, roepnaam Ru Bosscha, (Den Haag, 15 mei 1865 - Malabar, Java, 26 november 1928) was een Nederlandse hoofdadministrateur en theeplantage-eigenaar in het voormalige Nederlands-Indië.[1] Als filantroop heeft hij veel betekend voor de ontwikkeling van dat land.

Levensloop[bewerken]

Bosscha was de zoon van Johannes Bosscha jr. en Paulina Emilia Kerkhoven, die in 1887 naar Nederlands-Indië vertrok. Hij werkte sinds 1895 als administrateur op de dan onlangs aangelegde theeplantage Malabar

Hij vervulde vele maatschappelijke functies, maar stichtte ook in 1895 de Preanger Telefoonmaatschappij te Bandoeng die in 1908 door de overheid werd overgenomen.

Bosscha werkte mee aan de totstandkoming van de eerste Technische Universiteit in dat land, een ziekenhuis, de Jaarbeurs en een elektriciteitsmaatschappij. De door hem en Kerkhoven gestichte Bosscha Sterrenwacht was toen (1928) de grootste van het zuidelijk halfrond.

Naast zijn eredoctoraat aan de Technische Hogeschool Bandoeng, werd hij ridder in de orde van de Nederlandse Leeuw en commandeur in de orde van Oranje-Nassau.

Werk[bewerken]

Theeplantage Malabar[bewerken]

Bosscha werkte als administrateur op de dan onlangs aangelegde theeplantage Malabar van R.E. Kerkhoven, die hij tot grote bloei wist te brengen (het werd de grootste en meest rendabele van heel Nederlands-Indië) met een hoge kwaliteit.

Hij bouwde de „Malabar" Verflensmachine voor een betere bewerking van theebladeren. Hij bouwde voorts scholen en huizen voor zijn werknemers, hetgeen in die tijd ongebruikelijk was. Ofschoon hij nimmer gehuwd is geweest, heeft hij bij de vrouwen op de plantage voor talrijk nageslacht gezorgd, waarvan een groot deel bij de onafhankelijkheid naar Nederland is gekomen.

De schrijver Louis Couperus schreef over hem: "Hij was een dynamische persoonlijkheid, opstandig, maar met een hart zo zacht als jonge theebladeren."

Metrisch stelsel in Indonesië[bewerken]

Bosscha is verantwoordelijk voor de invoering in Indonesië van het metrieke stelsel, waarbij in vervolg met hectaren (in plaats van Rijnlandsche roeden) werd gewerkt én met kilometers (in plaats van palen).

Trivia[bewerken]

Graf van K.A.R.Bosscha in 1995.

Bosscha was op 20 december 1920 tot ereburger van Bandung benoemd en is dit nog steeds. Hij ligt begraven in een praalgraf op zijn plantage Malabar, dat door de staatsonderneming die dit nu bezit onderhouden wordt. Hij liet bij zijn overlijden het grote bedrag van 50.000 gulden na aan de gemeente Bandoeng, om te besteden aan liefdadigheid.

Na de onafhankelijkheid van Indonesië heeft de gemeente Bandung een straat naar hem genoemd (Jalan Bosscha) en heeft de gemeente Lembang besloten de door hem gestichte sterrenwacht Bosscha te blijven noemen. Er staat tevens bij de sterrenwacht een monument met zijn naam (K.A.R. Bosscha) en het jaartal 1923.

Op 28 september 2007 werd de planetoïde (11431) Karelbosscha naar hem vernoemd. De planetoïde heeft een doorsnede van circa 5 km en draait tussen de planeten Mars en Jupiter, op een gemiddelde afstand van 471 miljoen km om de zon. Planetoïde (11431) Karelbosscha doet 5,58 jaar over een volledige omloop.

Externe links[bewerken]