Leefdaal

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Leefdaal
Deelgemeente in België Vlag van België
Wapen van Leefdaal
Leefdaal (België)
Leefdaal
Situering
Gewest Vlag Vlaams Gewest Vlaanderen
Provincie Vlag Vlaams-Brabant Vlaams-Brabant
Gemeente Vlag Bertem Bertem
Fusie 1977
Coördinaten 50° 50′ 51″ NB, 04° 35′ 27″ OL
Algemeen
Oppervlakte 15,08 km²
Inwoners
(1/1/2020)
4.553
(302 inw./km²)
Hoogte 54 m
Overig
Postcode 3061
NIS-code 24009(C)
Detailkaart
Leefdaal (Vlaams-Brabant)
Leefdaal
Portaal  Portaalicoon   België
De Sint-Lambertuskerk
De Kruiskapel

Leefdaal is een dorp in de Belgische provincie Vlaams-Brabant en een deelgemeente van Bertem. Leefdaal was een zelfstandige gemeente tot aan de gemeentelijke herindeling van 1977.

Toponymie[bewerken | brontekst bewerken]

Het toponiem 'Leefdaal' is te herleiden tot twee Keltische deelwoorden. Het eerste deel, 'Leef' komt van de oude naam van de rivier de Voer, de Laban. Daal is dan weer te herleiden tot vallei. De naam kan dus verklaard worden als vallei van de Voer.

Geschiedenis[bewerken | brontekst bewerken]

Het dorp zou al in de tijd van de Romeinen een nederzetting geweest zijn waardoor tevens twee Romeinse heirbanen liepen.

Leefdaal heeft zijn naam geleend aan het adellijke geslacht Van Leefdael. Dit geslacht behoorde in de middeleeuwen tot de aanzienlijkste van het Hertogdom Brabant. Bekend is vooral Philips, baron van Leefdael (1610-1681).

Demografische ontwikkeling[bewerken | brontekst bewerken]

  • Bronnen:NIS, Opm:1831 tot en met 1970=volkstellingen; 1976 = inwoneraantal op 31 december

Politiek[bewerken | brontekst bewerken]

De Leefdaalse politiek draaide voornamelijk om twee grote partijen: ‘Nummer één’ en ‘Nummer twee’. De eerste partij was nauw verwant aan de Filharmonie, opgericht in 1840. In 1875 ontstond uit die muziekvereniging Fanfare Sint-Lambertus, die met ‘Nummer twee’ een politieke (liberale) tegenhanger kreeg. Bertem, waar Leefdaal in 1977 mee fusioneerde, kende een gelijkaardige situatie.

Lijst van burgemeesters[bewerken | brontekst bewerken]

  • 1800-1805: Jan-Francis Vander Elst
  • 1806-1812: Guilliam Verheyden
  • 1813-1819: Guilliam Vander Elst
  • 1819-1821: Philip Vander Maelen
  • 1822-1825: Jan-Baptist Vander Elst
  • 1826-1836: Antoon Janssens
  • 1836-1848: Jan-Alexander Van Hamme
  • 1848-1866: Philippus Josephus Van Hamme
  • 1867-1895: Justin Tielemans
  • 1896-1917: Térence Van Hamme (1847-1917)
  • 1917-?: Karel Verstraeten (waarnemend)
  • 1921-1941: Louis Boon
  • 1941-1944: Clement Ronsmans
  • 1944-1945: Louis Boon
  • 1945-1964: Victor Elaerts
  • 1964-1972: Henri Kiebooms (1901-1972)
  • 1972-1976: Theo Goossens (1925-2004)
Zie Lijst van burgemeesters van Bertem voor een overzicht van de burgemeesters vanaf 1977

Bezienswaardigheden[bewerken | brontekst bewerken]

Leefdaal heeft een twaalfde-eeuwse Sint-Lambertuskerk en het kasteel van Leefdaal. Ook vindt men er in het gehucht Sint-Verona de Kruiskapel, een van de oudste gebouwen uit de streek. Ze werd in 1951 herbouwd naar haar oorspronkelijke staat.

Koningsschietingen[bewerken | brontekst bewerken]

Leefdaal telt twee schuttersgilden. De Jefkes, Pekes en Mekes (ook gekend als 'Nummer één') houden hun koningsschieting op de laatste zondag van juni. Het feest van de Jefkes en de Mamers ('Nummer twee') vindt plaats op de eerste zondag van juli. Beide evenementen verlopen volgens een gelijkaardig stramien.[1][2]

Sport[bewerken | brontekst bewerken]

In Leefdaal speelde ook voetbalclub VC Leefdaal Vooruit. Deze ploeg is in 2005 gefusioneerd met FC Rapid Bertem tot VC Bertem-Leefdaal. De gemeente bouwde in 2007 voor de fusieclub een nieuwe kantine met kleedkamers aan de terreinen in de Dorpstraat in Leefdaal.

Andere Leefdaalse sportclubs zijn voetbalclub F.C. Knepper Leefdaal, Volley Club Voervallei Leefdaal-Bertem, Badmintonclub Leefdaal, Beter Bewegen Leefdaal, Onpartijdige Wipmaatschappij Leefdaal, De Leefdaalse Sportvrienden (wielertoeristenclub), Palleskesbee (zaalvoetbal), Leefdaal Bullets (zaalvoetbal).

De jeugdbeweging Chiro is ook actief in Leefdaal. De plaatselijke afdeling heet Chiro Leefdaal.

In mei 2020 startte men met de bouw van een sporthal naast de voetbalterreinen. Het nieuwe gebouw, dat de naam 'Verona' kreeg, werd voltooid in het najaar van 2021.

Bekende inwoners[bewerken | brontekst bewerken]

Literatuur[bewerken | brontekst bewerken]

  • P. Leynen, De St-Hubertus-Vereering te Leefdaal, s.l., 1946.
  • J. Mertens, Leefdaal. Opgravingen in de S.-Verone kapel Pdf-document, Bulletin van de Koninklijke Commissie voor Monumenten en Landschappen, 5 (1954), 142-175.
  • W. Brumagne, Leefdaal 1780-1855. De moeilijke geboorte van een nieuwe tijd (Belgisch Centrum voor Landelijke Geschiedenis; 121), Leuven, 1999.
  • W. Brumagne, De Veronewijk en haar Kruiskapel. Bertem-Leefdaal (Vura Ducum; 4), Leefdaal, 2001.
  • W. Brumagne, Leefdaal 1914-1918. Een Brabants dorp in de Groote Oorlog, Leefdaal, 2007.
  • E. Derveaux (red.), Versteende geloften. Kapellen in Tervuren en Bertem (Vura Ducum, 7), Tervuren, 2009.

Externe link[bewerken | brontekst bewerken]

Zie de categorie Leefdaal van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.