Klier

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Zie artikel Voor de gelijknamige cartoonist, zie Klier (cartoonist)
Zoek dit woord op in WikiWoordenboek
Melkklier in de borst

Een klier is een orgaan dat het produceren of transporteren van bepaalde stoffen als functie heeft. Klieren komen voor bij veel organismen, zoals bij dieren en bij planten.

Planten[bewerken]

Ronde zonnedauw met klieren op het blad.
1rightarrow blue.svg Zie ook Klierharen.

Planten hebben klieren vaak in de vorm van haarvormige uitgroeisels van de epidermis.

Een klierhaar kan bestaan uit een enkele cel maar kan ook meerdere cellagen hebben en verschillende vormen hebben, zoals bij borstelharen, sterharen, knieharen, kandelaarharen en schubharen.

Dieren[bewerken]

Klieren bij dieren worden onderscheiden in:

  • Endocriene klierenzijn de klieren met interne secretie. Endocriene klieren geven hun product direct af aan het bloed of andere organen binnen in het lichaam.
  • Exocriene klieren zijn de klieren met externe secretie. Exocriene klieren geven hun product af door middel van een buisje naar buiten of aan een holte in het lichaam.

Een combinatie hiervan komt ook voor, de endo-exocriene klieren.

Interne secretie, endocriene klieren[bewerken]

Endocriene klieren zijn:

  • de hypofyse, een kleine maar belangrijke en gecompliceerde klier gelegen in de hersenen. Deze klier produceert een scala aan hormonen die veel veranderingen in het lichaam regelt. Zelfs de menselijke stemming hangt deels af van de stoffen die deze klier produceert, of juist niet.
  • de schildklier.
  • de bijnieren.

Externe secretie, exocriene klieren[bewerken]

Er zijn drie soorten exocriene klieren:

Endo-exocriene klieren[bewerken]

Endo-exocriene klieren zijn:

Overdrachtelijk[bewerken]

  • De uitroep "klier!" is een metafoor om iemand uit te schelden, vergelijkbaar met het scheldwoord "etter(bak)". Van oorsprong is "klier" een niet onheuse connotatie van iemand die (te) voelbaar aanwezig is, net zoals overdadige zweetklieren stank in kleding veroorzaken.